[PWC-MEDIA] [NOVA-perslijst2] Persbericht NOVA: Sterrenkundigen blikken dieper in heelal dan ooit

  • From: David Redeker <d.redeker@xxxxxx>
  • To: nova-perslijst2@xxxxxxxxxxx
  • Date: Wed, 29 Nov 2017 12:05:07 +0100

P E R S B E R I C H T

Nederlandse Onderzoekschool voor Astronomie (NOVA)
------------------------------------------------------------
---------------------------------------
29 november 2017

Sterrenkundigen blikken dieper in heelal dan ooit

Een internationaal team van astronomen met een grote Nederlandse inbreng
heeft 72 nieuwe kandidaat-sterrenstelsels ontdekt in de diepste
waarneemcampagne ooit. Dat is bijzonder omdat het onderzochte stuk hemel al
tot in detail bestudeerd was. De astronomen gebruikten het mede in
Nederland ontwikkelde MUSE-instrument op ESO’s Very Large Telescope in
Chili. De sterrenkundigen publiceren hun resultaten in tien artikelen in
een speciale editie van het vakblad Astronomy & Astrophysics.

De astronomen keken met de Very Large Telescope in detail naar het Hubble
Ultra Deep Field. Dat is een gebied in het zuidelijke sterrenbeeld Oven
(Fornax) dat de Hubble-ruimtetelescoop eerder uitgebreid heeft bestudeerd.

De onderzoekers vonden 72 kandidaat-sterrenstelsels die de
Hubble-ruimtetelescoop over het hoofd had gezien. De
kandidaat-sterrenstelsels moeten nog nader onderzocht worden voordat ze van
het predicaat 'kandidaat' af kunnen.

Lyman-alpha
De 72 kandidaat-sterrenstelsels zijn zogeheten Lyman-alpha-stralers. Ze
lijken alleen licht te geven in een bepaalde frequentie. Doordat het
MUSE-instrument het licht uiteenrafelt in losse frequenties werden de 72
kandidaat-sterrenstelsel opeens wel zichtbaar.

De onderzoekers konden met de MUSE-spectrometers tien keer meer detail zien
in het al intensief bestudeerde stuk hemel. Naast de 72
kandidaat-sterrenstelsels maten ze ook nog de afstanden en de eigenschappen
van 1600 zeer zwakke, zeer verre sterrenstelsels die ontstonden toen het
heelal nog jong was. De gegevens leveren meer inzicht in het samensmelten
van sterrenstelsels, galactische winden en stervorming in het jonge heelal.

Jarle Brinchmann (Universiteit Leiden), hoofdauteur van een van de
artikelen die de resultaten van het onderzoek beschrijven. "MUSE is uniek.
Het instrument levert informatie op over sommige van de vroegste
sterrenstelsels in het heelal. We leren dingen over deze sterrenstelsels
die alleen mogelijk zijn dankzij spectroscopie. Denk bijvoorbeeld aan de
chemische samenstelling en de bewegingen van de sterrenstelsels."

De resultaten van MUSE zijn verzameld voordat het instrument werd uitgerust
met adaptieve optiek die corrigeert voor verstoringen in de atmosfeer. De
komende tijd worden er dan ook nog meer revolutionaire gegevens verwacht.

MUSE
MUSE staat voor Multi Unit Spectroscopic Explorer. Het instrument bevindt
zich op de Very Large Telescope van ESO in Chili. MUSE is een verzameling
van 24 spectrometers die licht uiteenrafelen in losse kleuren. MUSE heeft
geen bewegende delen en is zeer stabiel. Daardoor kan het scherpe
afbeeldingen maken die na samenvoegen een gedetailleerd, diep beeld vormen.
Het instrument is gemaakt onder Franse leiding. Sterrenkundigen en
ingenieurs van de Nederlandse Onderzoekschool voor Astronomie (NOVA) hebben
aan MUSE meegewerkt onder leiding van Joop Schaye van de Universiteit
Leiden. Nederland heeft ook de testfaciliteit voor MUSE geleverd.

E I N D E P E R S B E R I C H T
------------------------------------------------------------
---------------------------------------
Meer informatie

Contact:
Jarle Brinchmann
Sterrewacht Leiden, Universiteit Leiden
071 527 8470 en 0650 925 189
jarle@xxxxxxxxxxxxxxxxxx
http://home.strw.leidenuniv.nl/~jarle/

Joop Schaye
Sterrewacht Leiden, Universiteit Leiden
071 527 8443
schaye@xxxxxxxxxxxxxxxxxx
http://home.strw.leidenuniv.nl/~schaye/

Artikelen:
Het onderzoek wordt gepresenteerd in een serie van tien wetenschappelijke
artikelen die verschijnen in het tijdschrift Astronomy & Astrophysics.
https://www.aanda.org/component/toc/?task=topic&id=845

Beeld (zie bijlage):
MUSE, de Multi Unit Spectroscopic Explorer, is een verzameling van 24
spectrometers die het licht in verschillende kleuren uiteenrafelen.
Credit: Eric Le Roux / Service Communication / UCBL / MUSE
Diverse resoluties: http://www.eso.org/public/netherlands/images/ann13071c

Links:
http://www.astronomie.nl/#!/index/_detail/gli/72-sterrenstel
sels-diepste-waarneemcampagne-ooit : opgemaakt persbericht
http://www.astronomie.nl/#!/sterrenkunde/observatoria-telesc
open-instrumenten/_detail/gli/vlt-muse/ : meer info over MUSE
www.eso.org/public/netherlands/news/eso1738 : ESO-persbericht

------------------------------------------------------------
---------------------------------------

Met vriendelijke groet,

David Redeker en Marieke Baan
Nederlandse Onderzoekschool voor Astronomie (NOVA)
NOVA Informatiecentrum
Science Park 904
1098 XH Amsterdam
vast: 020 - 525 7480
David mobiel: 06 - 44 588 969
d.redeker@xxxxxx
www.astronomie.nl

Attachment: MUSE.jpg
Description: JPEG image

_______________________________________________
NOVA-perslijst2 mailing list
NOVA-perslijst2@xxxxxxxxxxx
https://list.uva.nl/mailman/listinfo/nova-perslijst2

Other related posts:

  • » [PWC-MEDIA] [NOVA-perslijst2] Persbericht NOVA: Sterrenkundigen blikken dieper in heelal dan ooit - David Redeker