[PWC-MEDIA] Persbericht: Waarom gehoorzamen we bevelen die ons aanzetten tot vreselijk dingen?

  • From: Communicatie Herseninstituut <communicatie@xxxxxxxxxxx>
  • Date: Fri, 21 Aug 2020 10:26:38 +0000

[Afbeelding met voedsel, tekening  Automatisch gegenereerde 
beschrijving]Amsterdam, 21-08-2020

Waarom gehoorzamen we bevelen die ons aanzetten tot vreselijke dingen?

Hoe komt het dat in oorlogen soms wandaden worden begaan door ‘gewone’ mensen 
die bevelen opvolgen? Om dit fenomeen te begrijpen, bekeken onderzoekers van 
het Nederlands Herseninstituut de hersenactiviteit van proefpersonen die, in 
opdracht, pijn aan anderen veroorzaakten. Zij ontdekten dat de gevoelens van 
empathie en schuld afnamen als ze een bevel opvolgden.

“We wilden begrijpen waarom het opvolgen van bevelen het morele gedrag zo enorm 
beïnvloedt. Wat de invloed is van dwang bij de bereidheid van mensen om morele 
overtredingen te begaan”, zegt Dr. Emilie Caspar, gedeeld eerste auteur van het 
artikel.

Meevoelen met een ander
Wanneer mensen getuige zijn van andermans pijn ervaren ze een empathische 
reactie. Het maakt niet uit of dat emotionele of fysieke pijn is. Er wordt 
gedacht dat dit ervoor zorgt dat we ervoor terugdeinzen om anderen kwaad te 
doen. Empathie is te meten in de hersenen. “We kunnen zien dat gebieden die 
normaal gesproken betrokken zijn bij het voelen van onze eigen pijn, 
geactiveerd worden wanneer we leed bij anderen zien. Hoe sterker die 
activiteit, hoe meer empathie we voelen, en hoe meer we doen om leed voor 
anderen te voorkomen”, legt Dr. Valeria Gazzola, groepsleider bij het 
Nederlands Herseninstituut, uit. Dit proces ligt diep verankerd in onze 
biologische opmaak, en in die van andere zoogdieren, zoals knaagdieren en apen.

Moreel dilemma
In het onderzoek, gepubliceerd in het wetenschappelijke tijdschrift 
NeuroImage<https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S1053811920307370?via%3Dihub>,
 werkten de onderzoekers met duo’s. De ene helft van het duo proefpersonen 
kreeg de rol van ‘dader’ toebedeeld, de andere kreeg de rol van ‘slachtoffer’. 
De daders werden in een MRI-scanner geplaatst om hun hersenactiviteit gedurende 
de proef te kunnen meten. Hen werd verteld dat ze twee knoppen hadden: een 
waarmee ze een echte, licht pijnlijke schok konden toedienen aan de hand van 
het slachtoffer, waarvoor ze 5 eurocent ontvingen, en een andere knop, waarmee 
ze geen schok toedienden en geen geld kregen. Gedurende 60 rondes waren de 
daders ofwel vrij om zelf te beslissen of ze de schok al dan niet gingen 
toedienen aan het slachtoffer, ofwel ze kregen de opdracht van de onderzoeker 
om de schok al dan niet toe te dienen. Het doel was om de daders voor een 
lastig moreel dilemma te plaatsen: geld verdienen door een ander pijn te 
bezorgen, of niet.

Wat de onderzoekers zagen was dat daders vaker een schok toedienden aan een 
slachtoffer als er sprake was van een dwingende instructie dan wanneer ze zelf 
konden beslissen. “De resultaten laten zien dat hersengebieden die empathie 
vertonen, minder actief zijn bij het opvolgen van bevelen dan wanneer het een 
vrijwillige beslissing betreft. We zien ook dat bij het opvolgen van bevelen de 
activiteit in hersengebieden gelinkt met schuldgevoelens afneemt”, legt 
Kalliopi Ioumpa, gedeeld eerste auteur van het artikel, uit.

“We onderzochten met dit experiment of het opvolgen van het bevel om iemand 
anders pijn te doen de empathische reactie zou verminderen, vergeleken met een 
eigen beslissing om dezelfde pijn al dan niet toe te brengen”, vertelt prof. 
Christian Keysers, groepsleider bij het Herseninstituut. “De bevindingen 
verklaren gedeeltelijk waarom mensen onder dwang uiterst immoreel kunnen 
handelen tegenover anderen. ”

Deze resultaten hebben grote gevolgen voor het begrip van de invloed van 
gehoorzaamheid op menselijk gedrag. Ze bieden nieuwe inzichten in de 
beweegredenen van wandaden die begaan worden vanwege een gebrek aan empathie 
ten op zichtte van de slachtoffers. Emilie Caspar: “de volgende stap zal zijn 
om te begrijpen waarom zo weinig mensen zich verzetten tegen deze immorele 
bevelen. Komt dat doordat hun empathie afneemt als ze bevelen opvolgen? Een 
beter begrip van hoe de hersenen empathie en instructies verwerken kan leiden 
tot manieren om ons te helpen om oproepen tot geweld te weerstaan”.

Noot voor de redactie
Link naar het onderzoek: 
https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S1053811920307370?via%3Dihub

Contact: Dr. Emilie Caspar – ecaspar@xxxxxxxxx<mailto:ecaspar@xxxxxxxxx> / 
caspar.emilie@xxxxxxxxx<mailto:caspar.emilie@xxxxxxxxx>


Met vriendelijke groeten,

Esmeralda Schemmekes
Communicatiemedewerker | 020 566 4596 | 06 41098125
Afwezig op maandag

Nederlands Herseninstituut
Meibergdreef 47| 1105 BA | Amsterdam
herseninstituut. nl<https://herseninstituut.nl/> | 
@Herseninstituut<https://twitter.com/Herseninstituut>

[signature_1878097509]


JPEG image

Other related posts:

  • » [PWC-MEDIA] Persbericht: Waarom gehoorzamen we bevelen die ons aanzetten tot vreselijk dingen? - Communicatie Herseninstituut