[SMCC] Ve Si But Tre

From: Nguyen Khanh Quoc <khanhquoc78@xxxxxxxxx>
To: SMCC <smcc@xxxxxxxxxxxxx>
Date: Sun, 28 Jan 2007 21:02:14 -0800 (PST)
Vè s&#297; Bút Tre
 
Nói &#273;&#7871;n th&#417; Bút Tre, trong dân gian h&#7847;u nh&#432; ai 
c&#361;ng bi&#7871;t, c&#361;ng thu&#7897;c, th&#7853;m chí có ng&#432;&#7901;i 
còn làm th&#417; hay h&#417;n c&#7843; Bút Tre th&#7853;t. Nh&#432;ng khi ông 
còn s&#7889;ng,
&#273;ã có nhi&#7873;u ý ki&#7871;n, bài vi&#7871;t phê bình v&#7873; 
nh&#7919;ng câu th&#417; ?quái qu&#7881;?, ?t&#7921; nhiên ch&#7911; 
ngh&#297;a?c&#7911;a ông và c&#361;ng t&#7915; &#273;&#7845;y bao nhiêu câu 
th&#417; bu&#7891;n c&#432;&#7901;i ng&#432;&#7901;i ta &#273;&#7873;u
gán cho ông - vè s&#297; Bút Tre.
 
 
 
Ông &#272;&#7863;ng V&#259;n &#272;&#259;ng
Chúng tôi v&#7873; xã &#272;&#7891;ng L&#432;&#417;ng, huy&#7879;n C&#7849;m 
Khê (t&#7881;nh Phú Th&#7885;) - quê h&#432;&#417;ng c&#7911;a vè s&#297; Bút 
Tre. H&#7887;i th&#259;m &#273;&#432;&#7901;ng &#273;&#7871;n nhà ông 
&#272;&#7863;ng V&#259;n &#272;&#259;ng, ng&#432;&#7901;i dân &#7903; xã 
&#273;&#7873;u l&#7855;c
&#273;&#7847;u qu&#7847;y qu&#7853;y: ?&#7902; &#273;ây không có ai tên 
&#272;&#7863;ng V&#259;n &#272;&#259;ng c&#7843;?. Hóa ra trên quê 
h&#432;&#417;ng ông, ít ai bi&#7871;t tên th&#7853;t c&#7911;a ông.
 
?T&#7899; ch&#7881; là vè s&#297;?
 
Theo anh &#272;&#7863;ng Thành Phi&#7871;n, con trai c&#7911;a vè s&#297; 
&#272;&#7863;ng V&#259;n &#272;&#259;ng - tên th&#7853;t c&#7911;a nhà th&#417; 
Bút Tre, tr&#432;&#7899;c Cách m&#7841;ng Tháng Tám 1945, gia &#273;ình anh 
v&#7889;n là gia &#273;ình
nho h&#7885;c. Thân sinh c&#7911;a ông &#272;&#7863;ng V&#259;n &#272;&#259;ng 
là ng&#432;&#7901;i hay ch&#7919; trong làng, tuy nhà nghèo nh&#432;ng ông bà 
c&#7889; g&#7855;ng t&#7857;n ti&#7879;n nuôi ông &#272;&#259;ng &#259;n 
h&#7885;c &#273;&#7871;n b&#7853;c tú tài.
 
Tr&#432;&#7899;c n&#259;m 1945, &#272;&#7863;ng V&#259;n &#272;&#259;ng làm 
ngh&#7873; d&#7841;y h&#7885;c và vi&#7871;t báo, ông &#273;ã t&#7915;ng có 
truy&#7879;n dài k&#7923; &#273;&#259;ng trên Ti&#7875;u Thuy&#7871;t Th&#7913; 
B&#7843;y, báo &#272;ông Pháp ký bút danh L&#7909;c Y
Lang. Ông r&#7845;t gi&#7887;i Anh v&#259;n, Pháp v&#259;n, am hi&#7875;u 
tri&#7871;t h&#7885;c, chính tr&#7883;, kinh t&#7871; h&#7885;c và v&#259;n 
th&#417;. &#272;&#7863;ng V&#259;n &#272;&#259;ng &#273;ã t&#7915;ng 
&#273;&#7895; tú tài Pháp.
 
ImageView
 
Ông &#272;&#7863;ng Thành Phi&#7871;n - con trai Bút Tre - k&#7875; v&#7873; 
cha mình: ?Cha tôi luôn là ng&#432;&#7901;i l&#7841;c quan, s&#7889;ng thanh 
b&#7841;ch? - &#7842;nh: &#272;.H.L.
&#7902; làng quê &#272;&#7891;ng L&#432;&#417;ng h&#7891;i &#7845;y có anh giáo 
bi&#7871;t nói ti&#7871;ng Pháp là uy tín l&#7855;m. Thêm n&#7919;a, anh còn 
bi&#7871;t vi&#7871;t báo thì l&#7841;i càng sang tr&#7885;ng. Th&#7871; 
nh&#432;ng, theo các
c&#7909; già trong làng còn s&#7889;ng k&#7875; l&#7841;i, anh &#272;&#259;ng 
r&#7845;t xu&#7873; xòa trong cách &#259;n m&#7863;c, nói n&#259;ng. Khi 
tr&#432;&#7903;ng thành, &#272;&#7863;ng V&#259;n &#272;&#259;ng l&#7845;y 
v&#7907; là m&#7897;t cô gái kém nhan s&#7855;c
nh&#7845;t làng.
 
Sau ngày giành chính quy&#7873;n 19-8-1945, &#272;&#7863;ng V&#259;n 
&#272;&#259;ng thôi d&#7841;y h&#7885;c và chuy&#7875;n sang làm th&#432; ký 
UBND cách m&#7841;ng lâm th&#7901;i xã &#272;&#7891;ng L&#432;&#417;ng. Tháng 
9-1946, ông &#273;&#432;&#7907;c
k&#7871;t n&#7841;p vào &#272;&#7843;ng C&#7897;ng s&#7843;n VN và thoát ly 
công tác, &#273;i làm báo Khu gi&#7843;i phóng (khu 10) r&#7891;i là cán 
b&#7897; ban tuyên hu&#7845;n khu 10, sau &#273;ó chuy&#7875;n v&#7873; làm cán 
b&#7897;
ban tuyên hu&#7845;n T&#7881;nh &#7911;y Phú Th&#7885;.
 
Ông Tr&#7847;n Ng&#7885;c Liu - 85 tu&#7893;i, nguyên tr&#432;&#7903;ng Ty 
Thông tin Phú Th&#7885;, hi&#7879;n c&#432; trú t&#7841;i s&#7889; 2 Láng 
Th&#432;&#7907;ng, qu&#7853;n Ba &#272;ình (Hà N&#7897;i) - cho hay tho&#7841;t 
&#273;&#7847;u khi ông &#272;&#259;ng
hay &#7913;ng kh&#7849;u thành th&#417; bi&#7871;n âm, m&#7885;i 
ng&#432;&#7901;i nghe ông nói r&#7891;i c&#361;ng quên ch&#7913; không ai 
nh&#7899; &#273;&#432;&#7907;c, ngh&#297; &#273;&#7871;n ông &#272;&#259;ng 
h&#7885; bu&#7891;n c&#432;&#7901;i vì duyên &#259;n nói mà thôi. Mãi
&#273;&#7871;n n&#259;m 1962, v&#7873; làm tr&#432;&#7903;ng Ty Thông tin Phú 
Th&#7885;, ông m&#7899;i chính th&#7913;c sáng tác nh&#7919;ng bài th&#417; 
ki&#7875;u ng&#7891; ng&#7897; và ký tên Bút Tre, và t&#7915; &#273;&#7845;y 
th&#417; Bút Tre m&#7899;i &#273;&#432;&#7907;c
nhi&#7873;u ng&#432;&#7901;i bi&#7871;t &#273;&#7871;n và nhân r&#7897;ng.
 
Ông V&#361; Kim Biên - ng&#432;&#7901;i biên so&#7841;n cu&#7889;n 
&#272;&#7883;a chí xã &#272;&#7891;ng L&#432;&#417;ng, có th&#7901;i gian 
s&#7889;ng khá lâu bên vè s&#297; Bút Tre &#273;&#7875; cùng s&#432;u t&#7847;m 
t&#432; li&#7879;u vi&#7871;t cu&#7889;n sách này - cho
hay bút danh Bút Tre b&#7855;t &#273;&#7847;u &#273;&#432;&#7907;c nhi&#7873;u 
ng&#432;&#7901;i bi&#7871;t &#273;&#7871;n n&#259;m 1963 v&#7899;i các tác 
ph&#7849;m Phú Th&#7885; quê ta, R&#7915;ng c&#7885; &#273;&#7891;i chè.
 
Tuy nhiên, ng&#432;&#7901;i ta bi&#7871;t nhi&#7873;u v&#7873; ông không 
ph&#7843;i qua nh&#7919;ng t&#7853;p th&#417; ông &#273;&#432;&#7907;c 
xu&#7845;t b&#7843;n mà qua nh&#7919;ng bài th&#417; &#7913;ng kh&#7849;u 
ki&#7875;u ?t&#7921; nhiên ch&#7911; ngh&#297;a?. Do ông hay
nói th&#7859;ng nói th&#7853;t nên ngôn ng&#7919; ông dùng ít ch&#7845;t tinh 
t&#7871;, quên c&#7843; lu&#7853;t th&#417;, th&#7853;m chí c&#7843; v&#7873; 
ng&#7919; pháp, t&#7921; ti&#7879;n chia &#273;ôi các t&#7915; ph&#7913;c. 
Ng&#432;&#7901;i ta m&#7871;n t&#7863;ng và
g&#7885;i ông là nhà th&#417;, nh&#7919;ng lúc nh&#432; v&#7853;y ông bao 
gi&#7901; c&#361;ng khiêm t&#7889;n: ?Tôi ch&#7881; là vè s&#297; mà thôi!?.
 
?Nhà xu&#7845;t b&#7843;n mi&#7879;ng?
 
Các v&#259;n ngh&#7879; s&#297; Phú Th&#7885; hôm nay nh&#432; nhà v&#259;n Ngô 
Ng&#7885;c B&#7897;i, Nguy&#7877;n H&#7919;u Nhàn, h&#7885;a s&#297; Ngô Quang 
Nam... &#273;&#7873;u th&#7915;a nh&#7853;n Bút Tre - &#272;&#7863;ng V&#259;n 
&#272;&#259;ng là m&#7897;t trong nh&#7919;ng
ng&#432;&#7901;i &#273;i tiên phong làm cho &#273;&#7901;i s&#7889;ng v&#259;n 
hóa v&#259;n ngh&#7879; Phú Th&#7885; phong phú và n&#7893;i ti&#7871;ng 
&#273;&#7871;n hôm nay.
 
M&#7899;i n&#259;m &#273;&#7847;u nh&#7853;m ch&#7913;c tr&#432;&#7903;ng Ty 
V&#259;n hóa, ông &#272;&#7863;ng V&#259;n &#272;&#259;ng &#273;ã cho ?tinh 
gi&#7843;n? nhi&#7873;u v&#7883; trong ban lãnh &#273;&#7841;o các 
&#273;&#417;n v&#7883; v&#259;n hóa nh&#432; chi&#7871;u bóng, phát hành sách
c&#7911;a Ty Thông tin. Theo ông Nguy&#7877;n Kính M&#7901;i, nguyên phó giám 
&#273;&#7889;c S&#7903; VH-TT Phú Th&#7885; th&#7853;p niên 1980: ?Ông 
&#272;&#259;ng rút l&#7841;i còn r&#7845;t ít cán b&#7897; làm vi&#7879;c 
&#7903; ty, &#273;&#432;a
xu&#7889;ng h&#7871;t c&#417; s&#7903;. Ông hô hào, &#273;&#7897;ng viên chúng 
tôi bám c&#417; s&#7903; m&#7841;nh vào, c&#7913; vi&#7871;t tho&#7843;i mái 
&#273;i, ph&#7843;i th&#7853;t g&#7847;n dân m&#7899;i vi&#7871;t 
&#273;&#432;&#7907;c hay ch&#7913; c&#7913; loanh quanh &#7903; t&#7881;nh
thì làm hay sao &#273;&#432;&#7907;c!?. H&#7847;u h&#7871;t các phòng ban 
c&#7911;a ty &#273;&#7873;u không có phó tr&#432;&#7903;ng phòng. Ông 
b&#7843;o: ?C&#7913; l&#7845;y công vi&#7879;c là trên h&#7871;t, c&#7913; gì 
ph&#7843;i là ông n&#7885; bà kia
m&#7899;i làm nên chuy&#7879;n!?.
 
Mua m&#361; b&#7843;o hi&#7875;m
 
(Th&#417; theo tr&#432;&#7901;ng phái
Bút Tre trong dân gian)
 
Nhà máy s&#7843;n xu&#7845;t nhi&#7873;u mu (m&#361;)
 
&#272;&#7875; &#273;em &#273;i bán các chu (chú) &#273;&#7897;i &#273;&#7847;u
 
An toàn ta nh&#7855;c nh&#7903; nhau
 
H&#7877; &#273;i xe máy hàng &#273;&#7847;u là mu (m&#361;)
 
H&#7885;a s&#297; Ngô Quang Nam
s&#432;u t&#7847;m
Nhà v&#259;n Nguy&#7877;n H&#7919;u Nhàn, th&#432;&#7901;ng tr&#7921;c 
H&#7897;i V&#259;n ngh&#7879; dân gian Phú Th&#7885;, k&#7875;: ?Các &#7845;n 
ph&#7849;m c&#7911;a Ty V&#259;n hóa h&#7891;i &#7845;y nh&#432; tr&#259;m hoa 
&#273;ua n&#7903;, các v&#259;n ngh&#7879; s&#297; Phú Th&#7885;,
các c&#7897;ng tác viên th&#7887;a s&#7913;c vung bút?. Anh em vung bút, 
tr&#432;&#7903;ng ty c&#361;ng không kém, ch&#7881; ba n&#259;m &#273;&#7847;u 
sau khi nh&#7853;m ch&#7913;c ông &#272;&#7863;ng V&#259;n &#272;&#259;ng cho 
ra ba t&#7853;p th&#417; Phú
Th&#7885; l&#7899;n lên, R&#7915;ng c&#7885; &#273;&#7891;i chè, Sông Lô, sông 
Ch&#7843;y ký tên Bút Tre, &#273;&#7845;y là ch&#432;a k&#7875; ông còn &#273;i 
?xu&#7845;t b&#7843;n mi&#7879;ng? bao nhiêu l&#7847;n nh&#7919;ng bài th&#417; 
&#7913;ng kh&#7849;u.
 
Ông Nguy&#7877;n Kính M&#7901;i cho bi&#7871;t chính vì vi&#7871;t lách 
tho&#7843;i mái nh&#432; v&#7853;y nên các c&#7897;ng tác viên kh&#7855;p hai 
t&#7881;nh trung du V&#297;nh Phúc, Phú Th&#7885; lúc b&#7845;y gi&#7901; 
&#273;ua nhau vi&#7871;t
cho t&#7901; V&#259;n Ngh&#7879; Phú Th&#7885;. Ông &#272;&#259;ng 
&#273;&#432;a ra tiêu chí ?hay thì dùng? nên s&#7921; c&#7841;nh tranh 
gi&#7919;a các tác gi&#7843;, tác ph&#7849;m r&#7845;t quy&#7871;t li&#7879;t, 
các c&#7897;ng tác viên nh&#432; nhà
th&#417; V&#361; &#272;ình Minh, nhà th&#417; Nguy&#7877;n Bùi V&#7907;i... lúc 
&#7845;y làm giáo viên d&#7841;y h&#7885;c &#7903; V&#297;nh Phúc &#273;ã là 
c&#7897;ng tác viên ?ru&#7897;t? cho t&#7901; báo này. T&#7901; báo r&#7845;t 
có uy tín vì
ngoài vi&#7879;c bi&#7875;u d&#432;&#417;ng ng&#432;&#7901;i t&#7889;t 
vi&#7879;c t&#7889;t, &#273;&#259;ng nh&#7919;ng bài th&#417;, truy&#7879;n 
ng&#7855;n, k&#7883;ch... còn h&#259;ng say &#273;&#7843; phá tiêu c&#7921;c, 
chính vì &#273;i&#7873;u này mà ông &#272;&#259;ng không &#273;&#432;&#7907;c
m&#7897;t s&#7889; lãnh &#273;&#7841;o t&#7881;nh thi&#7879;n c&#7843;m.
 
H&#7885;a s&#297; Ngô Quang Nam k&#7875; r&#7857;ng ngày &#7845;y có l&#7847;n 
&#272;oàn ca múa nh&#7841;c Phú Th&#7885; c&#7847;n m&#7897;t cây &#273;àn 
piano &#273;&#7875; bi&#7875;u di&#7877;n. Tr&#432;&#7903;ng ty Bút Tre làm 
công v&#259;n &#273;&#7873; ngh&#7883; UBND t&#7881;nh
c&#7845;p ngân sách mua &#273;àn. D&#7841;o &#7845;y, t&#7881;nh &#273;ang có 
phong trào &#273;&#432;a cây s&#7855;n lên &#273;&#7891;i &#273;&#7875; 
ph&#7911; xanh &#273;&#7891;i núi tr&#7885;c, v&#7883; lãnh &#273;&#7841;o 
t&#7881;nh ph&#7909; trách v&#259;n xã lúc &#7845;y xem công
v&#259;n, có nói v&#7899;i ông &#272;&#259;ng: ?Các anh v&#7869; chuy&#7879;n, 
&#273;&#7845;t Phú Th&#7885; này ch&#7881; có s&#7855;n, c&#7847;n t&#7853;p 
trung vào s&#7855;n!?.
 
B&#7861;ng &#273;i m&#7897;t th&#7901;i gian sau, chuy&#7879;n &#273;&#7873; 
ngh&#7883; mua &#273;àn c&#361;ng &#273;i vào lãng quên. B&#7895;ng m&#7897;t 
hôm, có v&#7883; lãnh &#273;&#7841;o trung &#432;&#417;ng lên th&#259;m Phú 
Th&#7885;, V&#259;n phòng T&#7881;nh &#7911;y yêu
c&#7847;u Ty V&#259;n hóa ph&#7843;i mang &#273;àn piano sang nhà khách 
&#273;&#7875; ph&#7909;c v&#7909;. Nhân viên V&#259;n phòng T&#7881;nh &#7911;y 
c&#7847;m công v&#259;n sang &#273;&#432;a cho ông &#272;&#259;ng, vè s&#297; 
c&#432;&#7901;i r&#7891;i b&#7843;o anh nhân
viên c&#7847;m công v&#259;n v&#7873; vì Ty V&#259;n hóa ?ch&#7881; có 
s&#7855;n ch&#7913; không có piano?! Anh nhân viên nghiêm s&#7855;c m&#7863;t 
nói r&#7857;ng &#273;ây là yêu c&#7847;u c&#7911;a T&#7881;nh &#7911;y 
ch&#7913; không ph&#7843;i chuy&#7879;n
&#273;ùa. Vè s&#297; c&#361;ng nghiêm s&#7855;c m&#7863;t nói l&#7841;i: ?Tôi 
c&#361;ng không &#273;ùa, anh v&#7873; nói l&#7841;i v&#7899;i các anh lãnh 
&#273;&#7841;o bên &#7845;y r&#7857;ng ?v&#259;n hóa ch&#7881; có s&#7855;n 
thôi?!
 
H&#7885;a s&#297; Ngô Quang Nam k&#7875; có l&#7847;n nhà báo Phan L&#7921; 
(Phú Th&#7885;), lúc &#7845;y là bí th&#432; chi &#273;oàn thanh niên lao 
&#273;&#7897;ng c&#7911;a Ty Thông tin, &#273;&#7871;n g&#7863;p 
tr&#432;&#7903;ng ty Bút Tre - &#272;&#7863;ng
V&#259;n &#272;&#259;ng báo cáo công tác &#272;oàn. Trong khi anh báo cáo thì 
th&#7845;y tr&#432;&#7903;ng ty c&#7913; c&#7855;m cúi vi&#7871;t trên bàn. 
Th&#7845;y ông &#272;&#259;ng có v&#7867; b&#7853;n r&#7897;n, Phan L&#7921; 
xin phép rút lui
thì th&#7845;y ông &#272;&#259;ng b&#7843;o: ?C&#7853;u &#273;&#7885;c Tam 
Qu&#7889;c ch&#432;a??. ?D&#7841;, Tam Qu&#7889;c thì có liên quan gì 
&#273;&#7871;n công vi&#7879;c c&#7911;a em??. ?C&#7853;u không th&#7845;y 
trong &#273;ó có nhân v&#7853;t Ph&#432;&#7907;ng
S&#7891; à, ông ta mi&#7879;ng x&#7917; ki&#7879;n, tai nghe trình bày, tay phê 
&#273;&#417;n, m&#7855;t &#273;&#7885;c sách, làm b&#7889;n vi&#7879;c 
m&#7897;t lúc, t&#7899; l&#7841;i không làm n&#7893;i hai vi&#7879;c m&#7897;t 
lúc sao. &#272;&#7875; t&#7899; nói l&#7841;i
cho c&#7853;u nh&#7919;ng &#273;i&#7873;u m&#7899;i nghe c&#7853;u báo cáo 
nhé!?. Ông &#272;&#259;ng nói vanh vách m&#7897;t h&#7891;i nh&#7919;ng 
&#273;i&#7873;u Phan L&#7921; v&#7915;a trình bày, làm Phan L&#7921; ph&#7909;c 
l&#259;n.
 
&#272;&#7894; H&#7918;U L&#7920;C
 
Di chúc c&#7911;a Bút Tre
 
 
Tôi d&#7863;n, ti&#7877;n tôi t&#7899;i su&#7889;i vàng
Th&#432;a kèn, gi&#7843;m tr&#7889;ng, ch&#7859;ng &#273;ò ngàng
D&#7913;t &#273;&#432;&#7901;ng Tây Trúc, kinh thôi t&#7909;ng
Buông sách Th&#7885; Mai, l&#7877; ch&#7859;ng màng
Xã h&#7897;i, c&#417; quan ng&#7915;ng phúng vi&#7871;ng
H&#7885; hàng thân thu&#7897;c chút kh&#259;n tang
H&#432;&#417;ng th&#417;m, &#273;èn sáng, vòng hoa tr&#7855;ng
Tr&#7847;m m&#7863;c, c&#7917; hành &#273;ám l&#7877; tang
Block quote end
 
__________________________
 
Phong trào th&#417; &#7913;ng kh&#7849;u ki&#7875;u Bút Tre khi &#7845;y 
&#7903; Phú Th&#7885; bùng lên, ng&#432;&#7901;i ta &#273;&#7885;c th&#417; 
ki&#7875;u Bút Tre b&#7845;t c&#7913; &#273;âu. Th&#7921;c ch&#7845;t không 
ph&#7843;i Bút Tre sáng tác, nh&#432;ng dân
gian b&#7855;t &#273;&#7847;u nhi&#7877;m cách nói c&#7911;a ông, và 
chuy&#7879;n oan khu&#7845;t b&#7855;t &#273;&#7847;u.

 
---------------------------------
No need to miss a message. Get email on-the-go 
with Yahoo! Mail for Mobile. Get started.
[SMCC] Ve Si But Tre

Other related posts:
