[SMCC] lich su, cau tao, ki thuat san xuat giay

L?ch s?

 

Tru?c khi có gi?y

 

Ngu?i Sumer, có n?n van hóa cao lâu d?i nh?t du?c bi?t d?n, vi?t trên nh?ng t?m 
bia b?ng d?t sét ( van t? hình nêm, b?t d?u t? kho?ng 3300 nam tru?c Công 
nguyên). Các v?t li?u h?u co dùng d? vi?t lên sau dó ít b?n hon. N?u không có 
nh?ng t?m bia b?ng d?t sét c?a ngu?i Sumer chúng ta bi?t r?t ít v? th?i gian 
này. Da, gi?y da (parchment), g?, v? cây, gi?y cói (gi?y ch? th?o) - có ? Ai 
C?p kho?ng 3000 nam tru?c Công nguyên - và gi?y d?u có th? cháy và b? phân h?y 
sinh h?c.

 

Gi?y cói (gi?y ch? th?o) làm b?ng m?t lo?i lau s?y (cây cói gi?y hay cây ch? 
th?o - cyperus papyrus) du?c bu?c vào v?i nhau và d?t chéo lên nhau tru?c khi 
du?c ép l?i. Ngu?i ta vi?t trên dó b?ng m?c d? hay den. M?c den bao g?m b? hóng 
và m?t dung d?ch t? nh?a c?a cây keo (gummi arabicum). M?c d? du?c làm t? hoàng 
th?. Ngu?i ta dùng m?t cây c? làm t? cây s?y (cây lau) d? vi?t. 

 

M?c dù cây cói gi?y (cây ch? th?o) cung có ? Hy L?p nhung không du?c lan truy?n 
ra ngoài nu?c. Trong th? k? th? 3 ngu?i Hy L?p thay th? c? vi?t b?ng lông chim. 
T? gi?y trong các th? ti?ng ? châu Âu (papier, paper...) d?n t? tên c?a cây cói 
gi?y - papyrus.

 

Ngoài ra ngu?i ta còn vi?t trên gi?y da (parchment) là lo?i da m?ng chua du?c 
thu?c.

 

? Roma ngu?i ta s? d?ng c? gi?y cói (gi?y ch? th?o) l?n b?ng làm b?ng sáp, van 
tho du?c khía lên b?ng m?t cây nh?n. Dùng m?t t?m c?o có th? làm ph?ng sáp l?i 
và l?i có th? vi?t lên trên t?m b?ng này. ? ?n D?

ngu?i ta dùng lá cây c?. ? Trung Qu?c, tru?c khi phát minh ra gi?y, xuong, v? 
sò ?c, ngà voi, sau dó là d?ng thau, s?t, vàng, b?c, thi?c, th?ch anh, dá,

d?t sét, tre và to l?a d?u du?c dùng d?n.

 

Trong th? k? th? 5 (tri?u nhà H?u Hán) Ph?m Di?p (??) dã tu?ng thu?t l?i:  = T? 
xua ngu?i ta dã dùng thanh tre d? vi?t, du?c c?t l?i v?i nhau. Cung có m?t lo?i 
gi?y làm t? ph? ph?m c?a to l?a. Nhung to l?a quá d?t còn các thanh tre thì quá 
n?ng nên không s? d?ng thích h?p. Vì th? Thái Luân (??) nghi ra k? làm gi?y t? 
các v? thân cây, s?i thân cây, t? cây gai d?u cung nhu t? v?i và lu?i dánh cá 
cu. Nam 105 sau Công nguyên ông tâu lên Hoàng thu?ng và du?c ngài khen thu?ng 
cho tài nang c?a ông. T? d?y gi?y tr? nên thông d?ng và trong c? vuong qu?c m?i 
ngu?i d?u g?i dó là gi?y c?a quý nhân Thái.

 

Các khám phá v? kh?o c? ? Trung Hoa c?ng v?i phép tính tu?i b?ng carbon phóng 
x? ch?ng minh r?ng gi?y dã hi?n di?n t? hai th? k? tru?c Thái Luân, nhung ngu?i 
ta v?n cho Thái Luân là ngu?i phát minh ra gi?y th?c th? nhu ngày nay.

 

Phát minh ra gi?y

 

Nhu v?y gi?y làm t? to l?a dã du?c bi?t d?n tru?c khi Thái Luân phát minh ra 
gi?y trong th? k? th? 1, kho?ng nam 105, ch? y?u làm t? s?i bên trong c?a v? 
cây dâu ( dâu t?m). Tru?c dó cung dã có gi?y làm t? cây gai d?u (Cannabis), còn 
du?c g?i là cây c?n sa, nhu nam m?u gi?y du?c tìm th?y trong nh?ng nam t? 1973 
d?n 1978 dã ch?ng minh. Các ghi d?nh th?i gian du?c so sánh l?i cho th?y các 
m?u gi?y này ph?i có ngu?n g?c t? kho?ng nam 140 d?n 87 tru?c Công nguyên.

 

M?t lo?i nguyên li?u gi?y khác là cây th?y huong (Daphne). Cây gai d?u và th?y 
huong có s?i dài hon nh?ng lo?i g? du?c s? d?ng ngày nay và qua dó mà có d? b?n 
cao. Hai tính ch?t này cho phép gi?y du?c s? d?ng vào nh?ng m?c dích khác ngoài 
m?c dích d? vi?t. Các d? v?t d? trang trí và qu?n áo cung du?c s?n xu?t theo 
truy?n th?ng t? gi?y ? Dông Á.

 

Nguyên li?u làm gi?y du?c c?t v?n ra và giã nh? trong nu?c thành b?t l?ng. Các 
s?i du?c phân tán m?ng trong nu?c. D?u tiên gi?y du?c múc ra b?ng m?t cái rây 
n?i trên m?t nu?c. Lu?i ? du?i dáy rây du?c g?n ch?t vào khung. M?i t? gi?y 
du?c múc ra ph?i du?c làm khô trong rây và ch? du?c dem ra sau khi khô. Vì th? 
mà c?n d?n r?t nhi?u rây. K? thu?t này lan truy?n d?n ngu?i Thái vào kho?ng nam 
300.

 

Vào kho?ng nam 600 k? thu?t múc gi?y c?i ti?n dùng lo?i rây múc lan truy?n d?n 
Tri?u Tiên và sau dó d?n Nh?t.

? lo?i rây múc này khung rây có th? g? ra kh?i rây. T? gi?y v?a du?c múc có th? 
du?c l?y ra khi còn ?m và dem di phoi khô. K? thu?t này còn du?c s? d?ng cho 
d?n ngày nay ? các lo?i gi?y múc b?ng tay và nói chung nguyên t?c s?n xu?t gi?y 
(c?t v?n, giã nh? trong nu?c, múc và hong khô) v?n không thay d?i cho d?n ngày 
nay.

 

? Nh?t ngu?i ta c?i ti?n k? thu?t này và pha vào b?t c?a s?i gi?y nh?a t? r? 
c?a cây b?p mì (Abelmoschus manihot). Các s?i du?c phân tán d?u hon và không 
còn b? vón c?c n?a. Lo?i gi?y này du?c g?i là gi?y Nh?t.

 

? châu Âu sau này gi?y du?c ép t?ng ch?ng, gi?a hai t? gi?y có lót m?t t?m v?i 
hay n? ( ph?t). Qua dó mà quá trình làm khô gi?y du?c tang nhanh hon và gi?y 
du?c nén ch?t l?i.

 

S? d?ng gi?y lan r?ng

 

Ngay t? th? k? th? 2 dã có khan tay gi?y ? Trung Qu?c. T? Báo B?c Kinh phát 
hành s? d?u tiên vào nam 363 (ngung phát hành vào nam 1936).

Trong th? k? th? 6 ngu?i ta dã s?n xu?t gi?y v? sinh t? gi?y rom r? r? ti?n 
nh?t. Xu?ng trong cung dã s?n xu?t cho tri?u dình 720.000 t?m gi?y v? sinh và 
thêm vào dó là 15.000 t?m gi?y v? sinh t?m huong thom, m?m và có màu vàng nh?t 
cho hoàng gia.

 

Ti?n gi?y

 

? Trung Qu?c vua Du?ng Cao Tông ( 650 - 683) phát hành ti?n gi?y l?n d?u tiên, 
du?c công nh?n là ti?n t? Trong th? k? th? 10. Vào kho?ng nam 1300 ti?n gi?y 
cung du?c ban hành ? Nh?t, Ba Tu và ?n D?.

 

? Vi?t Nam, trong quy?n Khâm d?nh Vi?t s? thông giám cuong m?c có ghi l?i:  = 
Bính Tý, nam th? 9 ( 1396). (Minh, nam H?ng Vu th? 29)  = Tháng 4, mùa h?. B?t 
d?u ban hành ti?n "thông b?o h?i sao".  = Thi?u b?o Vuong Nh? Chu d? ngh? d?i 
l?i ch? d?. Quý Ly nghe theo, m?i d?nh ch? d? ti?n gi?y nhu sau: lo?i 10 d?ng 
v? rau rong; lo?i 30 d?ng v? th?y ba; lo?i m?t ti?n v? dám mây, lo?i hai ti?n 
v? con rùa; lo?i ba ti?n v? con lân; lo?i 5 ti?n v? con phu?ng; lo?i m?t quan 
v? con r?ng. Ngu?i nào làm gi? ph?i t?i t? hình, t?ch thu di?n s?n sung công. 
Khi ti?n gi?y dã in xong, h? l?nh cho dân du?c dem ti?n th?c d?i l?y ti?n gi?y: 
c? m?t quan ti?n th?c ch?t d?i l?y ti?n gi?y m?t quan hai ti?n. C?m ch? dân 
gian không du?c dùng ti?n d?ng, bao nhiêu ti?n d?ng d?u n?p vào quan, n?u nhu 
ngu?i nào tàng tr? riêng ho?c tiêu dùng riêng cung ph?i t?i nhu ngu?i làm gi? 
ti?n gi?y.

 

Nam 1298 Marco Polo dã tu?ng thu?t l?i vi?c lan truy?n r?ng rãi c?a ti?n gi?y. 
Trong th?i gian này dã có n?n l?m phát làm gi?m giá tr? xu?ng ch? còn vào 
kho?ng 1% c?a giá tr? ban d?u. D? ch?ng n?n làm ti?n gi? có th?i gian ti?n gi?y 
du?c làm t? gi?y d?c bi?t có các ch?t ph? gia nhu s?i to, thu?c tr? sâu và ch?t 
màu.

 

Gi?y trong th? gi?i ? R?p

 

Vào nam 750 hay 751 k? thu?t s?n xu?t gi?y lan truy?n d?n Samarkand, có l? qua 
các tù binh ngu?i Trung Qu?c trong m?t cu?c tranh ch?p biên gi?i, và t? d?y k? 
thu?t này lan r?ng kh?p th? gi?i ? R?p. Nh? vào các khám phá m?i, ngu?i ta cho 
r?ng ? Samarkand gi?y dã du?c bi?t d?n và s?n xu?t tru?c dó 100 nam. Cây lanh 
(Linum usitatissinum) và cây gai d?u (Cannabis L.) cung nhu nu?c d?u có d?y d?, 
ch?ng bao lâu

ngu?i ? R?p dã xây d?ng lên m?t công nghi?p gi?y phát d?t. Gi?y lan truy?n 
nhanh chóng d?n Maroc. M?t c?i xay gi?y dã du?c xây ? Bagdad vào nam 795, nam 
870 quy?n sách làm b?ng gi?y d?u tiên du?c phát hành ? dây. Trong van phòng c?a 
qu?c vuong Harun-al-Raschid ngu?i ta dã dùng gi?y d? vi?t. Sau dó là các xu?ng 
s?n xu?t ? Damascus, Cairo, ? các t?nh B?c Phi cho d?n c? phía tây.

 

Ngu?i ? R?p ti?p t?c c?i ti?n k? thu?t s?n xu?t. Nh? vào các rây múc làm b?ng 
dây kim lo?i mà ngu?i ta dã có th? t?o du?c hình chìm trên gi?y (watermark).

Gi?y du?c ph? keo t?t hon nh? s? d?ng tinh b?t.

(Ph? keo là tráng m?t l?p m?ng keo trên m?t gi?y hay pha keo vào b?t gi?y l?ng 
tru?c khi múc gi?y d? gi?y láng hon và ít hút nu?c hon, m?c vi?t lem ít hon.) 
Các don v? do lu?ng di?n tích du?c tiêu chu?n hóa. 500 t? gi?y là m?t ram gi?y 
(th?p gi?y) - rizmar. T? này là ngu?n g?c cho khái ni?m v? don v? gi?y v?n

còn thông d?ng cho d?n ngày nay trong ngành gi?y: m?t ram gi?y (

ti?ng Anh: ream,

ti?ng D?c: Ries,

ti?ng Pháp: rame,

ti?ng Tây Ban Nha: resma...).

 

Gi?y ? châu Âu

 

Qua các giao luu van hóa gi?a phuong Tây Thiên chúa giáo và phuong Dông ? R?p 
cung nhu qua nu?c Tây Ban Nha th?i k? H?i giáo gi?y du?c mang d?n châu Âu t?

th? k? th? 12. Theo nhu Al-Idrisi tu?ng thu?t l?i sau các chuy?n du l?ch, ngay 
t? gi?a th? k? th? 12 ? San Felipe (Xativa) g?n Valencia dã có m?t n?n công 
nghi?p gi?y phát d?t, xu?t kh?u các lo?i gi?y cao c?p sang c? các nu?c láng 
gi?ng.

 

Sau khi ngu?i ? R?p b? dánh du?i kh?i Tây Ban Nha, vùng quanh Valencia v?n còn 
là noi có t?m quan tr?ng trong công nghi?p gi?y vì ? dây ngu?i ta tr?ng du?c 
cây lanh (Linum), m?t nguyên li?u dùng làm gi?y r?t t?t.

 

Cùng v?i vi?c s? d?ng van b?n ngày càng ph? bi?n trong các lãnh v?c khác c?a 
van hóa ( kinh t?, lu?t, hành chánh,...), t? gi?a th? k? th? 14 gi?y b?t d?u 
cu?c tranh dua v?i gi?y da (parchment). K? thu?t in sách ra d?i t? gi?a th? k? 
th? 15

dã dánh d?u cho vai trò c?a gi?y da tr? thành v?t li?u d? vi?t xa x?. M?c dù r? 
ti?n, mãi cho d?n th? k? th? 17 gi?y, trong vai trò là v?t li?u d? vi?t, m?i 
d?y lùi du?c gi?y da tuong d?i d?t ti?n hon.

 

Table with 2 columns and 16 rows

Nam kh?i d?u s?n xu?t gi?y ? m?t s? nu?c

1100

Tây Ban Nha:

San Felipe (Xativa) g?n

Valencia

1109

Van ki?n lâu d?i nh?t du?c vi?t trên gi?y t?i

Sicilia

(Sicily)

1225

Van ki?n gi?y lâu d?i nh?t ?

Pháp

1246

Quy?n sách c?a

Behaim,

linh m?c tru?ng ? Passau, là các ghi chép tay trên gi?y lâu d?i nh?t ?

D?c

1268

Gi?y du?c s?n xu?t ?

Ý

(Fabriano)

1283

Máy xay gi?y ?

Treviso

1293

Máy xay gi?y ?

Bologna

1390

Máy xay gi?y d?u tiên ?

D?c

t?i

Nürnberg

1469

St. Pölten

?

Áo

1494

Stevenage

?

Anh

1573

Klippan,

Th?y Di?n

1575

Mexico

1576

Moskva,

Nga

1586

Dordrecht,

Hà Lan

1690

Germantown,

M?

table end

 

S?n xu?t tru?c khi công nghi?p hóa

 

Cho d?n n?a sau th? k? th? 19 các s?i cellulose c?n dùng du?c ngu?i làm gi?y 
thu lu?m t? qu?n áo cu làm t? s?i lanh. Nh?ng ngu?i thu mua và buôn bán qu?n áo 
cu là nh?ng ngu?i cung c?p nguyên li?u cho các xu?ng xay gi?y. Có th?i gian 
qu?n áo cu hi?m d?n d? dã b? c?m xu?t kh?u và ngu?i ta dã dùng d?n vu l?c d? 
ngan ch?n vi?c này.

 Trong các xu?ng xay gi?y gi? du?c c?t thành m?nh v?n, dôi khi du?c r?a s?ch và 
làm cho m?c nát và sau dó du?c dua vào máy giã nh? thành s?i. Máy giã ho?t d?ng 
b?ng s?c nu?c.

 

Trong n?a d?u c?a th? k? th? 19 ngu?i ta chuy?n qua t?y b?ng clo thay vì làm 
cho m?c nát r?i r?a s?ch. S?i th?t thoát r?t ít và ngoài ra còn có th? dùng các 
lo?i v?i có màu.

 

Ngu?i th? làm gi?y múc t? gi?y t? b?t gi?y loãng này b?ng m?t cái rây th?p, làm 
b?ng d?ng hình ch? nh?t có lu?i r?t tinh, thành rây có th? tháo ra du?c. Sau dó 
m?t ngu?i th? khác ép t? gi?y t? ray lên trên m?t t?m n? trong khi th? làm gi?y 
múc t? gi?y k? ti?p. Sau khi ép xong các t? gi?y du?c treo lên d? phoi khô 
trong các phòng l?n và khô ráo, ch? y?u là trong các nhà kho hay trên gác xép. 
Sau dó gi?y du?c ép thêm m?t l?n n?a, vu?t ph?ng, phân lo?i r?i dóng gói. N?u 
là gi?y vi?t thì ph?i tráng keo b?ng cách nhúng vào keo, ép r?i phoi khô.

 

Qua cách làm b?ng tay này, ngày nay ch? áp d?ng cho các lo?i s?i - và qua dó là 
gi?y - có ch?t lu?ng cao, các s?i n?m theo các hu?ng d?u nhau.

 

Máy Hà Lan (m?t phát minh c?a các th? làm gi?y ngu?i Hà Lan

vào kho?ng nam 1670) là bu?c d?t phá k? thu?t hi?n d?i. D?y là m?t máy s?n xu?t 
ra b?t gi?y không còn dùng gi? cu làm v?t li?u ban d?u d? s?n xu?t gi?y n?a mà 
ph?n l?n là t? các dây th?ng, dây cáp và lu?i dánh cá. Các v?t li?u r?t c?ng 
này tru?c tiên du?c c?t nh? trong m?t máy giã có m?t ít búa d?p và nhi?u dao 
nh?n (Kapperij) r?i du?c dua vào m?t máy xay (Kollergang) d? du?c ti?p t?c c?t 
nh? di.

 

Công nghi?p hóa vi?c s?n xu?t gi?y

 

T? kho?ng nam 1850 máy mài g? du?c dua vào s? d?ng, m? ra kh? nang s?n xu?t 
gi?y có t?m c? công nghi?p t? nguyên li?u g? r? ti?n. Vào kho?ng nam 1879 ch? ? 
D?c thôi dã có kho?ng 340 xu?ng mài g? nhu v?y. Lo?i b?t g? mài dùng làm gi?y 
này còn ch?a ch?t linhin (lignin) s? làm gi?y b? ? vàng sau m?t th?i gian. 
Friedrich Gottlob Keller (1816 - 1895) là ngu?i phát minh ra lo?i gi?y làm t? 
b?t g? này.

 

S?n xu?t gi?y trong công nghi?p

 

Nguyên li?u

 

Nguyên li?u chính d? làm gi?y là s?i cellulose t? g? ho?c rom r?. Ngoài ra còn 
c?n dùng d?n keo và các ch?t d?n. D? dài c?a các s?i cellulose thay d?i tùy 
theo nguyên li?u làm gi?y và có ?nh hu?ng l?n d?n ch?t lu?ng và d? b?n v? th?i 
gian c?a gi?y. Không ph?i lo?i g? nào cung có th? dùng làm gi?y trong công 
nghi?p du?c. G? t? các lo?i cây trong b?ng du?i dây du?c coi là thích h?p d? 
dùng làm gi?y:

 

Table with 2 columns and 2 rows

Cây lá kim (Cây g? m?m):

Cây lá r?ng (Cây g? c?ng):

List of 4 items

. Vân sam

. Linh sam

. Thông

. Thông r?ng lá

list end

List of 4 items

. S?i

. Duong

. Cáng lò

(Cây bulô)

. B?ch dàn

(Cây khuynh di?p)

list end

table end

 

Di?u ki?n ? t?ng d?a phuong và s? lu?ng có s?n quy?t d?nh lo?i g? nào du?c s? 
d?ng làm nguyên li?u nguyên th?y. Các lo?i cây tang tru?ng nhanh thí d? nhu cây 
duong dáp ?ng du?c nhu c?u l?n c?a công nghi?p. Trên nguyên t?c t?t c? các lo?i 
có cellulose d?u có kh? nang du?c s? d?ng d? s?n xu?t gi?y. Gi?y cu ngày càng 
du?c s? d?ng nhi?u hon d? làm nguyên li?u. T?i D?c, gi?y cu chi?m g?n 50% các 
nguyên li?u du?c s? d?ng d? làm các lo?i gi?y, bìa c?ng và các tông. ? châu Âu 
và châu M? ngu?i ta còn s? d?ng cây lúa mì và lúa m?ch den d? l?y s?i, ? B?c 
Phi m?t s? lo?i c?, t?i Nh?t cho t?i ngày nay rom t? cây lúa v?n du?c s? d?ng 
và ? ?n D? là cây tre.

 

S?n xu?t b?t gi?y

 

G? có th? du?c x? lý co h?c hay hóa h?c:

 

X? lý co h?c

 = 1. B?t g? mài tr?ng du?c mài t? g? dã du?c bóc v? trong các máy mài g?.

 = 2. B?t g? mài nâu hình thành khi các cu?ng cây du?c th?m u?t trong các n?i 
n?u tru?c khi du?c mài.

 = 3. B?t nhi?t co du?c s?n xu?t t? ph? li?u g? du?c bam nh? và v? bào c?a các 
xu?ng cua. Theo phuong th?c TMP (thermo-mechanical pulp - b?t nhi?t co) chúng

du?c làm th?m u?t ? 130°C. Các liên k?t

linhin

(lignin) nh? v?y b? y?u di. Sau dó nu?c du?c thêm vào và các mi?ng g? này du?c 
nghi?n trong các máy nghi?n (refiner). N?u hóa ch?t du?c s? d?ng thêm vào

trong lúc th?m u?t phuong pháp này du?c g?i là phuong pháp CTMP (chemo-thermo- 
mechanical pulp - b?t hóa nhi?t co).

 

N?u ch? dùng các phuong th?c co d? s?n xu?t, thành ph?n c?a b?t g? không ph?i 
là các s?i cellulose mà là các liên k?t s?i dã du?c mài và nghi?m nh? ra. D? có 
th? l?y du?c s?i nguyên th?y ph?i dùng d?n các bi?n pháp x? lý g? b?ng hóa h?c.

 

X? lý hóa h?c

 

Các m?nh g? du?c x? lý hóa h?c b?ng cách n?u. Sau khi n?u 12 d?n 15 ti?ng các 
s?i s? du?c tách ra kh?i các thành ph?n c?ng di cùng v?i cellulose. Nhìn theo 
phuong di?n hóa h?c, g? bao g?m:

List of 5 items

. 40% - 50% cellulose

. 10% - 55% hemicellulose

. 20% - 30% linhin (lignin) . 6% - 

12% các h?p ch?t h?u co khác

. 0,3% - 0,8% h?p ch?t vô co

list end

 

Tùy theo hóa ch?t du?c dùng d? n?u, ngu?i ta phân bi?t ra các phuong pháp ki?m, 
sunfit (sulfit) và sunfat (sulfat). Ph?n linhin (?) còn sót l?i sau khi n?u s? 
làm cho b?t gi?y có màu vàng hay nâu vì th? mà ph?i r?a s?ch và t?y b?t gi?y.

 

S?n lu?ng s?n xu?t b?t gi?y theo phuong pháp hóa h?c ít hon là s?n xu?t b?t g?. 
Các s?i cellulose có uu di?m là dài hon, b?n và m?m m?i hon. Các s?i cellulose 
t? các cây lá kim thu?ng dài kho?ng 2,5 cho d?n 4 mm, s?i t? các cây lá r?ng 
dài kho?ng 1 mm.

 

B?t gi?y sunfat so v?i b?t gi?y sunfit thì dài hon và b?n hon vì th? ch? y?u 
du?c s? d?ng d? làm gi?y in và gi?y vi?t có d? tr?ng cao. B?t gi?y sunfit da s? 
du?c dùng d? s?n xu?t các lo?i gi?y v? sinh m?m.

 

B?t gi?y c?n ph?i du?c t?y d? làm gi?y tr?ng. B?t gi?y sunfat thông thu?ng du?c 
t?y b?ng clo,  vì th? mà nu?c th?i s? nhi?m các h?p ch?t cácbon c?a clo. B?t 
sunfit du?c t?y b?ng hidrô perôxít hay b?ng ôxy. K? thu?t thân thi?n hon v?i 
môi tru?ng, thay th? t?y b?ng clo dùng ôxy và diôxít clo. B?t gi?y t?y không có 
clo có d? b?n c?a s?i kém hon là t?y b?ng clo, nhung do ít ô nhi?m d?n môi 
tru?ng hon nên ngày càng du?c dùng nhi?u hon.

 

Phuong pháp Organocell

 

Phuong pháp organocell s?n xu?t b?t gi?y không có luu hu?nh và vì th? mà thân 
thi?n v?i môi tru?ng hon. Các m?nh g? du?c n?u v?i h?n h?p nu?c và mêtanol 
(methanol) có cho thêm dung d?ch ki?m qua nhi?u giai do?n du?i áp su?t và ? 
nhi?t d? d?n 190°C. Qua dó linhin và hemicellulose du?c hòa tan ra. Sau dó ph?i 
r?a s?ch qua nhi?u giai do?n r?i t?y và tháo nu?c.

 

Mêtanol và ki?m du?c l?y l?i qua m?t phuong pháp tái ch? du?c ti?n hành song 
song v?i s?n xu?t b?t gi?y. Ngoài ra còn thu du?c linhin (lignin) và 
hemicellulose không ch?a luu hùynh du?c s? d?ng ti?p t?c trong công nghi?p hóa 
h?c.

 

T?y m?c (de-inking) gi?y cu

 

M?c in du?c tách ra kh?i các s?i nh? vào hóa ch?t. Khi th?i không khí s? t?o 
thành b?t trên b?t gi?y, các ch?t màu s? tích t? l?i ? dó và có th? du?c múc

di. Phuong pháp phân tách này du?c g?i là phuong pháp tuy?n n?i (flotation).

 

X? lý b?t tru?c khi s?n xu?t gi?y

 

B?t gi?y du?c nghi?n trong các máy nghi?n (refiner) tru?c khi dua qua máy gi?y. 
Bên trong máy nghi?n dung d?ch b?t gi?y d?m d?c ch?y qua gi?a m?t tr?c lan có 
dao và các dao g?n c? d?nh. S?i s? du?c c?t (nghi?n thô) hay ép (nghi?n tinh) 
tùy theo các di?u ch?nh dao. Hai d?u c?a s?i cellulose s? b? tua ra giúp cho 
các s?i liên k?t v?i nhau t?t hon khi t?m gi?y hình thành.

 

Các lo?i gi?y hút nu?c, có th? tích cao và m?m m?i hình thành t? các s?i du?c 
nghi?n thô nhu gi?y th?m. S?i du?c nghi?n tinh du?c dùng d? s?n xu?t các lo?i 
gi?y c?ng và b?n, ít th?m nu?c có tính trong su?t thí d? nhu gi?y v? k? thu?t. 
Ngoài ra khi nghi?n các s?i cellulose còn có th? du?c c?t ng?n di. Chi?u dài 
c?a s?i và cách nghi?n b?t quy?t d?nh ch?t lu?ng c?a gi?y.

 

Máy s?n xu?t gi?y

 

Gi?y du?c t?o thành t?m trên máy s?n su?t gi?y. Dung d?ch b?t gi?y (99% là nu?c)

sau khi du?c làm s?ch nhi?u l?n ch?y lên lu?i c?a máy lu?i dài. Trên lu?i này 
ph?n l?n nu?c ch?y thoát di và c?u trúc c?a t? gi?y b?t d?u thành hình. Bên 
du?i lu?i có d?t máy hút nu?c d? giúp thoát nu?c. Gi?y s?n xu?t công nghi?p có 
hai m?t: m?t lu?i và m?t láng, các s?i gi?y h?u nhu d?u hu?ng v? m?t chi?u:

chi?u ch?y c?a lu?i. Sau dó gi?y du?c ép r?i dua qua ph?n s?y ti?p theo là du?c 
ép láng và cu?n tròn.

 

Ch?t d?n

 

Ngoài s?i cellulose ra b?t gi?y còn du?c tr?n thêm d?n 30% các ch?t d?n:

List of 5 items

. Cao lanh (China 

clay) . Tinh b?t .  Blanc fixe . Diôxít titan . Ph?n

list end

 

Các ch?t d?n làm d?y ph?n không gian gi?a các s?i gi?y và làm cho gi?y m?m m?i 
và có b? m?t láng hon. Thành ph?n c?a ch?t d?n s? quy?t d?nh d? trong su?t hay 
d? m? d?c c?a gi?y. D? ch?ng không lem m?c ph?i c?n d?n keo.

 

Tiêu chu?n kích thu?c gi?y

B?ng so sánh các kích c? gi?y

images/magnify-clip

B?ng so sánh các kích c? gi?y

 

Tiêu chu?n qu?c t? (ISO)

List of 7 items

. Kích thu?c luôn vi?t chi?u ng?n hon tru?c

. T?t c? các kh? trong các dãy A, B và C d?u là các hình ch? nh?t v?i t? l? 2 
c?nh là can b?c 2 c?a 2, x?p x? 1.414

. Di?n tích c?a kh? A0 quy d?nh là 1 m².

Các c?nh c?a kh? A0 do dó du?c xác d?nh là 841x1189 mm

. Các kh? trong cùng dãy du?c theo th? t? xác d?nh lùi, kh? sau có di?n tích 
b?ng 50% di?n tích kh? tru?c (du?c chia b?ng cách c?t kh? tru?c theo du?ng c?t 
song song v?i c?nh ng?n)

. Các kh? c?a dãy B du?c suy ra b?ng cách l?y trung bình nhân các kh? k? ti?p 
nhau c?a dãy A

. Các kh? c?a dãy C du?c suy ra b?ng cách l?y trung bình nhân các kh? c?a dãy A 
và B tuong ?ng

. Các kh? c?a dãy A, B và C du?c tính toán thành b?ng s? li?u sau dây:

list end

 

Table with 6 columns and 15 rows

Kh? A

Kích thu?c (

mm)

Kh? B

Kích thu?c (

mm)

Kh? C

Kích thu?c (

mm)

A0

841x1189

B0

1000x1414

C0

917x1297

A1

594x841

B1

707x1000

C1

648x917

A2

420x594

B2

500x707

C2

458x648

A3

297x420

B3

353x500

C3

324x458

A4

210x297

B4

250x353

C4

229x324

A5

148x210

B5

176x250

C5

162x229

A6

105x148

B6

125x176

C6

114x162

A7

74x105

B7

88x125

C7

81x114

A8

52x74

B8

52x88

C8

57x81

A9

37x52

B9

44x62

A10

26x37

B10

31x44

A11

18x26

B11

22X31

A12

13x18

B12

15x22

A13

9x13

table end

 

các lo?i gi?y khác nhau s? có l?ch s?, c?u t?o và k? thu?t s?n xu?t khác nhau. 
Ph?n này s? du?c suu t?m và g?i lên sau.

Name: Nguyen Hoang Bao Vu
Home: 210C Hiep Binh Chanh tenement. Thu Duc district Ho Chi Minh City Viet Nam

Home Phone: 7262214
Cell-phone: 0989350014
Yahoo ID: nguyenhoangbaovu
MSN ID: nguyenhoangbaovu
Skype ID: nguyenhoangbaovu
Blog: 360.yahoo.com/nguyenhoangbaovu

Other related posts: