[PWC-MEDIA] Persbericht NIOO: "Wilde dieren terugbrengen in landschap kan meer dan 1 probleem oplossen"

  • From: "Rienks, Froukje" <F.Rienks@xxxxxxxxxxxx>
  • To: "'pwc-media@xxxxxxxxxxxxx'" <pwc-media@xxxxxxxxxxxxx>
  • Date: Tue, 23 Oct 2018 11:33:12 +0000

Persbericht, 23 oktober 2018
"Wilde dieren terugbrengen in landschap kan meer dan één probleem oplossen"

Verstedelijking, afname van de biodiversiteit en klimaatverandering? Het 
gericht 'verwilderen' van het landschap waarbij je voedselketens herstelt met 
het terugbrengen van dieren, kan een hoop wereldwijde problemen helpen 
aanpakken. Onderzoeker Liesbeth Bakker van het Nederlands Instituut voor 
Ecologie (NIOO-KNAW) heeft met een Deense expert een speciaal themanummer over 
'rewilding' samengesteld voor het gerenommeerde tijdschrift Phil Trans B. Dat 
staat nu net online.

[cid:image003.jpg@01D46AD4.46CE4040]Met het uitsterven van diersoorten 
verdwijnt ook vaak hun rol in de natuur. "Er is steeds meer bewijs dat de 
wereldwijde terugloop van wilde dieren niet alleen leidt tot het verlies van 
charismatische soorten, maar ook tot het wegvallen van belangrijke functies in 
ecosystemen," stelt ecoloog Liesbeth Bakker van het NIOO. Dat kan rampzalige 
gevolgen hebben. Het verdwijnen van grote grazers betekent bijvoorbeeld, dat er 
meer plantenmateriaal overblijft omdat het niet wordt opgegeten. En dus is er 
meer dan normaal 'brandstof' voor natuurbranden.

Vooral grote dieren zijn slachtoffer van overexploitatie door de mens. Van de 
grote grazers die uitstierven in de prehistorie tot aan de olifanten en 
neushoorns die vandaag de dag ten prooi vallen aan stropers.

Van meningen naar feiten
De rol van de dieren in het voedselweb is dus van groot belang als je natuur 
wilt herstellen. Je kunt het voedselweb (weer) opbouwen door de introductie van 
soorten. "Dit noemen we trophic rewilding," legt Bakker uit. "Je hebt ook nog 
andere vormen van rewilding."

Een mooi voorbeeld is de herintroductie van een kleine groep wolven in het 
Amerikaanse Yellowstone Park in 1995. Als gevolg gingen zelfs rivieren anders 
stromen. Door de wolven bleven herten namelijk weg uit bepaalde delen van het 
park. De erosie van de rivieroevers nam daardoor af, er sijpelde minder water 
weg en op veel plekken vormden zich poelen: een ideale omgeving voor 
biodiversiteit.

Rewilding is een modieus begrip aan het worden. Op allerlei plekken proberen 
mensen iets uit, en velen hebben er een mening over. "Maar tot nu toe ontbrak 
de wetenschappelijke onderbouwing grotendeels," zegt Bakker als deskundige. Het 
themanummer dat zij samen met de Deense onderzoeker Jens-Christian Svenning van 
de universiteit van Aarhus heeft samengesteld, brengt daar nu verandering in.

Eland en wisent
Onderzoekers uit de hele wereld delen hun gegevens in het themanummer. Zo 
blijkt dat in het poolgebied grote soorten zoals rendieren en muskusossen de 
invloed van klimaatverandering helpen tegengaan. Ook andere voorbeelden van 
re-wilding tonen een positieve impact. Als je in een gebied bijvoorbeeld 
herkauwers zoals koeien vervangt door niet-herkauwende wilde soorten, wordt er 
minder van het broeikasgas methaan uitgestoten. Bevers bevorderen de 
diversiteit van waterplanten, terwijl hoefdieren dat effect op kleine 
geleedpotige diertjes hebben. En tot slot kan het terugplaatsen van inheemse 
roofdieren een probaat middel zijn tegen invasieve exoten.

Bakker vult aan: "Klimaatverandering vormt veelal geen belemmering voor de 
verspreiding en het herintroduceren van grote dieren: in Nederland kunnen 
soorten als wisent en eland bijvoorbeeld gemakkelijk leven." Het vakgebied moet 
zich gaan ontwikkelen tot een zogenaamd 'transdisciplinair' veld, waar 
wetenschap en praktijk nauw samenwerken en waar zowel ecologie, sociologie, 
geografie als economie een plaats in heeft.

Geslaagd recept
"Uit al deze studies blijkt dus dat trophic rewilding een veelbelovend middel 
is om de negatieve impact van wereldwijde veranderingen op het functioneren van 
ecosystemen tegen te gaan," concludeert Bakker. "Maar je ziet ook dat het niet 
genoeg is om tot rewilding over te gaan zonder aanvullende maatregelen."

Bij een recept voor geslaagde rewilding speelt de beschikbare (speel)ruimte in 
het landschap mee. "Door ook de waterhuishouding en het landgebruik aan te 
passen is de potentie veel groter." Dat creëert een waardevolle buffer tegen 
zowel droogte als overstromingen. Een ander punt is de schaal: de beste 
resultaten krijg je bij grootschalige rewilding. Bakker: "Als het landschap 
versnipperd is, zal beheer nodig blijven. Maar ook hier kan je het landschap 
natuurlijker maken."

"Nederland loopt echt voorop wat betreft kennis en ervaring met trophic 
rewilding voor natuurherstel," zegt Bakker. Dat komt goed uit, voor zo'n 
drukbevolkt en drukgebruikt land als het onze.
__________________________________________________________________________________________
Het Nederlands Instituut voor Ecologie (NIOO-KNAW) is met ruim 300 medewerkers 
en studenten een van de grootste onderzoeksinstituten van de Koninklijke 
Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW). Het is gespecialiseerd in de 
ecologie van het water en het land: hoe werkt de natuur? Sinds 2011 is het 
gevestigd in een duurzaam gebouwd onderzoekspand in Wageningen. De historie van 
het onderzoek gaat meer dan 60 jaar terug en loopt door ons hele land, en ver 
daarbuiten. www.nioo.knaw.nl<http://www.nioo.knaw.nl>

Voor meer informatie:

·      Onderzoeker dr. Liesbeth 
Bakker<https://nioo.knaw.nl/nl/employees/liesbeth-bakker>, NIOO-afdeling 
Aquatische Ecologie, tel. 06-31152935, 
l.bakker@xxxxxxxxxxxx<mailto:l.bakker@xxxxxxxxxxxx>

·      Hoofd wetenschapscommunicatie Froukje Rienks, Nederlands Instituut voor 
Ecologie (NIOO-KNAW), tel. 06-10487481 / 0317-473590, 
f.rienks@xxxxxxxxxxxx<mailto:f.rienks@xxxxxxxxxxxx>

Illustraties: zie de online versie van dit bericht voor te downloaden 
illustraties<https://nioo.knaw.nl/nl/pers/wilde-dieren-terugbrengen>.

Themanummer: 'Trophic rewilding: consequences for ecosystems under global 
change', georganiseerd en geredigeerd door Liesbeth Bakker en Jens-Christian 
Svenning, Philosophical Interactions of the Royal Society B, volume 373, issue 
1761, 5 december 2018 (maar nu al online, 10.1098/rstb/373/1762), 
http://rstb.royalsocietypublishing.org/content/373/1761
Omdat de week van 22 oktober Open Access Week is, zijn alle artikelen een week 
lang voor iedereen toegankelijk.

Overzichtsartikel: Trophic rewilding: impact on ecosystems under global change, 
Elisabeth S. Bakker & Jens-Christian Svenning, 
http://rstb.royalsocietypublishing.org/content/373/1761/20170432

Twitter: @niooknaw<https://twitter.com/niooknaw>
Website NIOO: www.nioo.knaw.nl<http://www.nioo.knaw.nl>

Als u dit persbericht ten onrechte ontvangt of geen persberichten meer wenst te 
ontvangen, meld dat dan s.v.p. via 
communicatie@xxxxxxxxxxxx<mailto:communicatie@xxxxxxxxxxxx>.

Froukje Rienks
Wetenschapsvoorlichter  / Hoofd PR & Wetenschapscommunicatie
Nederlands Instituut voor Ecologie (NIOO-KNAW)
Bureau Bedrijfsvoering
Droevendaalsesteeg 10, 6708 PB Wageningen
Postbus 50, 6700 AB Wageningen
T 0317-473590
M 06-10487481
f.rienks@xxxxxxxxxxxx<mailto:f.rienks@xxxxxxxxxxxx>
www.nioo.knaw.nl<http://www.nioo.knaw.nl/>
@niooknaw (Twitter)<twitter.com/niooknaw>
Het NIOO is het onderzoeksinstituut voor ecologie van de Koninklijke 
Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW)

JPEG image

JPEG image

Other related posts:

  • » [PWC-MEDIA] Persbericht NIOO: "Wilde dieren terugbrengen in landschap kan meer dan 1 probleem oplossen" - Rienks, Froukje