Trong The Gioi Vang Son
- From: "Nguyen Khanh Quoc" <khanhquoc78@xxxxxxxxx>
- To: "SMCC" <smcc@xxxxxxxxxxxxx>
- Date: Thu, 7 Jul 2005 08:57:09 +0700
Trong theá giôùi vaøng son"
Trinh Trinh vôùi boä aùo caàu kyø (nhöng thaät ra töông ñoái deã laøm vôùi
coâng ngheä môùi) cho vai dieãn Voõ Taéc Thieân
Nhöõng töôûng môù aùo maõo voâ tri khoâng bieát noùi, song ñoù cuõng laïi laø
moät theá giôùi rieâng coù laém bi - haøi laãn nhöõng tieáng thôû daøi...
Khôûi nguoàn töø... Hong Kong
Ñoù laø söï thaät veà lòch söû phuïc trang caûi löông vaø haùt boäi töø nhöõng
naêm ñaàu theá kyû 20 maø nhieàu ngheä só lôùn tuoåi vaø nhöõng ngöôøi hieän
ñang laøm ngheà may phuïc trang, ñoùng hia, keát maõo cho saân khaáu nhö ngheä
só Ba Laâm, Bo Bo Hoaøng, Coâng Minh, Phöôïng Nga xaùc nhaän.
Maáy möôi naêm veà tröôùc, töø thôøi nhöõng laõo ngheä só nay ñaõ traêm tuoåi
nhö Naêm Chaâu, Phuøng Haù, Ba Vaân, Minh Tô laøm gaùnh haùt, phuïc trang haàu
heát ñöôïc mua laïi cuûa nhöõng ñoaøn haùt Quaûng töø Hong Kong, Quaûng Chaâu
(Trung Quoác) sang VN bieåu dieãn.
Nöôùc hoï coù truyeàn thoáng saûn xuaát phuïc trang cho neàn saân khaáu laâu
ñôøi neân ñaõ thaønh daây chuyeàn chuyeân nghieäp, moïi thöù coù saün, mua baùn
deã daøng. Löu dieãn ôû VN trôû veà, hoï baùn reû phuïc trang laïi cho caùc
ñoaøn haùt VN, vöøa ñôõ naëng neà haønh lyù vöøa coù ñieàu kieän mua haøng
môùi. Ñoaøn haùt VN thì cuõng ñôõ phaûi laën loäi ñöôøng xa, ñôõ tieàn taøu xe
ñi mua ñoà haùt.
Vieäc mua baùn cöù theá thaønh thoâng leä, keùo daøi ñeán taän nhöõng naêm
tröôùc 1975. Sau ñoù, vì hoaøn caûnh lòch söû, khoâng coøn caùc ñoaøn haùt
Quaûng sang, caùc ngheä só caûi löông, haùt boäi nöôùc ta môùi maøy moø töï
laøm trang phuïc. Sau 1975, vôùi nhöõng tuoàng tích caûi löông VN löøng laãy
(Tieáng troáng Meâ Linh, Thaùi haäu Döông Vaân Nga, Caâu thô yeân ngöïa, Toâ
Hieán Thaønh xöû aùn, Raïng ngoïc Coân Sôn, Taâm söï Ngoïc Haân...) khaâu phuïc
trang ñöôïc laøm raát kyõ löôõng vôùi nhöõng ngheä nhaân noåi tieáng nhö Taùm
Troáng, Hai Coá Ñoâ.
Ngheä só nhaân daân - hoïa só thieát keá myõ thuaät saân khaáu Löông Ñoáng, ñaõ
thieát keá myõ thuaät cho haàu heát caùc ñoaøn caûi löông ôû TP.HCM, nguyeân
giaùm ñoác Xöôûng Myõ thuaät saân khaáu cuûa Boä VH-TT, keå: "Luùc ñoù, moãi
laàn döïng vôû, hoïa só cuûa ñoaøn phaûi nghieân cöùu raát kyõ, khaûo saùt taïi
caùc vieän baûo taøng, roài döïa theo tính caùch, vai troø nhaân vaät môùi veõ
thieát keá gioáng nhö nhöõng nhaø thieát keá thôøi trang hieän nay, cuoái cuøng
laø tìm chaát lieäu phuø hôïp ñeå may".
Chính vì theá phuïc trang saân khaáu giai ñoaïn naøy raát ñeïp, raát sang bôûi
söï chaêm chuùt vaø ñuùng möïc: coù caùch ñieäu nhöng nhìn vaøo laø nhaän ra
trang phuïc coå cuûa VN, khoâng bò caûm giaùc sai leäch lòch söû.
Töø chieác giaùp naëng 50kg ñeán "coâng ngheä" may phuïc trang hieän ñaïi
Ngheä só haùt boäi - caûi löông tuoàng coå Ba Laâm, sinh naêm 1929, hieän ñang
kieám soáng baèng ngheà laøm hia saân khaáu, cho bieát: "Moät boä ñoà haùt
ngaøy xöa phaûi may treân döôùi moät thaùng môùi xong. Moät boä giaùp thöôøng
thì 4-5 maûnh, nhieàu thì 7-8 maûnh, tröôùc tieân phaûi veõ, sau ñoù theâu ñaëc
kín roàng, maây, hoa vaên hoaëc keát kim sa; taát caû ñeàu laøm baèng tay tæ
mæ. Tính trung bình moãi boä khoaûng 20-30kg, naëng coù theå leân tôùi
40-50kg".
OÂng môû chieác tuû goã xoäc xeäch laáy ra moät chieác maõo vua cuõ kyõ oâng
coøn giöõ ñöôïc cho rieâng mình. Khoâng theå ngôø, treân tay chuùng toâi moät
chieác maõo thoâi ñaõ naëng 5-7kg. Noù ñöôïc laøm baèng goïng keõm, boài giaáy
cöùng, trang trí nhöõng luïc laïc, tua nguø...
Laõo ngheä só noùi theâm: "Phaûi laøm nhö vaäy môùi ñuùng moät boä giaùp thaät.
Hôn nöõa ngaøy xöa ñi laïi khoù khaên, khoâng laøm cöùng caùp thì khi chaát ñoà
leân taøu xe, ghe xuoàng seõ bò moùp meùo, hö hoûng khoâng xaøi ñöôïc. Nhöõng
ngheä só haùt boäi haùt ñình baây giôø cuõng xaøi y nhö xöa, vì ngheøo, ñi xe
coä chaät choäi, laøm kieåu xöa cuõng xaøi beàn.".
Ñöôïc bieát ñeán trong soá hieám hoi nhöõng ngöôøi coøn laøm phuïc trang saân
khaáu hieän nay laø vôï choàng ngheä só Coâng Minh, chò em Phöôïng Nga vaø Baûo
Ly. Khi chuùng toâi ñeán nhaø, vôï choàng Coâng Minh cho bieát vöøa baùn moät
chieác long baøo phuïc trang loaïi cuõ, keát kim sa raát naëng, raát kyõ
löôõng, gìn giöõ ñaõ maáy chuïc naêm cho moät ngöôøi Ñaøi Loan laøm nghieân
cöùu vôùi giaù chæ vaøi traêm ngaøn ñoàng.
Hoï baûo: "Chuùng toâi raát thích laøm ñoà kieåu ngaøy xöa, coi saàn suøi vaäy
nhöng leân saân khaáu raát chieáu, raát ñeïp, maëc beàn ñeán vaøi chuïc naêm,
nhöng thôøi buoåi coâng nghieäp, phaûi nhanh, ngheä só cuõng khoâng thích maëc
ñoà kieåu xöa nöõa.". (Coù laàn Kim Töû Long ñaõ thöû maëc moät boä giaùp xöa,
môùi dieãn ñöôïc moät maøn anh ñaõ ra moà hoâi nhö taém, thôû khoâng noåi...
Song töø theá heä Thanh Baïch, Baïch Leâ, Thanh Toøng, Tröôøng Sôn trôû leân
laïi quen thuoäc khi muùa haùt vôùi nhöõng boä giaùp naëng tròch nhö theá).
Chính vôï choàng Coâng Minh ñaõ nghó ra caùch in luïa treân vaûi ñeå theâu
hoaëc keát. Daàn daø moïi ngöôøi chuyeån sang theâu maùy, veõ kim tuyeán, daùn
keo kim sa thay vì keát töøng hoät... Moät boä phuïc trang kyõ thì laøm trong
vaøi ngaøy, gaáp chæ noäi trong ngaøy ñaõ xong. Kieåu daùng thì phaêng ñuû maøu
ñuû caùch, chuû yeáu laáy töø phim Hong Kong, töø nhöõng catalogue ñoà haùt
Quaûng göûi töø Hong Kong veà. Vaûi voùc khoâng tröø moät loaïi naøo töø boá,
nhung, luïa, xoa truyeàn thoáng ñeán kateâ, kaki, vaûi quaàn taây thôøi hieän
ñaïi vôùi ñuû maøu saéc hoa vaên nhö soïc, caroâ...
Nhöõng tieáng thôû daøi kín ñaùo...
Sau liveshow caûi löông Vöôn tôùi töông lai, ngöôøi ta ñoàn ruøm beng veà
chieác thaét löng gaén hoät xoaøn cuûa Vuõ Luaân. Thaät ra ñoù chæ laø chieác
daây nòt gaén hoät ñaù Myõ anh mua töø nöôùc ngoaøi vôùi caùi giaù cuõng...
raát heát hoàn: 2.000 USD.
Vuõ Luaân coù nhöõng phuïc trang giaù 20-30 trieäu ñoàng/boä baèng vaûi maét
gaø keát ñaët mua töø Myõ giaù 100 USD/m. Coù nhöõng boä ñoà trong liveshow
cuûa anh raát ñoäc ñaùo, do nhaø thieát keá veõ maãu rieâng.
Chæ dieãn coù vaøi suaát vôû Voõ Taéc Thieân, khoâng thuoäc haøng ngoâi sao
giaøu coù, Trinh Trinh cuõng daùm boû ra caû chuïc trieäu ñoàng may ñoà rieâng
cho thaät loäng laãy, ñaëc saéc. Coøn 15 naêm veà tröôùc, noåi tieáng khoù
tính, kyõ vaø ñaët may phuïc trang nhieàu ñeå quay video coù ngheä só Myõ Chaâu
vaø Baïch Tuyeát.
Chò Yeán Phöông keå: "Chò Myõ Chaâu luoân yeâu caàu ñeïp, sang maø khoâng caàu
kyø. Chò Baïch Tuyeát thì noùi choã nhöôïc hình theå cuûa mình ñeå khaéc phuïc,
yeâu caàu caùc chi tieát maãu phaûi hoaøn toaøn chính xaùc, raát khoù nhöng
cuõng raát deã".
Vôùi giôùi chuû, laøm ngheà naøy phaûi chòu choân voán. Nhìn sô qui moâ kho ñoà
ngoàn ngoän cuûa vôï choàng Coâng Minh ñaõ thaáy ngôïp. Ñeå giöõ moái laøm aên
laâu daøi, nôi naøo yeâu caàu may ñoà cho hoï thueâ laøm vôû môùi cuõng phaûi
ñaùp öùng ngay. Nhöng kinh phí khaùch haøng khoaùn bao giôø cuõng loã; phaàn
lôøi laø soá ñoà thu hoài ñeå cho thueâ sau naøy. Moät ñoâi loâng tró thaät
(trong nöôùc khoâng coù, phaûi nhaäp töø Trung Quoác) giaù 1-2,5 trieäu ñoàng,
phaûi tröõ ít nhaát 5-7 ñoâi.
Soá ngheä só ñaët may ñoà rieâng khoâng nhieàu, thò tröôøng chuû yeáu laø cho
caùc ñoaøn haùt, ñoaøn laøm phim caûi löông - ca nhaïc - phim truyeän, ñaøi
truyeàn hình, caùc tröôøng saân khaáu, nhöõng hoäi dieãn vaên ngheä, nhöõng
chöông trình saân khaáu hoùa... thueâ. Thôøi saân khaáu dieãn vaø video caûi
löông thònh, ngheà naøy soáng ñöôïc.
Giôø caû hai ñeàu eo seøo, moãi ñeâm haùt tieàn thueâ phuïc trang cho caû ñoaøn
töø vaøi chuïc ñeán caû traêm boä chæ vaøi traêm ngaøn troài suït theo doanh
thu ñeâm dieãn, ngheà naøy caøng soáng khoù. Chæ thaáy veû sung tuùc nôi cô sôû
Phöôïng Nga khi chuùng toâi ñeán ñuùng thôøi ñieåm nôi ñaây coù moät soá hôïp
ñoàng may ñoà Anh huøng xaï ñieâu, Thaàn ñieâu ñaïi hieäp... theo ñôn ñaët
haøng cuûa ngheä só haûi ngoaïi; coøn vôï choàng Coâng Minh hieän phaûi soáng
theâm baèng ngheà tay traùi.
Chò Yeán Phöông - vôï ngheä só Coâng Minh - noùi maø nhö thôû daøi: "Laøm aên
thì phaûi chieàu khaùch, saân khaáu cuõng raát caàn maøu saéc ñeå coù caùi cho
khaùn giaû xem, thaáy thích thuù, nhöng laøm quaù ñaùng khaùn giaû seõ cheâ
cöôøi, hoï chæ bieát mình may phuïc trang chöù ñaâu hieåu ñöôïc noäi tình.
Ngheä só nhieàu ngöôøi cöù ñoøi theâm caùi naøy caùi kia, ñoùng vai tì nöõ maø
ñoøi may trang phuïc maøu saéc röïc rôõ, tay böôùm quí phaùi thì anh Coâng Minh
ñaønh laéc ñaàu. Duø gì aûnh cuõng laø con baàu Minh Tô, cuõng coù hieåu bieát,
caàn phaûi giöõ laïi chuùt gì cho ngheà toå!".
Chò Nga, chuû cô sôû phuïc trang Phöôïng Nga, cuõng thôû ra: "Phuïc trang saân
khaáu ñang bò haïn cheá vì phía ñoaøn ñaàu tö kinh phí ít, ngheä só treû coù
tieàn ñaàu tö thì laïi ít hieåu bieát, chæ muoán laøm theo yù mình. Toâi raát
neå ngheä só Baïch Tuyeát, vôùi nhöõng vôû lòch söû Vieät nhö Thaùi haäu Döông
Vaân Nga, ñaët toâi may phuïc trang, chò bieát töôøng taän kieåu maãu hoài xöa
nhö theá naøo vôùi con roàng thôøi ñoù ra sao, maáy moùng, naèm ôû ñaâu. Laøm
vieäc vôùi nhöõng ngheä só nhö theá toâi thaáy raát vui vaø say meâ!".
Ngheä só ngheøo coù theå caû ñôøi khoâng sôû höõu ñöôïc moät ñoâi loâng tró
tieàn trieäu, xaøi toaøn ñoà thueâ, vuoát gaõy phaûi ñeàn; hoaëc coù moät ñoâi
xaøi vaøi chuïc naêm töø ñôøi cha qua ñôøi con. Ngheä só noåi tieáng coù ngöôøi
coù ñeán vaøi ñoâi loâng tró trong nhaø, vuoát hay bò gaõy, phaûi thay hoaøi.
Theá neân môùi coù chuyeän treân saân khaáu "ngoâi sao" ñoùng vai töôùng maëc
ñoà röïc rôõ hôn caû vua; ngheä só noåi tieáng ñoùng vai Löông Sôn Baù coù gia
caûnh thöôøng thoâi nhöng maëc ñoà ñeïp, sang gaáp maáy laàn Maõ Vaên Taøi con
quan thaùi thuù do ngheä só daøn bao ñoùng. Nhöõng tieáng thôû daøi vaãn coøn
ñoù...
HOØA BÌNH
Other related posts:
- » Trong The Gioi Vang Son