[SMCC] Tim Hon

            Tìm hồn

            Mưa lê thê. Hai chị em tôi xo ro tìm chỗ trú mưa. Chẳng đâu an toàn 
            bằng trại ông Sáu. Gọi là trại vì so ra nó có vẻ kiên cố hơn cái 
            chòi nhưng lại nhỏ và không tiện nghi bằng nhà. Trại lợp lá, vách 
            dừng cũng lá, chia làm hai gian hẳn hoi. Gian trước đặt chiếc chõng 
            tre, những miếng vạt tre lên nước bóng nhoáng. Trên chõng lúc nào 
            cũng túc trực ấm trà nguội ngắt với mấy cái ly đóng cáu vàng khè. 
            Bên cạnh là bộ bàn đóng bằng các thứ gỗ tạp, bốn cái ghế đôn thì 
hết 
            ba cái bị sứt chân
            Mỗi khi trời mưa, trại ông Sáu lúc nào cũng đông nghịt khách đến 
xin 
            trú mưa. Ông chủ cười khề khà dễ dãi: 
            Vậy chớ không đụt đây thì đụt đâu mà xin với xỏ. Ghế đó, kéo ngồi 
            đi, uống trà. 
            Gian trong cũng có một chiếc chõng tre, trên trải chiếu, có cả 
mùng, 
            mền, gối được xếp cẩn thận. “Chắc đây là chỗ ngủ của cô Ri”. Tôi 
thẽ 
            thọt vào tai chị sau khi đã quan sát kỹ lưỡng các thứ từ gian trước 
            tới gian sau. 
            Cách chiếc chõng không xa là... bếp. Bếp gồm ba ông Táo xếp bởi ba 
            viên đất sét được xắn vuông vắn, các cành củi khô vương vãi trong 
            góc bếp, bồ hóng ám đen sì tấm vách chắn trước mặt, trên nóc và cả 
            mấy cái cột tre, trông nham nhở, bẩn thỉu. Đầu bếp chính chắc cũng 
            chẳng ai khác ngoài cô Ri. Tôi vừa nghĩ thế thì lập tức nghe tiếng 
            nhừa nhựa của ông Sáu từ nhà trên gọi xuống: 
            - Ri! Nướng cho ba mấy con khô. 
            Cô Ri đang ngồi cạnh cửa sau, ngó ra cánh đồng chỉ thấy giăng mù 
một 
            màn mưa trắng xám, tay liên tục rứt tóc, rồi đưa bàn tay đầy tóc ra 
            sáng, ngó nghiêng ngó ngửa, xong cười khan một mình. Tôi thấy hàm 
            răng trên của cô mất hết cái răng cửa. Lúc đó không hiểu cô Ri nghĩ 
            gì, đôi mắt như muốn xé màn mưa mà nhìn, nhưng thực ra không nhìn 
gì 
            cả. Mấy lúc thấy cô Ri ngồi rứt tóc như thế, tôi sợ điếng người, ôm 
            cứng vai chị mà mắt không thể rời khỏi người phụ nữ ngây dại một 
            cách bí hiểm ấy. 
            - Ri! 
            Đến khi có tiếng gọi lần thứ hai, cô Ri mới chậm rãi đứng dậy, 
tiếng 
            “Ừ... ừ... ừ” còn trong thanh quản không buồn thoát ra khỏi miệng. 
            Cô lừ đừ tiến về phía bếp. 
            Ở cái xứ này, ai cũng bảo cô Ri khùng. Chỉ có người khùng mới hay 
            rứt tóc, cho tóc rụng từng mảng, rồi xòe tay ra nhìn, cười. Chỉ có 
            người khùng mới hướng đôi mắt trống không ngó ra ruộng, ngó mông 
            lung, xa khuất. Ngó mà như không thấy gì. Nhìn đăm đắm mà như không 
            tìm gì. 
            Nhưng lạ một điều là tôi chưa từng thấy người khùng nào hiền như cô 
            Ri vậy. Không nói nhảm, không đánh đập, cấu xé ai, lại còn biết nấu 
            ăn, biết chăm sóc cha hết sức cẩn thận chu đáo. 
            Có người lại bảo cô Ri không phải khùng. Chẳng qua hồn vía cô bị 
lạc 
            loài đâu đó. 
            Thế nên cô mới cứ ngó mông lung. Cô tìm hồn mình lạc. 
            *** 
            Theo lời nội tôi, cô Ri ngày xưa đẹp nhất vùng, mà lại hiền hậu nết 
            na, là đứa con gái cưng duy nhất của ông Sáu Kham trong số bảy 
người 
            con, sáu trai, một gái. Gia tộc của ông Sáu đã mấy đời giàu nứt đố 
            đổ vách. Ngày xưa, tất cả điền ruộng ở đây đều là của ông, cha ông 
            Sáu. Đến đời ông, tuy có rơi vãi bớt bởi vài đứa con biết phá của, 
            nhưng đất đai cũng còn nhiều, ông cũng vang danh là người giàu có 
            nhất vùng như thời cha ông vậy. Quá nửa đất đai ở đây đều thuộc 
            quyền sở hữu của dòng họ ông. 
            Nội hay thở dài: “Không biết kiếp trước con Ri làm chuyện gì tày 
            trời mà kiếp này mang cái họa lớn quá. Cái họa đánh đuổi cả cuộc 
            đời”. 
            Mỗi lần nghe tôi tò mò hỏi về cô Ri là mỗi lần nội nghẹn ngào kéo 
            khăn lau mắt: “Con mẹ Hai Phưa, rồi trời không tha con mẻ”. 
            Nội kể: Cô Ri đem lòng yêu anh Bền là người xứ khác trôi dạt tới ở 
            làm ruộng thuê ăn cơm trừ công cho nhà ông Sáu. Anh cần cù chịu 
            thương chịu khó, chí thú làm ăn nên nhà chủ thương, cho thêm mỗi 
            tháng hai chục đồng bạc trắng. Ấy vậy mà không biết điều, dám leo 
            trèo làm con gái nhà chủ bụng mang dạ chửa. Khi gia đình ông Sáu 
            phát hiện thì cái thai đã hơn hai tháng. Chẳng một gia đình danh 
gia 
            vọng tộc nào lại chấp nhận chuyện cả dòng họ cao quý của mình tự 
            dưng để lọt vô đứa hậu sinh của một thằng ở đợ. Bà mụ vườn trong 
xóm 
            tên Hai Phưa được bí mật vời tới, cô Ri bị buộc phải uống một tô 
đầy 
            thứ nước lá xanh đen, đặc quánh. Bà mụ thì hớn hở lãnh thưởng năm 
            trăm đồng bạc te tái ra về. Đến nửa đêm hôm đó, người ta nghe tiếng 
            thét kinh hồn phát ra từ ngôi nhà nền đúc rộng ba gian của ông Sáu. 
            Cái thai đã trụy ra, còn cô Ri thì chết ngất. 
            *** 
            Nỗi khổ tới đó chưa phải là cùng cực. Cô Ri vẫn chưa dứt được nợ 
            đời. Cô không chết luôn, mà tới chiều hôm sau lồm cồm tỉnh dậy. Ôm 
            cái bụng nhẹ hẫng, cô hỏi bà Sáu: “Má, con của con đâu rồi?”. “Hứ, 
            cái đồ tội báo oan gia đó giữ làm gì mà hỏi”. Cô Ri ngước nhìn 
trời, 
            không khóc, đôi mắt trỏng lơ, giọng ráo hoảnh: “Con ơi con, sao con 
            không chọn chỗ mà đầu thai, đòi làm con má làm gì để chưa kịp tượng 
            hình đã bị người đời ăn thịt”. Bà Sáu gầm gừ: “Mày rủa tao đó hả 
Ri? 
            Có cha mẹ nào không muốn tốt cho con cái. Đời con còn dài, ráng 
tịnh 
            dưỡng cho khỏe, tháng sau bên nhà thằng Tư Hò người ta tới hỏi đó. 
            Họ giàu có đâu thua kém nhà mình, lại biết mầy như vầy, mà nó cũng 
            cứ thương, người như vậy dễ tìm lắm sao con”. 
            Khi chuyện cô Ri có thai vừa bị phát giác, mà thủ phạm chính là anh 
            Bền lập tức anh bị tống cổ ra khỏi nhà. Thế nhưng, anh vẫn chưa 
chịu 
            về xứ mà còn loanh quanh trong xóm. Ai ngó bộ dạng anh Bền cũng 
thấy 
            vừa thương vừa giận. Thương cho thân phận nghèo hèn, trôi sông lạc 
            chợ, tứ cố vô thân. Giận vì không chịu thức thời, biết thân biết 
            phận. Gối rơm theo phận gối rơm, có đâu dưới đất mà chồm lên cao. 
            Ông Sáu Kham nghiến răng: “Cái thằng này muốn chết, thì tao cho 
            chết”. 
            Bị mất đứa con, dẫu đau buồn nhưng cô Ri vẫn còn tỉnh táo. Cô chỉ 
            thật sự điên dại khi chứng kiến cái cảnh một bọn người trong đó Tư 
            Hò cầm đầu, đánh đập dã man anh Bền bằng những đoạn tầm vông còn 
            tươi rói. Nhìn thấy anh Bền thoi thóp trên vũng máu, cô rú lên rồi 
            ngất xỉu. Người ta mang cô về nhà, làm cho tỉnh lại. Tỉnh là tỉnh 
            xác, chớ hồn cô vĩnh viễn lưu lại trên đoạn đê nhuốm đầy máu tươi 
            nhầy nhụa, nhảy múa reo ca trên cánh đồng xanh mướt mạ non. 
            Không hiểu anh Bền chết sống thế nào mà sau đó không nghe ai nhắc 
            tới tên anh nữa. Tư Hò vẫn cứ nhởn nhơ lấy vợ, sanh con, chiều 
chiều 
            vận bộ đồ thiệt bảnh, tóc tém bảy ba, thả dài vô xóm. 
            Ông bà Sáu chạy thầy chạy thuốc cho cô Ri tốn tiền bạc không biết 
            bao nhiêu mà kể. Lớp mời bác sĩ Tây, lớp kiếm thầy thuốc ta, kể cả 
            những ông lang vườn, rồi mấy lão thầy cúng nhảy chồm chồm mồm hét 
            inh ỏi gọi hồn gọi vía... Vậy mà cô vẫn cứ ngẩng mặt lên trời, đôi 
            mắt trỏng lơ tìm trời xanh mây trắng, miệng tủm tỉm cười khan. Bà 
            Sáu buồn rầu bỏ ăn mất ngủ ngót một năm rồi chết. Ông Sáu hận đời 
            chia chác ruộng đất hết cho mấy người con trai, chừa lại miếng 
ruộng 
            mà cô Ri đã chứng kiến cảnh anh Bền bị đánh đập, cất trại đem cô vô 
            ở cùng ông. Vì ông nghĩ, hồn cô mất ở đó, biết đâu có ngày trời 
            thương cho tìm lại được. 
            Ngày ngày, người ta vẫn thấy cô Ri đi đi lại lại trên đoạn đê đó, 
            đôi mắt trống không nhìn chăm chăm vào cái gì không rõ, miệng tủm 
            tỉm cười. Cô đau quá mà không khóc được nữa nên cười chăng? Trông 
            cái dáng lừ đừ của cô, ai cũng bắt mủi lòng. Chắc cô chưa tìm hồn 
            được. 
            Ông Sáu ngày ngày vẫn cắp chai đi mua rượu, không có bạn nhậu thì 
            uống một mình. Uống tới say túy lúy rồi lăn quay ra vạt tre mà 
khóc, 
            mà rên ư ử. Ông đang tự sám hối. 
            *** 
            Năm nay, ruộng lúa trúng mùa. Tía tôi biểu, chưa năm nào lúa tốt 
như 
            năm nay, bông lúa sai oằn, không một hột lép, mà thân thì đứng sững 
            không ngã một cây. Tôi cũng chưa bao giờ được ngắm cánh đồng lúa 
            chín đẹp như thế này, dưới một buổi chiều khô hanh nắng dịu nhẹ, 
gió 
            vi vu. Căng ngực hít thở bầu không khí nồng nàn mùi lúa chín, lẫn 
            lộn mùi bùn đất chưa kịp ráo dưới gốc rạ khô. 
            Nông dân hào hứng thu hoạch lúa. Vụ mùa cuối năm rôm rả tiếng cười 
            nói, người người xôn xao bàn bạc tới một cái Tết tươm tất sum vầy. 
            Cánh đồng sau mùa thu hoạch trống trơ mà vẫn thơm ngát mùi lúa 
chín. 
            Mấy cây bạch đàn trên bờ đê thẳng vút lên trời cao, tự tình với 
gió, 
            bẹo bỡn mây xanh. Trời đất giao hòa, lòng dạ người đàn bà để lạc 
mất 
            hồn hình như cũng nghe xao xuyến. Cô Ri chắp tay sau lưng, đi đi 
lại 
            lại, miệng tủm tỉm cười, mắt chăm chú nhìn, như muốn lật từng hòn 
            đất, vạch từng ngọn cỏ. 
            Ngày đó Tư Hò đành chịu ấm ức về không. Không về không chớ chẳng lẽ 
            cưới con khùng làm vợ? Đau. Tư Hò chửi đổng: Từ trước tới giờ Tư Hò 
            này qua mặt ông trời nhiều rồi, hổng lẽ ổng muốn chơi xỏ mình một 
            phen cho bõ tức? 
            Hắn cất cái ấm ức đó trong lòng, chớ không chịu bỏ qua. Mấy lần qua 
            qua lại lại trại ông Sáu, Tư Hò xẩn bẩn ngó lom lom cô Ri ngồi trên 
            vạt tre rứt tóc, đôi mắt trống không ngó mông ra ruộng, không còn 
            sót lại một mảy nào hình bóng của cô Ri một thời làm hắn mê mẩn, 
            thèm muốn điên dại, đến nỗi sẵn sàng giết người vì cô. Một lúc lâu, 
            hắn mới lắc đầu, tặc lưỡi bỏ đi. 
            Nhưng lần này, hắn đã ngà say, lại đụng phải cô Ri trên nhánh đê 
hẹp 
            té, nơi hai mươi mấy năm về trước anh Bền bị đánh đập dã man. Chắc 
            cô lại nhớ nên ra đây tìm hồn. 
            Từ Hò chộp lấy cô, lựa nhựa: “Em đây hả Ri? Cớ gì mà em ghét tui 
tới 
            vậy? Em trốn tui, trốn tới trên trời tui cũng tìm em lôi xuống”. 
            Cô Ri giãy giụa la hét dữ dội. Khi ông Sáu nghe thấy lật bật chống 
            gậy chạy ra thì chuyện đã rồi. Nhìn đứa con gái ngây dại, quần áo 
            rách nát, nằm thoi thóp trên triền đê, ông Sáu rên ư ử đầy đau đớn 
            huơ gậy giáng tới tấp vào Tư Hò, vừa giáng ông vừa chửi: “Đồ cầm 
            thú, đồ vô nhân. Con nhỏ ra tới nông nỗi này rồi mà mày cũng chưa 
            chịu tha sao, hả?”. Tới gậy cuối cùng, Tư Hò đỡ được, hắn quật mạnh 
            làm ông Sáu té xiểng liểng. Hắn chỉ thẳng vô mặt ông, kể tội: “Ông 
            còn lớn tiếng rộng họng với tui? Con Ri nó điên là tại ông biểu tui 
            đánh chết thằng Bền, ông nhớ chưa?”. “Nói bậy. Tao biểu mày đánh 
            chết thằng Bền chớ không biểu mày đánh trước mặt con Ri”. “Làm sao 
            tui biết con Ri nổi hứng lội ra ruộng lúc nào mà tránh? Ông là quân 
            nói ngang, may mà thằng Bền chưa chết, chớ nó chết, ông đổ cho tui 
            ngồi tù một mình...”. Vừa nói tới đó, Tư Hò kêu rú lên, thoắt nhìn 
            đã thấy cô Ri đu trên người hắn. Cái mũi hắn bị cô Ri cắn phập, một 
            dòng máu tươi chảy ròng ướt đẫm... 
            *** 
            Không hiểu hồn tìm về với cô Ri từ lúc nào, lúc bị Tư Hò đè vật cô 
            ra giữa triền đê, hay lúc ông Sáu và Tư Hò đối đáp. Hay là hồn nào 
            khác nhập vào cô? Cô không im lặng, không tủm tỉm cười, đôi mắt 
            không trổng lơ ráo hoảnh nữa. Cô bắt đầu biết khóc. Cô bắt đầu nói 
            chuyện, dẫu là nói một mình. Cô cất những tràng cười dài nghe buốt 
            óc. Cười xong, một tay chống nạnh, một tay cô chỉ thẳng ra trước 
            mặt, nói như quát vô mặt người nào đối diện: “Tao không điên. Tao 
            phải tỉnh để nhìn chúng bây ăn thịt nhau. Tao đi nhặt xương”. Nói 
            xong, cô lại cười rũ rượi. Tràng cười này nối tràng cười khác, eo 
            óc, thê lương. 
            Mấy ngày Tết năm đó, ở trong xóm người ta cứ nghe vẳng tới những 
            tràng cười ghê rợn, mà không biết là của ai. Hết Tết, mọi người lại 
            lục tục kéo vô ruộng, dọn đất, đốt đồng chuẩn bị cho vụ sau, họ 
            không thấy cô Ri lững thững vô ra trong trại nữa. Cô đi đâu, không 
            ai rõ. Ông Sáu nằm lăn lộn trên vạt tre khóc ư ử một mình. Người ta 
            đồn cô Ri đã tỉnh, cô đi qua bên kia con sông Cái, tìm kiếm anh 
Bền. 
            Cô Ri biệt tăm từ đó. 
            Truyện ngắn của Trần Mỹ Hiền

Other related posts: