[SMCC] Mot cau hoi lon khong loi dap

 
 M?t Câu H?i L?n Không L?i Dáp?
Hoàng Hung  
 
  
 
   
Lâu l?m r?i tôi m?i có d?p nghe các em sinh viên phát bi?u công khai nh?ng th?c 
m?c c?a mình trong m?t cu?c h?p m?t bàn v? giáo d?c. Nh?t là v? m?t d? tài 
thi?t c?t v?i các em và v?i c? n?n giáo d?c d?i h?c c?a ta. Dó là bu?i thuy?t 
trình và th?o lu?n v? "Tinh th?n d?i h?c" t?i h?i tru?ng tru?ng D?i h?c Khoa 
h?c Xã h?i & Nhân van TPHCM ngày 22/3/2011 v?a qua, n?m trong khuôn kh? nh?ng 
bu?i "cà phê h?c thu?t" do m?t b? ph?n nho nh? c?a tru?ng là "Trung tâm tu v?n 
Hu?ng nghi?p và Phát tri?n ngu?n Nhân l?c" l?p ra (cái tên trung tâm và cái tên 
"cà phê h?c thu?t" d?u r?t khiêm t?n, r?t "gi?m khinh" cho nh?ng sinh ho?t trí 
tu? vô cùng thi?t y?u c?a d?i h?c). Tôi di d?, ph?n quan tr?ng là d? hi?u tâm 
s? nh?ng ngu?i ch? tuong lai r?t g?n c?a d?t nu?c, d? xem "si t? trí", "s? t? 
khí" dã ra d?n th? nào sau 35 nam du?c hu?ng s? giáo d?c ghê g?m c?a chúng ta, 
nh?t quán t? nhà tru?ng ra xã h?i (may ra còn l?i giáo d?c gia dình có th? có 
chút nào sai bi?t tùy tru?ng h?p). Nói 35 nam, vì tru?c dó, cung noi này, các 
sinh viên Van khoa Sài Gòn dã hiên ngang tranh lu?n, dã xu?ng du?ng tranh d?u, 
dã làm cho Khánh Ly - Tr?nh Công Son thành danh v?i nh?ng bài ca ph?n chi?n. 
Nói 35 nam, vì m?t di?n gi? ch? y?u c?a bu?i hôm ?y, TS S? h?c Bùi Trân Phu?ng, 
ngu?i n? hi?u tru?ng d?i h?c tu th?c d?u tiên c?a Vi?t Nam, ngu?i dã có sáng 
ki?n m? ra môn h?c "Tu duy ph?n bi?n" trong tru?ng d? r?i sau dó ch?c ai dó 
"ch? d?o" ph?i xóa di, làm tan di trong cái môn g?i là K? nang tu duy nói chung 
hay gì dó, dã thành th?t b?c l? r?ng: "Tôi uu tiên tuy?n d?ng nh?ng th?y t?t 
nghi?p ? Âu M? và ? Sài Gòn tru?c nam 1975". 
 

Tôi không th?t v?ng vì không có gì ph?i b?t ng? mà ch? thuong c?m sâu xa cho 
con em mình khi nghe nh?ng câu h?i c?a các em "h?c sinh c?p 4" gi?a h?i tru?ng 
D?i h?c, d?i lo?i nhu: "Các th?y (t?c các di?n gi? là các v? giáo su, trí th?c 
dáng kính) thành d?t du?c nhu th? này ch?c là do g?p du?c ân su. V?y xin ch? 
cho em cách nào d? tìm du?c ân su c?a mình?". Ph?i chang câu h?i dó cho th?y rõ 
dâu là "tinh th?n" c?a d?i h?c chúng ta hôm nay? (Ch? Bùi Trân Phu?ng sau dó 
cho bi?t mình du?c nghe sinh viên h?i hoài hoài nh?ng câu tuong t?). Ph?i chang 
tinh th?n "tìm ân su - tìm th?y" c?a các em hôm nay s? d? dàng chuy?n thành 
"ch?y th?y" - bí quy?t s?ng còn - trong xã h?i mà các em tham d? ngày mai, hay 
ngu?c l?i, dó chính là thành qu? c?a c? m?t xã h?i "ch?y th?y" (cái gì cung 
ph?i "ch?y" và cung "ch?y" du?c) k?t d?ng vào giáo d?c, nhu cái vòng khép kín 
"con gà - qu? tr?ng"?
 

Nhung có m?t câu h?i khi?n tôi dau nhói lòng. Câu h?i duy nh?t khá thành th?t 
nói lên m?t n?i ban khoan l?n c?a sinh viên hôm nay. Sau khi nghe cô giáo 
Phu?ng trình bày nh?ng n? l?c c?a tru?ng Hoa Sen mà cô là hi?u tru?ng trong 
vi?c xây d?ng thói quen t? do tu duy cho sinh viên (dúng ra ph?i nói là "ph?c 
h?i" vì thói quen dã t?ng có nhung dã mai m?t sau 35 nam), m?t em gio tay. Em 
h?i: "N?u trong nhà tru?ng em có th? có t? do trong h?c thu?t, thì ra xã h?i, ? 
DÂU CÓ CÁI T? DO ?Y?"
Câu h?i chìm ngh?m trong nh?ng câu h?i c?a các "h?c sinh c?p 4"!
 

Và không ai tr? l?i, t?t c? các v? thuy?t trình viên, các giáo su  và trí th?c 
dáng kính, không ai tr? l?i. 
Ngay sau bu?i thuy?t trình, tôi ch?t v?n m?y v? thuy?t trình viên vì sao không 
tr? l?i câu h?i v? T? DO c?a em kia. Các v? ch? cu?i. M?t v? còn v?a cu?i v?a 
dùa: "H?ng dám tr? l?i dâu!"
 

Nh? l?i, khi còn là phóng viên m?t t? báo l?n, hai l?n tôi dã tình c? bi?t các 
v? trí th?c, van ngh? si nh?n c?a ta nghi sao v? câu h?i ?y.
 

M?t l?n, sau khi nghe nhà van Nguy?n Quang Sáng ca ng?i m?t s? ti?u thuy?t v?a 
du?c gi?i thu?ng trong m?t cu?c h?p báo, tôi xin ph?ng v?n ông. Ông l?c d?u 
qu?y qu?y. Ra u?ng bia thân m?t, tôi ch?t v?n vì sao ông không ch?u tr? l?i. 
Ông b?o: "V?i ai ch? v?i mày tao nói lang nhang sao n?i. Bây gi? tao tr? l?i 
th?t, li?u mày dang du?c không? KHÔNG CÓ T? DO TU TU?NG THÌ LÀM SAO CÓ TÁC PH?M 
HAY!". C? bàn bia cu?i tóe. Hu?.
 

L?n khác, khi Nhà nu?c ta hào h?ng tuyên b? ph?i xây d?ng ngay n?n "kinh t? tri 
th?c" (dang là m?t toàn c?u!), tôi tìm ngu?i b?n cu, khi ?y là nhà tin h?c hàng 
d?u, có v? trí lãnh d?o trong ngành, d? ph?ng v?n. Anh cung l?c. Và "nói cho 
nhanh": KHÔNG CÓ T? DO THÔNG TIN THÌ L?Y DÂU RA KINH T? TRI TH?C!"
 

T? DO? T? DO? T? DO?
"M?T CÂU H?I L?N KHÔNG L?I DÁP
D?N T?N BÂY GI? M?T V?N CHAU" (?) 
Vì dó là câu h?i t? th?i "Các v? La hán chùa Tây Phuong" (tho Huy C?n).
 

Vì dó là câu h?i mà g?n 100 nam tru?c Phan Châu Trinh dã mu?n dân t?c Vi?t Nam 
tr? l?i nhung không du?c ch?p nh?n, d? hôm nay nh?ng ngu?i tâm huy?t nhu nhà 
van Nguyên Ng?c và các d?ng chí quy?t ti?p t?c s? nghi?p còn dang d? c?a ông 
(xây d?ng con ngu?i t? ch? d? xây d?ng m?t dân t?c t? ch?).
 

Vì dó là câu h?i mà 80 nam tru?c các th?y Võ Nguyên Giáp, Tru?ng Chinh, Ph?m 
Van D?ng. m?i ch? bi?t tr? l?i m?t v?: T? DO cho d?t nu?c b? ngo?i thu?c ch? 
chua ph?i T? DO cho m?i con ngu?i.
 

Vì dó là câu h?i hôm nay các th?y, các b?c cha chú v?n không dám ho?c không 
du?c phép tr? l?i công khai trên l?p, trong co quan, trên báo chí, trong h?i 
th?o. Tuy h?u nhu ai cung có th? tr? l?i. 
Dó là nguyên nhân sâu xa nh?t, nguyên nhân "h? th?ng" khi?n cho "giáo d?c c?a 
ta ra d?n nông n?i này" nhu ti?ng than d?t ru?t c?a th?y Hoàng T?y trong dêm 
nh?n Gi?i thu?ng Phan Châu Trinh t? ch?c c?c hoành tráng ? Rex Hotel dêm 
24/3/2011 v?a qua.
 

Nhung hôm nay, có l? là l?n d?u tiên câu h?i ?y vang lên công khai trên m?t 
di?n dàn D?i h?c. Có nghia là nó dã n?m trong d?u, trong tim không ít thanh 
niên không cam ch?u mãi mãi làm "h?c sinh c?p 4". N?u các b?c th?y, các b?c cha 
chú v?n gi? "s? im l?ng dáng s?" tru?c câu h?i ?y, thì th? h? tr? s? t? tìm ra 
câu tr? l?i c?a mình. Vì bi?t h?i, t?c là s?p bi?t tr? l?i./.

 
 
 
Hoàng Hung  
Ngày dang: 26.3.2011  [ Tr? l?i ]  
 
 

Other related posts: