[PWC-MEDIA] [NOVA-perslijst2] NOVA: Quasars blijken twee soorten vuurwerk af te steken

  • From: David Redeker <d.redeker@xxxxxx>
  • To: nova-astronomen@xxxxxxxxxxx, nova-perslijst1@xxxxxxxxxxx, nova-perslijst2@xxxxxxxxxxx
  • Date: Thu, 4 Oct 2018 08:03:39 +0200

Dit persbericht staat ook op:
http://www.astronomie.nl/#!/index/_detail/gli/quasars-blijken-twee-soorten-vuurwerk-af-te-steken


P E R S B E R I C H T

Nederlandse Onderzoekschool voor Astronomie (NOVA)
---------------------------------------------------------------------------------------------------
4 oktober 2018

Quasars blijken twee soorten vuurwerk af te steken

Quasars steken niet één maar twee soorten vuurwerk af. Niet alleen de kern
van het sterrenstelsel van de quasar straalt fel. Ook een geboorte-explosie
van sterren buiten de kern zorgt geregeld voor kosmisch vuurwerk. Dat
blijkt uit internationaal onderzoek onder leiding van de Groningse
hoogleraar Peter Barthel met behulp van de ALMA-telescoop in Chili. De
sterrenkundigen publiceren hun bevindingen vandaag in het vakblad
Astrophysical Journal Letters.

Quasars zijn de ultra-felle kernen van sterrenstelsels op miljarden
lichtjaren afstand. Ze stralen zo fel onder invloed van een superzwaar
zwart gat dat materie aanzuigt die heet gaat gloeien. De
moeder-sterrenstelsels van quasars zijn echter lastig te bestuderen door
het felle licht van de quasar zelf. Enkele jaren geleden had het team van
Barthel al het vermoeden dat de moederstelsels van quasars veel nieuwe
sterren produceren. De nieuwe ALMA-waarnemingen bevestigen dit.

De ALMA-afbeeldingen van drie verre quasars laten duidelijk zien dat
geboorte-explosies van jonge sterren verantwoordelijk zijn voor de
verwarming van een deel van het stof. Peter Barthel (Rijksuniversiteit
Groningen): "De millimeterstraling die we detecteren bewijst het bestaan
van de ster-geboorte-explosies. Bovendien vinden ze plaats vlak buiten de
fel stralende kernen. Er is dus sprake van dubbel vuurwerk."

Studente José Versteeg (Rijksuniversiteit Groningen) speelde een
belangrijke rol bij de analyse van de gegevens. "Alle drie de quasars laten
het dubbele vuurwerk zien. We publiceren nu eerst de uitgebreide analyse
van quasar 3C298. Daarna rond ik de complete studie af."

ALMA
De ALMA-telescoop is een netwerk van (sub)millimetertelescopen op een vijf
kilometer hoog plateau in de Chileense Andes. De telescopen maken opnamen
met extreem hoge beeldscherpte van de millimeterradiostraling van
astronomische objecten. ALMA vangt onder andere straling op van koud gas
van atomen en kleine moleculen. Ook kan het warme wolken van kosmisch stof
met daarin grote moleculen detecteren.

E I N D E  P E R S B E R I C H T
---------------------------------------------------------------------------------------------------
Meer informatie

Contact:
Peter Barthel
Kapteyn Instituut, Rijksuniversiteit Groningen
Tel: 050 363 4064
Mobiel: 0611 391 826
pdb@xxxxxxxxxxxx
http://www.rug.nl/staff/p.d.barthel en www.peterbarthel.nl

Artikel:
ALMA resolves the stellar birth explosion in distant quasar 3C298. Door
Peter Barthel, José Versteeg, Pece Podigachoski (Kapteyn Instituut,
Rijksuniversiteit Groningen), Martin Haas (Ruhr Universität, Bochum,
Duitsland), Belinda Wilkes (Harvard University, Cambridge, VS), Carlos de
Breuck (ESO, München, Duitsland) en George Djorgovski (Caltech, Pasadena,
VS). In Astrophysical Journal Letters. http://arxiv.org/abs/1809.08432
(gratis preprint)

Beeld:
ALMA. De Atacama Large Millimeter/submillimeter Array, in Chili heeft 66
radioschotels die straling opvangen uit het heelal. Credit: ESO.
Diverse resoluties: https://www.eso.org/public/images/baan_7698/

Opgemaakt persbericht op www.astronomie.nl

Attachment: alma-kl.jpg
Description: JPEG image

_______________________________________________
NOVA-perslijst2 mailing list
NOVA-perslijst2@xxxxxxxxxxx
https://list.uva.nl/mailman/listinfo/nova-perslijst2

Other related posts:

  • » [PWC-MEDIA] [NOVA-perslijst2] NOVA: Quasars blijken twee soorten vuurwerk af te steken - David Redeker