[PWC-MEDIA] 'Internationale onafhankelijke visserijwetenschap belangrijker dan ooit’

  • From: "Niessen, Jac" <jac.niessen@xxxxxx>
  • To: PWC-Media <pwc-media@xxxxxxxxxxxxx>
  • Date: Fri, 14 Sep 2018 09:23:41 +0000

[https://meltwater-apps-production.s3.amazonaws.com/uploads/images/55278eef35dc11c18485e630/blobid1_1509614578648.png]

Persbericht Wageningen University & Research, nr.083, 14 september 2018

https://www.wur.nl/nl/nieuws-wur/Show/Internationale-onafhankelijke-visserijwetenschap-belangrijker-dan-ooit.htm<http://icm-tracking.meltwater.com/link.php?DynEngagement=true&H=oGJ1pkZyysOST8btnWeAdWfazdP60O3PLkuOZioW2RiI0IVhceklylqDBhLFz%2BhU7Ap7waSPvKauO%2BJK1qL%2FbwakqAZKLCl5YkEWnTE74oHlI5psDNycKQ%3D%3D&G=0&R=https%3A%2F%2Fwww.wur.nl%2Fnl%2Fnieuws-wur%2FShow%2FInternationale-onafhankelijke-visserijwetenschap-belangrijker-dan-ooit.htm&I=20180914091955.000000029e85%40mail6-94-usnbn1&X=MHwxMDQ2NzU4OjViOWI3ZDM1NDU1MjY2ZGY3ZmM0Nzk2YTs%3D&S=b4qtggsLxRiEBwrdj9wd9dpbHhrOlofsfvSaal-b-lA>

Afscheid prof. Adriaan Rijnsdorp

‘Internationale onafhankelijke visserijwetenschap belangrijker dan ooit’

Visserijconflicten zijn van alle tijden. En hoewel de visserijdruk in een 
aantal zeeën – zoals in de Noordzee – behoorlijk in balans is gebracht met de 
draagkracht van het gebied, is overbevissing elders in de wereld nog een 
probleem. Met nieuwe uitdagingen in aantocht, zoals effecten van 
klimaatverandering en aanleg van grootschalige windparken op zee, is een 
internationaal georganiseerde onafhankelijke visserijwetenschap belangrijker 
dan ooit, zegt prof. Adriaan Rijnsdorp bij zijn afscheid van Wageningen 
University & Research.

‘Zo fascinerend als een diamant’, noemt Rijnsdorp het terrein van de 
visserijwetenschap waar hij 38 jaar actief in is geweest – en nog even zal 
blijven, want hij blijft betrokken bij het onderzoek naar de pulsvisserij. ‘Het 
vakgebied heeft zoveel facetten. Alles is voortdurend in beweging: je hebt de 
natuurlijke dynamiek van vispopulaties en ecosystemen, naast de dynamiek van 
vissers en visserijen. En dan heb ik het nog niet over maatschappelijke en 
politieke conflicten rond de visserij.’

Visserijoorlogen

Conflicten over de visserij zijn een terugkerend onderwerp. ‘Visserijoorlogen 
zijn van alle tijden en plaatsen,’ zegt Rijnsdorp. ‘Denk aan conflicten over 
visgerei en maaswijdte. Rond 1580 was er in de visserij bijvoorbeeld al een 
hooglopend conflict over het gebruik van de boomkor. Of denk aan de 
kabeljauwoorlogen midden vorige eeuw tussen het Verenigd Koninkrijk en IJsland. 
En op dit moment is er in Europa natuurlijk een stevig debat over de pulskor 
gaande.’

Visserijwetenschappers die overheden adviseren worden gemakkelijk in die 
conflicten meegezogen. Rijnsdorp: ‘Het instorten van belangrijke visbestanden 
in de jaren zeventig leidde tot grote zorgen over overbevissing en schade aan 
het ecosysteem. Biologen aan de universiteiten en belangenorganisaties verweten 
de wetenschappelijke adviseurs van de overheden dat ze te veel hun oren lieten 
hangen naar de belangen van de visserijsector. Op hun beurt kregen academische 
wetenschappers het verwijt dat ze activistische wetenschap bedreven.’

Scholbox

Hoewel de zorgen over overbevissing volgens Rijnsdorp terecht zijn – 35% van de 
visbestanden in de wereld worden volgens de wereldvoedselorganisatie FAO nog 
steeds overbevist - is er ook goed nieuws: in diverse gebieden hebben 
visbestanden zich hersteld van overbevissing. Een voorbeeld is het herstel van 
het scholbestand in de Noordzee, de vissoort waarover Rijnsdorp in 2016 een 
veelgeprezen biografie publiceerde: Schol in de Noordzee.

Volgens Adriaan Rijnsdorp illustreert het verhaal van de schol ook hoe complex 
het onderzoeksterrein van de visserijwetenschap is. ‘Visbestanden en de 
natuurlijke omgeving hebben me geregeld voor grote verrassingen gesteld.’ Zo’n 
verrassing was bijvoorbeeld wat er gebeurde na de instelling in 1989 van de 
zogeheten scholbox, een voor zwaardere vissersschepen gesloten gebied waar 
jonge schol in alle rust zou kunnen opgroeien. ‘De verwachting dat de 
scholstand zou verbeteren en de ongewenste bijvangst van ondermaatse schol zou 
afnemen, kwam helemaal niet uit. We denken dat de jonge schollen het gebied 
verlieten vanwege de stijgende watertemperatuur. Onduidelijk is of ook de 
verminderde bodemomwoeling heeft meegespeeld. Het geeft wel aan dat je nooit 
helemaal zeker weet wat de effecten van beleidsmaatregelen zullen zijn.’

Uitdagingen voor de visserijwetenschap

Ook voor de toekomst ziet Rijnsdorp nog genoeg volop uitdagingen voor de 
visserijwetenschap. Hoe kunnen we de productiviteit van het ecosysteem 
gebruiken om voedsel te produceren tegen zo laag mogelijke ecologische kosten? 
Hoe beïnvloeden klimaatverandering en de genetische selectie, die visserij 
onbedoeld veroorzaakt, de productiviteit en daarmee de vangst die duurzaam kan 
worden geoogst? Hoe kan de grootschalige toepassing van windenergie op zee 
worden geïntegreerd met een duurzame visserij? Voor het beantwoorden van deze 
vragen is volgens Rijnsdorp nieuwe fundamentele kennis nodig, op ecologisch 
maar ook op sociaalwetenschappelijk terrein.

‘Die kennis hebben we hard nodig in een veld waarin scherpe 
belangentegenstellingen en de groeiende invloed van activistische groepen nu 
soms leidt tot symptoombestrijding in plaats van dat naar fundamentele 
oplossingen wordt gezocht’, zegt de afzwaaiende hoogleraar. De Europese 
aanlandplicht die in 2012 is geïntroduceerd is daarvan wat hem betreft een 
voorbeeld: ‘Het is nog volstrekt onduidelijk of die het beoogde effect gaat 
hebben. Ook het debat over de pulsvisserij laat zien hoe een activistische NGO 
de politieke besluitvorming beïnvloedt met wetenschappelijk ongefundeerde 
uitspraken.’

Volgens Adriaan Rijnsdorp onderstreept dit het belang van een breed 
geaccepteerd internationaal adviesorgaan als ICES dat onafhankelijk 
wetenschappelijk advies geeft aan Europese overheden. ‘Met nieuwe uitdagingen 
in aantocht, waarbij verschillende belangengroepen lijnrecht tegenover elkaar 
kunnen komen te staan, is een internationaal georganiseerde onafhankelijke 
visserijwetenschap belangrijker dan ooit. Ook in de toekomstige woelige wateren 
van natuur en maatschappij zal de visserijwetenschap de rug recht moeten 
houden.’

NOOT VOOR DE REDACTIE

Meer informatie via Jac Niessen, wetenschapsvoorlichter Wageningen University & 
Research, tel. 0317 485003, jac.niessen@xxxxxx<mailto:jac.niessen@xxxxxx>.

In 2018 bestaat Wageningen University & Research 100 jaar. Vanuit de missie ‘To 
explore the potential of nature to improve the quality of life’ combineren wij 
fundamentele en toegepaste kennis om bij te dragen aan het oplossen van 
belangrijke vragen in het domein van gezonde voeding en leefomgeving. Onze 
6.500 medewerkers en 12.000 studenten laten zich met open en nieuwsgierige blik 
inspireren door natuur, maatschappij en technologie. Inspiratie die ons al een 
eeuw in staat stelt om te verwonderen, kennis te ontwikkelen en deze wereldwijd 
toe te passen; oftewel 100 years Wageningen Wisdom & Wonder. 
www.wur.nl<http://icm-tracking.meltwater.com/link.php?DynEngagement=true&H=oGJ1pkZyysOST8btnWeAdWfazdP60O3PLkuOZioW2RiI0IVhceklylqDBhLFz%2BhU7Ap7waSPvKauO%2BJK1qL%2FbwakqAZKLCl5YkEWnTE74oHlI5psDNycKQ%3D%3D&G=0&R=http%3A%2F%2Fwww.wur.nl&I=20180914091955.000000029e85%40mail6-94-usnbn1&X=MHwxMDQ2NzU4OjViOWI3ZDM1NDU1MjY2ZGY3ZmM0Nzk2YTs%3D&S=HmH4WvCwaROZto91QoBDDnbsFlQuafPyNiafFq1a3KY>?

Other related posts:

  • » [PWC-MEDIA] 'Internationale onafhankelijke visserijwetenschap belangrijker dan ooit’ - Niessen, Jac