Nen cong Hoa 49 Ngay - 2

    N?n c?ng hòa 49 ngày

Vi?t Nam dân ch? c?ng hòa qu?c


Nu?c Vi?t Nam dân ch? c?ng hòa chính th?c ra d?i sau Cách m?ng Tháng Tám. Nhung 
tru?c dó nam nam, lá c? d? sao vàng c?a "Vi?t Nam dân ch? c?ng hòa
qu?c" dã du?c ph?t lên t?i mi?n Nam.


Nh?ng s? li?u m?i cho chúng ta cái nhìn m?i v? cu?c kh?i nghia Nam k? ngày 
23-11-1940.

"Xô vi?t công nông" hay "c?ng hòa dân ch?"?

Qu?c hi?u "Vi?t Nam dân ch? c?ng hòa" ra d?i ? mi?n Nam t? nam 1940 là m?t 
chuy?n m?i. Chuy?n này ch? du?c d? c?p d?n g?n dây, sau khi các nhà nghiên c?u
tìm th?y nh?ng "ch?ng c?" t? các kho luu tr?.

...Dêm 29-9-1940, t?i kh?p các khu ph? ? Ch? L?n dã xu?t hi?n nh?ng t? truy?n 
don du?i d?ng "thu ng? g?i anh ch? em Hoa ki?u" c?a Thành ?y Saigon - Ch?
L?n. Thu ng? kêu g?i d?ng bào ngu?i Hoa hãy sát cánh cùng D?ng C?ng s?n Dông 
Duong d? d?ng lên ch?ng l?i th?c dân Pháp và phát xít Nh?t, trong dó có do?n:

... Anh ch? em hãy mau mau doàn k?t cùng chúng tôi dung c?m ti?n lên!
Kh?u hi?u c?a chúng tôi là:
Các dân t?c nhu?c ti?u châu Á hãy liên hi?p l?i!
D? d?o d? qu?c Pháp ph?n d?ng d?u hàng (phát xít D?c)!
Thành l?p Chính ph? Vi?t Nam dân ch? c?ng hòa!

Nhà nghiên c?u Tr?n Giang, ngu?i nhi?u nam công tác ? Ban Nghiên c?u l?ch s? 
D?ng trung uong, dã phát hi?n tài li?u này trong m?t kho luu tr? t?i Saigon.
"Ch?ng c?" này phù h?p v?i m?t tài li?u khác du?c luu tr? t?i Ban Nghiên c?u 
l?ch s? D?ng trung uong. Dó là thông báo c?a X? ?y Nam k? ngày 3-10-1940:
"Ph?i gi?i thích cho nhân dân hi?u r?ng sau khi dánh th?ng th?c dân Pháp, chúng 
ta s? thành l?p m?t chính ph? dân ch? c?ng hòa". V?i nh?ng tu li?u này,
nhà nghiên c?u Tr?n Giang m?i dua v?n d? "Vi?t Nam dân ch? c?ng hòa nam 1940" 
vào công trình nghiên c?u c?p nhà nu?c nam 2001. Còn trong cu?n sách v? Nam
k? kh?i nghia c?a mình nam 1996, ông "chua dám d? c?p d?n".

C?n luu ý r?ng vào th?i di?m tháng chín, tháng 10 - 1940, ? mi?n Nam lúc dó 
không có ?y viên trung uong nào. D?ng C?ng s?n Dông Duong ch? còn duy nh?t d?ng
chí Phan Dang Luu là chua b? b?t, nhung lúc dó d?ng chí Phan Dang Luu dã ra 
B?c. Toàn b? vi?c lãnh d?o và tri?n khai kh?i nghia d?u do X? ?y Nam k? quy?t
d?nh. Nhung th?t ra nh?ng quy?t d?nh c?a X? ?y Nam k? v? vi?c kh?i nghia và 
thành l?p nu?c Vi?t Nam dân ch? c?ng hòa d?u d?a vào ngh? quy?t h?i ngh? trung
uong tháng 11-1939. Trong ngh? quy?t này, trung uong dã xác d?nh chuy?n hu?ng 
ch? d?o chi?n lu?c, l?p m?t tr?n doàn k?t v?i t?t c? t?ng l?p, giai c?p,
dân t?c, d?ng phái nh?m dánh d? th?c dân Pháp và gi?i phóng d?t nu?c. Trung 
uong cung ch? truong không l?p chính ph? "Xô vi?t công nông" (nhu ki?u Xô vi?t
Ngh? Tinh), mà ph?i l?p "Chính ph? liên bang c?ng hòa dân ch? Dông Duong".

Nhung sau nhi?u h?i ngh? bàn th?o k? ho?ch kh?i nghia c?a X? ?y Nam k?, ch? 
truong l?p "Chính ph? liên bang c?ng hòa dân ch? Dông Duong" không còn du?c
nh?c d?n n?a, mà thay vào dó là "Chính ph? Vi?t Nam dân ch? c?ng hòa".

Dáng luu ý, theo nhà nghiên c?u Tr?n Giang, tru?c ngày kh?i nghia, X? ?y Nam k? 
dã d? ra m?t danh sách nh?ng ngu?i trong chính ph? lâm th?i. Danh sách này
không còn van b?n luu l?i, nhung theo các nhân ch?ng còn s?ng, "n?i các" dó có 
Lê H?ng Phong, Nguy?n Van C?, Hà Huy T?p, Nguy?n Th? Minh Khai, Duong B?ch
Mai, Nguy?n Van Tài (t?c su Thi?n Chi?u), Võ Công T?n (tu s?n, d?a ch? yêu 
nu?c)...

D?c bi?t, ngu?i d?ng d?u "n?i các 1940" chính là Nguy?n Ái Qu?c. Dù lúc dó d?ng 
chí Nguy?n Ái Qu?c không có m?t ? Nam k? và m?t th?i gian dài không ho?t
d?ng trong nu?c, nhung t?t c? m?i ngu?i d?u tôn sùng và ch?n d?ng chí Nguy?n Ái 
Qu?c làm t?ng th?ng.

Chi ti?t nói trên du?c m?t trong nh?ng nhân ch?ng c?a Nam k? kh?i nghia hi?n 
còn s?ng - ông Nguy?n Van Chí - xác nh?n. Ông Nguy?n Van Chí (nguyên phó ch?
nhi?m ?y ban Ki?m tra trung uong) nh? l?i: "Lúc dó tôi có d? h?i ngh? bàn v? 
kh?i nghia giành chính quy?n ? Nam b?. H?i ngh? xác d?nh là chúng ta ph?i
có "n?i các". L?n d?u tiên tôi nghe t? "n?i các". Giành chính quy?n xong ph?i 
có "n?i các" d? di?u hành d?t nu?c. Ngu?i d?ng d?u "n?i các" này là Nguy?n
Ái Qu?c".

Nhung có ph?i t?t c? nh?ng di?u dó ch? n?m trong ngh? quy?t hay trong các cu?c 
bàn th?o tru?c ngày kh?i nghia? Không! Ông Lê Minh D?c, phó ch? t?ch H?i
Khoa h?c l?ch s? t?nh Ti?n Giang, kh?ng d?nh: "Sáng s?m 23-11-1940, cùng v?i lá 
c? d? sao vàng, qu?c hi?u "Vi?t Nam dân ch? c?ng hòa qu?c" dã du?c truong
lên trân tr?ng t?i dình Long Hung. Và cùng v?i qu?c hi?u dó, thi?t ch? dân ch? 
c?ng hòa cung dã du?c th? nghi?m ? M? Tho trong 49 ngày".

N?n c?ng hòa 49 ngày

N?u trong kh?i nghia Nam k?, thành ph? Saigon - Ch? L?n không h? "d?ng binh", 
ngu?c l?i, t?nh M? Tho là noi giành du?c chính quy?n v?i qui mô r?ng nh?t
và gi? du?c chính quy?n lâu nh?t.

Nam 2005, t?i M? Tho có m?t cu?c h?i th?o khá l?n v? Nam k? kh?i nghia, v?i s? 
tham d? c?a lãnh d?o Vi?n L?ch s? D?ng, Vi?n L?ch s? quân s?, các nhà s?
h?c... M?t ch? d? quan tr?ng du?c dua ra m? x? t?i h?i th?o này là: th? ch? dân 
ch? c?ng hòa dã ra d?i và du?c th?c thi t?i M? Tho trong cu?c kh?i nghia
Nam k?. Nhà nghiên c?u Lê Minh D?c thu?t l?i di?n bi?n dó nhu sau:

...Dêm 22 r?ng ngày 23-11-1940, cu?c kh?i nghia bùng n?. Ch? trong ba ngày, g?n 
nhu d?ng lo?t, nghia quân dã giành quy?n làm ch? 70 xã trong t?ng s? 114
xã. Ngay sau khi chi?m nhà vi?c xã Long Hung, ?y ban kh?i nghia quy?t d?nh 
thành l?p chính quy?n nhân dân cách m?ng t?nh M? Tho, d?t tr? s? t?i dình Long
Hung, qu?n Châu Thành. Ngay t?i dây, trong sân dình Long Hung, lá c? d? sao 
vàng du?c treo trên chót cây bàng và c?ng dình dã tr? thành c?ng chào v?i 
bangrôn
d?, n?i b?t hàng ch? "Vi?t Nam dân ch? c?ng hòa qu?c". Chính quy?n cách m?ng 
t?nh dã t? ch?c m?t cu?c mittinh l?n, có hon 3.000 ngu?i d? d? ra m?t nhân
dân...

Cùng v?i vi?c ra d?i chính quy?n cách m?ng, tòa án nhân dân cung dã du?c thành 
l?p ? c?p t?nh và nhi?u d?a phuong. Tòa án du?c l?p ra nh?m h?n ch? tình
tr?ng manh d?ng, tùy ti?n c?a nghia quân và d?ng bào d?i v?i h?i t? gian ác 
ho?c cai d?i lính d?n ngoan c? b?n vào nh?ng ngu?i kh?i nghia tru?c dó. Trong
các phiên x? d?u có ngu?i bi?n h? dàng hoàng và "lu?t su" duy nh?t là bà Nguy?n 
Th? Th?p (sau này tr? thành phó ch? t?ch Qu?c h?i). Không có chuy?n dua
ra xét x? ho?c d?u t? d?a ch?.

Theo l?i k? c?a bà Nguy?n Th? Th?p, các phiên x? c?a tòa án t?nh nói trên ch? 
x? c?nh cáo huong qu?n Sâm và cai Trí, còn l?i d?u ran de, khuyên nh? r?i
khoan h?ng. Nh?ng ngu?i du?c tha b?ng, tru?c khi ra v? có th? sau này s? không 
làm gì ch?ng l?i cách m?ng, n?u sai l?i s? b? quan l?n thu?ng móc m?t (vì
tòa án d?t t?i dình Long Hung, còn g?i là mi?u T? quân Lê Van Duy?t). M?t hành 
d?ng ý nghia, gây d?u ?n sâu d?m trong lòng nhân dân, theo nhà nghiên c?u
Lê Minh D?c, là vi?c khui kho thóc và l?y ru?ng d?t c?a m?t vài d?a ch? "có máu 
m?t" d? chia cho dân nghèo và tá di?n. Ngoài ra, chính quy?n m?i còn ti?n
hành h?y b? t?t c? s? sách, kh? u?c, giao kèo b?t công c?a m?t s? d?a ch?, h?i 
t? d?i v?i nhân dân; xóa b? t?t c? th? thu? vô lý mà th?c dân Pháp áp d?t
lúc b?y gi?.

Có m?t t?i cu?c h?i th?o nói trên, ti?n si H? Th? T? Luong cung trình bày d? 
li?u nghiên c?u c?a mình gi?ng nhu nhà nghiên c?u Lê Minh D?c trình bày. Ti?n
si T? Luong nh?n m?nh: "? M? Tho, không ch? thành l?p du?c chính quy?n cách 
m?ng mà chính quy?n ?y còn t?n t?i lâu nh?t (49 ngày), th?c thi du?c th? ch?
dân ch? c?ng hòa".

Còn ti?n si Nguy?n Tr?ng Phúc, vi?n tru?ng Vi?n L?ch s? D?ng, dã gút l?i v?n d? 
này khi t?ng k?t h?i th?o nhu sau: "Trong h?i th?o, các tham lu?n dã th?ng
nh?t r?ng trong kh?i nghia Nam k?, ? M? Tho dã th?c thi thi?t ch? Nhà nu?c Vi?t 
Nam dân ch? c?ng hòa. Chúng ta dã tìm du?c nh?ng tu li?u r?t quí, kh?ng
d?nh thi?t ch? dân ch? c?ng hòa dã du?c th?c thi. Có d?i bi?u dã kh?ng d?nh v? 
vi?c thành l?p n?i các, d?ng d?u là d?ng chí Nguy?n Ái Qu?c. V?i tu li?u
dó, chúng ta có th? dua vào l?ch s? chính th?c du?c".

Nhu v?y, h?i th?o nam 2005 t?i M? Tho dã làm sáng t? ph?n nào m?t n?i dung m?i 
và quan tr?ng c?a cu?c kh?i nghia Nam k?.

Cu?c kh?i nghia l?ch s? dó, cu?i cùng, dã b? dìm trong bi?n máu... Nhung, nhu 
nh?n d?nh c?a GS Tr?n Van Giàu, "Kh?i nghia Nam k? 1940 m?c dù th?t b?i, nhung
nó dã d? l?i cho toàn th? dân t?c ta m?t v?t báu tiêu bi?u cho truy?n th?ng d?u 
tranh cách m?ng anh dung, cho hi v?ng d?y tràn c?a nhân dân vào tuong lai
xán l?n c?a dân t?c. Dó là lá c? d? sao vàng nam cánh - lá c? c?a cu?c kh?i 
nghia Nam k? và sau này là qu?c k? Vi?t Nam".

BU`I THANH


Bây gi?, m?i khi nhìn lá c? d? sao vàng, b?n có th? s? t? h?i: Lá c? dó ra d?i 
nhu th? nào? ? dâu? Ai là tác gi?? T?i sao d?? T?i sao vàng? T?i sao nam
cánh sao?...Nh?ng câu h?i tu?ng ch?ng don gi?n, nhung không h?n v?y.

Other related posts: