[PWC-MEDIA] Persbericht Universiteit Maastricht: Lipiden bepalen hoe ziek je wordt van een bacteriële infectie

  • From: UM Pers <pers@xxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxx>
  • To: pwc-media@xxxxxxxxxxxxx
  • Date: Tue, 7 Nov 2017 05:00:00 +0100 (CET)



  Persbericht               

 07 november 2017                            

  

Lipiden - dat zijn door het lichaam zelf aangemaakte vetachtige stoffen 
- blijken een belangrijke rol te spelen bij infecties. Volgens 
onderzoekers van de Universiteit Maastricht en de Universiteit van 
Maryland, Baltimore (UMB) in de VS kunnen bepaalde lipiden een 
bacteriële infectie aanzienlijk versnellen. Met behulp van moleculaire 
microscopie hebben de wetenschappers aangetoond dat sommige lipiden óók 
bescherming kunnen bieden tegen diezelfde infectie. Hun ontdekking biedt 
hoop op toekomstige behandeling van kwetsbare patiënten in ziekenhuizen, 
of op preventieve behandelingen voor reizigers naar risicogebieden in 
bepaalde delen van de wereld. De bevindingen van het onderzoeksteam, 
onder leiding van de Amerikaanse onderzoekers dr. Robert Ernst en dr. 
Alison Scott van de UMB en de Maastrichtse universiteitshoogleraar prof. 
dr. Ron Heeren, zijn vandaag gepubliceerd in het wetenschappelijk 
tijdschrift Proceedings of the National Academy of Sciences [1](PNAS).



 



Beschermen of versnellen



Om te testen of het mogelijk was moleculaire microscopie te gebruiken om 
de voortgang van de ziekte te volgen, injecteerden de wetenschappers een 
gezonde muis met de zeer agressieve bacterie Francisella Novicida (Fn). 
Via de techniek massaspectrometrie imaging (MSI) konden de onderzoekers 
vervolgens het verloop van de infectie nauwkeurig in kaart brengen 
vanuit moleculair perspectief. Daarbij viel op dat bepaalde lipiden de 
infectie aanmerkelijk versnellen, maar dat die nooit los staan van hun 
ruimtelijke context in het weefsel. “De verdeling van lipiden in de 
gastheer, de patiënt, blijkt een enorm effect te hebben op het 
immuunsysteem. Zo zijn lipiden heel bepalend voor de agressiviteit van 
een bacteriële infectie”, concludeert Heeren. “Het is nu vooral zaak een 
soort bibliotheek op te zetten waarin we precies kunnen terugvinden 
welke lipiden een rol spelen bij het versnellen van een infectie, en 
welke lipiden een positief effect op de immuunrespons bieden." 



Dr. Alison Scott, universitair hoofddocent onderzoek aan de University 
of Maryland School of Dentistry en gast-onderzoeker aan de Universiteit 
Maastricht, hoopt dat deze kennis kan bijdragen aan de ontwikkeling van 
geneesmiddelen die kunnen worden gebruikt voor het behandelen van 
kwetsbare patiënten door hen te helpen op de juiste plaatsen de juiste 
lipiden aan te maken voor het tegengaan van infecties.



Massaspectrometrie imaging



Massaspectrometrie imaging is een beeldvormende techniek waarbij je met 
één experiment vele moleculaire kaarten van het lichamelijk weefsel kunt 
genereren. Onderzoekers gebruiken de techniek onder meer om precies te 
bepalen waar bepaalde moleculen zich bevinden en hoe hun verdeling 
beïnvloed wordt door bijvoorbeeld ziekteverwekkende bacteriën. “Zo 
kunnen we in één meting duizenden moleculen analyseren”, aldus Ron 
Heeren. “Het bijzondere aan ons onderzoek is, dat we met deze methode nu 
voor het eerst moleculaire veranderingen op beeld hebben kunnen 
vastleggen die optreden tijdens een bacteriële infectie. En in het 
bijzonder de rol van lipiden bij het verdere verloop van zo’n 
ontsteking. Het betekent dat we in de toekomst binnen een half uur heel 
nauwkeurig de ernst van een infectie kunnen bepalen. En op basis van het 
soort lipide ook hoe de ontsteking zich in een patiënt gedraagt.”



Toepasbaarheid studie



Hoewel de onderzoekers in deze studie specifiek gebruik hebben gemaakt 
van MSI voor het opsporen van Fn-infecties, kan de techniek worden 
toegepast voor een groot aantal ziekten. “De methodologie die aan het 
onderzoek ten grondslag ligt, is relevant voor elke infectie en stelt 
ons in staat uitgebreider onderzoek te verrichten naar de rol van 
lipiden, zowel in de bacterie als in de gastheer. Dit biedt onderzoekers 
bovendien de mogelijkheid om therapieën te ontwikkelen waarmee 
bacteriële infecties en ontstekingen in de hand kunnen worden gehouden. 
Ik wil me in eerste instantie richten op infecties van de luchtwegen, 
zoals pseudomonas,” aldus dr. Alison Scott. 



Dit soort onderzoek is enkel mogelijk doordat verschillende disciplines 
onderling met elkaar samenwerken. “Uit dit onderzoek blijkt de waarde 
van gezamenlijke projecten waarin microbiologen en 
massaspectrometrie-experts in nauwe samenwerking de interacties 
identificeren tussen een bacterie en een gastheer,” aldus Robert (“Bob”) 
Ernst, als hoofdonderzoeker betrokken bij de studie, en hoogleraar en 
vice-voorzitter van de vakgroep Microbiële Pathogenese aan de UMB. Het 
vandaag gepresenteerde onderzoek opent dan ook de weg naar talloze 
nieuwe onderzoeken. Denk bijvoorbeeld aan de toepasbaarheid van MSI voor 
het bestuderen van ziekten of aan de ontwikkeling van therapieën gericht 
op het gebruik van lipiden voor het behandelen van infecties. 



Noot voor de pers: 



Voor meer informatie over de inhoud van dit persbericht kunt u terecht 
bij Mark van der Linde, persvoorlichter UM, tel. 043 388 5071 of 06 409 
200 86, e-mail mark.vanderlinde@xxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxx [2] De afdeling 
Marketing and Communications van de UM is bereikbaar via 043 388 5222, 
e-mail pers@xxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxx [3]. De persberichten van de 
Universiteit Maastricht staan op de UM website: 
www.maastrichtuniversity.nl/nl/nieuws-agenda/pers. [4] Zie ook het 
Webmagazine [5] voor interessant onderzoek aan de UM en volg ons op 
Twitter: @MaastrichtU [6]



 



 



 



 


[1] 
http://mailing.maastrichtuniversity.nl/public//r/K+HStEkXV6UpNkF9ki+sqQ/P1p238zkWWAnOE0vCDqARQ/Lp6R1B5+diLpphX2TIMN4Q
[2] mailto:margot.krijnen@xxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxx
[3] mailto:pers@xxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxx
[4] 
http://mailing.maastrichtuniversity.nl/public//r/HfqzHPAk5b2LIPullAOpbA/P1p238zkWWAnOE0vCDqARQ/Lp6R1B5+diLpphX2TIMN4Q
[5] 
http://mailing.maastrichtuniversity.nl/public//r/fkxjw4ph+SzcRl4noaTiLg/P1p238zkWWAnOE0vCDqARQ/Lp6R1B5+diLpphX2TIMN4Q
[6] 
http://mailing.maastrichtuniversity.nl/public//r/BEk5uRi894NXwpIH2G3u5g/P1p238zkWWAnOE0vCDqARQ/Lp6R1B5+diLpphX2TIMN4Q



  Deze e-mail bevat inhoud die niet in zijn geheel getoond kan worden. Via 
onderstaande link kan het volledige bericht in een browser worden geopend. 

  Bekijk de nieuwsbrief online:
  
http://mailing.maastrichtuniversity.nl/public//r/ZOEYzoNWXWS9pZw9O8p7TQ/P1p238zkWWAnOE0vCDqARQ/Lp6R1B5+diLpphX2TIMN4Q

  Met vriendelijke groet,
  Maastricht University

  P.O. Box 616 | 6200 MD Maastricht | The Netherlands

Other related posts:

  • » [PWC-MEDIA] Persbericht Universiteit Maastricht: Lipiden bepalen hoe ziek je wordt van een bacteriële infectie - UM Pers