[SMCC] Re: noi thoi gian dung lai
- From: "Tran Ba Thien" <tranbathien@xxxxxxxxx>
- To: <smcc@xxxxxxxxxxxxx>
- Date: Mon, 17 Mar 2008 07:50:41 +0700
Hi cái truyện này chép ở trang web nào vậy, có thể cho xin cái đường liên kết
nhé.
cám ơn nhiều
Tran Ba Thien
tranbathien@xxxxxxxxx
----- Original Message -----
From: NguyenAnhHung
To: smcc@xxxxxxxxxxxxx
Sent: Monday, March 17, 2008 2:38 AM
Subject: [SMCC] noi thoi gian dung lai
Trương Thái Du
Nơi thời gian dừng lại
Phần I
Bạn đọc nên biết đây là một câu chuyện có thật. Tôi chia truyện thành sáu
tiểu đoạn, đánh số từ một trở đi. Khi tráo đổi thứ tự các tiểu đoạn, tôi thấy
mạch truyện không bị đứt, mà còn tạo sự ưu tiên - tuồng như nhấn mạnh vào
tiểu tiết nào đó. Văn bản, dù dưới dạng điện tử hoặc in trên sách hay báo sẽ
giới hạn ý đồ tác giả nên tôi tạm lựa chọn một thứ tự mình thích như người
đọc thấy dưới đây. Thật mãn ý nếu truyện này được in riêng lẻ thành sáu thiếp
như sáu lá bài. Mỗi lần xáo bài người đọc sẽ có một câu chuyện ngẫu nhiên.
Tôi lạm gọi kiểu viết này là thử nghiệm nghệ thuật sắp đặt. Hơn thế nữa, tôi
luôn cố gắng để các chi tiết ở trạng thái thô mộc nhất, ít chữ nhất. Tôi mong
mọi người sẽ hình dung đấy là những mảnh giấy màu được xé ra có chủ ý nhưng
không quá cầu kỳ. Chúng sẽ được đan xen vào nhau, sắp đặt cạnh nhau, tượng
hình nên truyện ngắn. Dù sao đi nữa, ở trường hợp này, sự câu thúc của trật
tự thời gian là vô nghĩa trong mạch văn. Tôi rất mong “Nơi thời gian dừng
lại” gợi nên một nét âm bản của cuộc sống ồn ào hiện đại.
1.
Tòa biệt thự xưa cũ, xây dựng theo phong cách Mỹ cuối thập niên 1960 mà tôi
đang ở là tài sản tôi thừa kế từ người chú ruột quá cố. Chú vốn là sĩ quan
quân y chế độ cũ. Cha tôi không thèm nhìn mặt chú. Ông ghét em trai một, ghét
em dâu mười. Thím tôi bị gọi là đứa tiểu tư sản õng ẹo đồng bóng. Tập kết
về, gia đình tôi ở chung với ông bà nội đã gần đất xa trời. Nhà chú cạnh bên.
Năm 1978 thím dắt con, dứt áo vượt biên cùng bạn tình. Học tập xong, chú tôi
bán nhà nơi trung tâm thành phố. Ông lóc cóc đạp xe qua cầu Sài Gòn tìm chốn
ẩn mình. Mẹ tôi đoán chú vẫn còn của chìm nhưng giả bộ cuốc đất trồng rau,
nuôi gà vịt, sống chay tịnh tự cung tự cấp và cắt hết giao tiếp với xã hội.
Thời gian rong ruổi. Cha mẹ tôi về với tổ tiên. Anh hai tôi thành đại gia
tiền muôn bạc vạn. Tôi khù khờ nhút nhát nên được anh lo cho chân thủ thư, sống
như một chiếc bóng. Chị dâu hay nửa đùa nửa thật bảo tôi là âm bản, là thái
cực cân bằng với thành đạt, thông minh, khôn khéo, thức thời của anh trai tôi.
Giỗ đầu cha tôi, anh hai không hiểu làm cách nào đón được chú đến thắp nhang.
Từ đó anh cử hẳn một bà vú già trong gia đình qua chăm sóc chú đến cuối đời.
Chú mất, di chúc bắt tôi phải giữ nguyên trạng ngôi nhà trong ít nhất hai
mươi năm, sau đó muốn làm gì thì tùy. Chị dâu bực bội hỏi đào đâu ra tiền trước
bạ. Tôi bảo anh hai đứng tên nhà cũng được. Anh mắng tôi ngu, anh tin tôi chứ
không tin vợ. Tôi phải ký giấy tặng riêng anh phần di sản của bố mẹ, tức
nửa căn nhà ông bà nội để lại.
Số là dạo ấy anh chị đang bất hòa. Lâu lâu anh lại dọa chị rằng người xưa đã
bảo “Giàu đổi bạn – Sang đổi vợ”. Chị nổi khùng hoài, nhưng dần dần cũng thỏa
hiệp được. Anh hai bay nhẩy, trăng hoa kín hơn. Chị ở nhà giả tảng không
nghe, không biết, tự tìm thú vui như lễ chùa, tụ tập bạn bè cùng trang lứa.
Phần II
2. Phải khẳng định tôi là kẻ vô thần. Tôi không tin dị đoan, ma quỷ, tiên
thánh. Do đó chiếc xích đu nằm giữa vuông sân trời rộng và kín gió, tôi đặt tên
là cỗ máy vĩnh cửu. Chẳng liên tục nhưng thi thoảng chiếc xích đu lại tự đưa
đẩy như có người đang ngồi chơi, mà không vì một lý do cơ học rõ ràng nào.
Khu tôi ở vốn đã yên tịnh, vườn cây lưu niên hàng ngàn thước vuông xung quanh
càng tách biệt căn nhà với thế giới xung quanh. Những đêm trăng thanh vắng
tôi thường không ngủ được vì chiếc xích đu cứ kẽo kẹt mãi. Sân trời cỡ một
sảnh khách lớn, ba phía đều có cửa phòng hoặc cửa sổ trổ ra, từ những mảng tường
đá rửa hồng xám. Hàng lan can sắt nhìn xuống thảm cỏ bên hông. Bể đất to và
sâu kéo dài suốt chiều dọc sân, đầu giáp lan can có bụi hoàng anh già cỗi xù
xì leo lên những chiếc lam bê tông trang trí bên trên.
Hoa hoàng anh màu vàng ươm, gần giống hoa loa kèn. Khi lìa cành rơi xuống nó
tạo nên những tiếng động tinh tế như bước chân tố nữ. Lá hoàng anh già cũng
màu vàng. Đầu mùa khô, các xoáy gió đêm hiếm hoi sẽ khiến lá rụng hàng loạt.
Chúng thường mông lung gợi hình tà áo mỏng liêu trai, xoắn xuýt quanh chiếc
xích đu.
Thấy tôi đi sớm về khuya, thui thủi một mình, chòm xóm đồn nhà tôi bị ma ám.
Họ thầm thì về những tiếng cười xé vải hun hút đêm sâu, tiếng đàn tranh rin
rít từng tràng ai oán, tiếng cú rúc, tiếng chim lợn eng éc báo điềm xấu… Họ
bảo không bị dớp ấy thì căn nhà đã đổi chủ xoành xoạch mỗi bận bất động sản
nóng sốt, y như các khuôn viên xung quanh. Tôi từng đuổi không biết bao nhiêu
là cò đất lâu lâu đến quấy rầy, nghe ngóng, dụ dỗ. Người ta không tin tôi,
trơ tráo ngả giá mua số điện thoại của chủ nhân thực sự.
Phần III
3.
Hai anh em tôi sống tương đối ít va chạm. Tôi luôn nghe lời anh. Trước kia
vài ba lần anh cho tôi tiền xài. Tôi không khi nào nhận. Anh chả cần hỏi cũng
biết tôi đơn giản lắm. Không rượu chè, cờ bạc, cà phê cà pháo, tôi chỉ thích
sách thì tiền khác nào giấy lộn. Sách trong mấy tầng lầu thư viện, hằng tháng
chiêu nạp thêm cơ man bản in lưu chiểu mới nhất, tôi đọc đến kiếp sau cũng
chưa hết.
Anh thấy tôi vô duyên trên đường tình nên bổn cũ soạn lại. Anh kiếm đâu ra
một cô giúp việc sạch sẽ, trẻ trung gửi vào nhà tôi. Đêm đầu tiên như có ma phá.
Chiếc xích đu rên xiết. Cô giúp việc mê ngủ la hét rùm trời. Tôi dậy bật đèn,
gõ cửa phòng gia nhân. Cô giúp việc ôm tôi khóc rưng rức. Cô bảo vừa thấy
ác mộng cũ.
Học hết phổ thông, một bà cùng quê dỗ ngon dỗ ngọt cô vào Sài Gòn. Gia đình
cô đến có ba nhân khẩu. Hai ông bà già lương hưu rất hậu. Cậu út của họ mắc
bệnh đao, luôn mặc độc mỗi chiếc quần đùi trễ rốn, rong chơi đầu trên xóm
dưới, gặp ai cũng chửi. Mấy năm nay hắn giở chứng, cứ giục mẹ lấy vợ cho.
Đêm đầu tiên cô đến nơi ở mới, cậu kia trần truồng nạy cửa phòng đòi hợp cẩn.
Cô gào khóc, cấu véo, cắn xé. Mãi sau mới thấy ông chủ trên lầu hét gọi quý
tử. Cô bỏ trốn, tìm chị bạn đồng hương làm tại nhà anh tôi. Cô thật thà bảo
anh tôi đã nói trắng rằng tôi không tâm thần, chỉ tội tồ quá, con gái thành
phố chẳng để mắt tới. Nếu cô dụ được tôi, anh sẽ lo tất, sẽ tặng bố mẹ cô
ngoài bắc một căn nhà mái bằng.
Tôi bảo tôi rất quý cô, mới gặp đã thấy quý. Từ khi dọn đến biệt thự này,
trong đầu tôi luôn có cảm giác đã lập gia đình. Ở chung với cô tôi rất ngại. Tôi
nhờ ông già bảo vệ nhà Tây thuê cạnh bên kiếm cho cô công việc lau dọn. Lương
tàm tạm, đủ để cô tìm một chỗ trọ tồi tàn và hàng tháng giúp cha mẹ chút
ít. Chưa đầy năm, cô hớn hở mời tôi dự đám cưới. Chồng cô là lái xe của chủ
nhà.
Phần IV
4.
Hai người khách tỏ vẻ áy náy rất thật vì làm phiền tôi trong ngày nghỉ cuối
tuần. Hóa ra đây là tổ ấm cũ của họ. Bao năm xa xứ họ luôn bị thôi thúc trở
về. Cây cối lớn vống lên. Riêng tòa nhà chẳng mấy đổi thay, cứ như một phần
tư thế kỷ chỉ là chớp mắt.
Tôi dắt họ đi thăm mọi ngóc ngách. Chỗ nào họ cũng qua loa, chỉ trừ vuông sân
trời có chiếc xích đu. Vừa bước qua cửa, bà vợ đã đổ sụp xuống bên bể đất
trồng hoa. Ông chồng lặng lẽ gạt nước mắt, cúi mái đầu hoa râm phai thuốc
nhuộm đỡ vợ dậy.
Cuối tháng Tư năm ấy, một mảnh đạn pháo lạc từ xa lộ đầu cầu Sài Gòn đã cướp
đi đứa con gái bé bỏng vừa qua tuổi dậy thì của họ. Cô gục xuống bên chiếc
xích đu sơn màu xanh hòa bình. Cha mẹ cô chỉ kịp gói gém thi thể trinh nữ
trong mấy lớp ni lông rồi chôn tạm giữa bể đất, trước khi di tản.
Một lọ hoa, hai chung nước lọc và ba cây nhang cùng không khí đặc quánh xung
quanh tạo nên lễ cải táng câm lặng nhưng đầy màu sắc tâm linh thần bí. Chúng
tôi không nỡ dùng các dụng cụ đào bới như bay thợ hồ hoặc cuốc và xẻng nhỏ.
Ba mươi đầu ngón tay trần cào vơi dần khoảng giữa bể đất để thăm dò. Gần đến
đáy xi măng, khối rễ hoàng anh chằng chịt làm bật móng tay ông khách. Máu đỏ
thấm ướt đất. Chưa kịp đau đớn, ông đã cuống cuồng hoảng hốt vì không thấy
gì.
Mọi người nín thinh, tiếp tục bới, hất hết đất đen ra ngoài.
Điều kỳ lạ chỉ lộ diện khi niềm hy vọng sắp tắt. Chiếc tiểu sành màu da lươn.
Xương cốt xếp đặt rất ngay ngắn. Hộp sọ thon nhỏ, có lẽ của khuôn mặt trái
xoan. Mảnh đạn pháo hình lưỡi rìu chém vào thái dương vẫn còn kẹt lại.
Nắp cao su dẻo kín nước của chiếc vỏ chai thuốc pênêxilin được cậy ra. Mấy
dòng chữ nhòe nhoẹt của chú tôi, mực dầu tái chế, bút Bic chắc đã thay bi mấy
lần: Định dùng bể đất làm hồ nuôi cá trê phi thì phát hiện đây là một ngôi
mộ. Xin thân nhân người quá cố lượng thứ. Ngày x tháng y năm 1982.
Phần V
5.
Mấy đứa cháu con anh tôi đều du học tự túc ở Mỹ cả. Năm kia tôi nhờ chúng
chuyển ít quà cho ông bà Việt Kiều già. Chúng kể họ sống đạm bạc, lẻ loi và cô
độc lắm. Ông bà có tất cả bốn người con. Cô hai dính hòn tên mũi đạn. Ngày di
tản cậu ba dạt theo bên ngoại, lỡ chuyến. Cuối năm ấy cậu cũng yểu mệnh,
chết vì đói và khát trong những ngày lênh đênh vượt biển. Ông bà trách hai
người sinh tại Mỹ mất gốc, đã Mỹ hóa hoàn toàn. Cũng vì cả gia đình sống biệt
lập ở một tiểu bang không có cộng đồng Việt Nam đông đảo. Ông bà ao ước dăm
năm nữa sẽ về Sài Gòn dưỡng già. Họ hỏi cháu tôi năm mươi ngàn Mỹ kim dành
dụm của họ có mua nổi một căn nhà tàm tạm không, càng gần tôi càng tốt. Tự
lúc nào họ đã thầm xem, thầm ước tôi là con là rể họ.
Anh tôi và chị dâu, nghe bảo hay kể công với đống vàng cạnh cầu Sài Gòn. Cháu
tôi không vừa ý, chúng cảnh báo người làm ăn buôn bán nên biết điều với âm
hồn trinh nữ trẻ. Theo chúng, căn nhà cũ của ông bà để lại mà anh chị đang
cho thuê, mặt tiền một quận trung tâm, cũng chẳng làm họ thiệt thòi. Tôi nào
hay biết nhưng đám cháu khôn đáo để, chúng ước lượng nhà của tôi bây giờ giá
hàng triệu Mỹ kim. Tôi bảo chú già rồi, tiền bạc không biết tiêu, không biết
tính, mai này để lại cho các cháu tất. Chúng cười tôi cả nghĩ xa xôi, bố
chúng giàu lắm lắm, tôi không tưởng tượng nổi đâu. Xe cộ, nhà cửa anh tôi sắm
cho chúng bên Mỹ, dù chỉ ở tạm mấy năm học, cũng làm cho triệu phú Mỹ phải
tròn mắt.
Phần VI
6.
Từ ngày qui định bắt buộc đội mũ bảo hiểm khi đi xe máy, tôi đổi chiếc Honda
81 giọt lệ kim vàng lấy một chiếc xe đạp điện Đài Loan. Thế mà hay, quãng đường
tôi đến thư viện làm việc thường nhật thành ra có sức sống hơn. Lúc nào thích
thì tôi tắt động cơ, nhấn bàn đạp cho săn gân cốt.
Tôi bỗng thấy yêu đời. Những đêm trăng thanh tôi không còn trốn trong phòng
và nổi gai ốc vì nghe tiếng xích đu kẽo kẹt nữa. Tôi ra hẳn đấy, vừa đọc sách
vừa thưởng trà bắc ủ hoa nhài tươi hái ngay trong bể đất. Có khi tôi thắp một
nén hương trầm dìu dịu. Các vòng khói tròn quấn quít bức ảnh khắc đá dán
đè lên tường đá rửa. Cô bé có cái nhìn thật lương thiện. Cô bằng tuổi tôi
nhưng vẻ thanh xuân mãi mãi dừng lại ở khoảng khắc oan nghiệt năm nào.
Thảo Điền,
khai bút đầu xuân Mậu Tý
- Follow-Ups:
- [SMCC] Re: noi thoi gian dung lai
- From: NguyenAnhHung
- References:
- [SMCC] noi thoi gian dung lai
- From: NguyenAnhHung
Other related posts:
- » [SMCC] noi thoi gian dung lai
- » [SMCC] Re: noi thoi gian dung lai
- » [SMCC] Re: noi thoi gian dung lai
- [SMCC] Re: noi thoi gian dung lai
- From: NguyenAnhHung
- [SMCC] noi thoi gian dung lai
- From: NguyenAnhHung