Kim Cuong va cuoc ky ngo sau 50 nam

Kim Cuong và cu?c k? ng? sau 51 nam...


Cu?i tháng 4-2006, trong chuy?n di t? thi?n cùng H?i B?o tr? b?nh nhân nghèo 
TPHCM, NSUT Kim Cuong dã g?p l?i nguyên m?u c?a nhân v?t Út Tr?ng trong v?
Máu th?m d?ng N?c N?n. Nhu v?y là sau 51 nam h? g?p nhau t? khi v? c?i luong 
n?i ti?ng này công di?n nam 1955

Cu?c k? ng? này dã làm k? n? Kim Cuong m?t ng? nhi?u dêm li?n. Ch? h?i tu?ng 
d?n câu chuy?n máu th?m d?ng N?c N?n, m?t v? án x?y ra ngày 16- 2-1928 dã t?ng
gây xôn xao kh?p Dông Duong du?i th?i Pháp thu?c, v? cái ch?t d?m máu c?a gia 
dình anh em Bi?n To?i.

Tu?i 19 và vai cô Út Tr?ng

Nam 1955, lúc 19 tu?i, ch? dã dóng vai cô Út Tr?ng trên sân kh?u Doàn C?i luong 
Nam Ph?. Dó là ngu?i con gái can d?m, kiên cu?ng dã quy?t c?m dao d?ng lên
ch?ng b?n th?c dân dòi quy?n bình d?ng cho ngu?i nghèo kh?. Và b?t ng? thay, 
chuy?n v? N?c N?n nam nay ch? du?c d?n d?ng N?c N?n thu?c xã Phong Th?nh,
huy?n Giá Rai, t?nh B?c Liêu và g?p m?t ngu?i con gái kiên cu?ng ?y. Gi? thì cô 
Út Tr?ng dã là m?t c? bà 93 tu?i, d? tu?i g?n d?t xa tr?i nhung bà không
quên m?t chi ti?t nào v? cái ch?t th?m kh?c c?a gia dình mình.

K? l?i v?i chúng tôi trong n?i xót xa, k? n? Kim Cuong nói: "Bà c? s?ng hiu 
qu?nh bên mái nhà lá don so, cách khu nghia trang vài tram mét. Noi dây chính
quy?n d?a phuong dã xây d?ng m?t nghia trang nh? có 9 ngôi m?, toàn nh?ng ngu?i 
thân c?a bà dã ngã xu?ng d? b?o v? m?nh d?t mà h? dã khai hoang, b? b?n
ch? di?n tàn ác và th?c dân phong ki?n cu?p do?t. Bà Út run run k? cho tôi 
bi?t, m?i nam c? d?n ngày gi? c?a h?, bà l?n mò ra khu nghia trang th?p huong.
? tu?i 19, khi d?c k?ch b?n tôi ch? m?i hi?u du?c n?i dau c?a m?t gia dình tá 
di?n b? dàn áp, d?n d?n vi?c ch?ng d?ng d?ng ph?i d?i m?ng d? b?o v? d?t,
ch? chua hi?u th?u ý nghia c?a s? vùng lên mang tính t? phát c?a nh?ng nông dân 
mu?n làm cách m?ng".

Câu chuy?n d?m máu và nu?c m?t

Ngu?c v? quá kh?, k? n? Kim Cuong còn nh? m?t bài vè mà ch? dã t?ng d?c trong 
v? k?ch Máu th?m d?ng N?c N?n:
"L?c t?nh có h?t Ba Xuyên

B?c Liêu ch? d?t, bình yên dân rày

M?u Thìn v?n thi?t nam nay

M?t ngàn hai tám, ti?ng rày nói vang.

Phong Th?nh v?n thi?t tên làng,

Giá Rai là qu?n, ch? làng kêu chung

Anh em Bi?n To?i công khùng

B? ranh di?n th?, rùng rùng thác oan...".

Câu chuy?n k? v? v? tranh ch?p d?t mà bà Út Tr?ng là nhân ch?ng l?ch s? còn 
s?ng sót trong th?m k?ch dó. Bà Út k? v?i k? n?, nam 1908, ông n?i c?a bà d?n
r?ch N?c N?n d? khai hoang trên di?n tích 73 m?u tây. Khi ông n?i qua d?i dã d? 
l?i d?t dai cho con trai là Huong chánh Luông. Nam 1910, ông Luông - cha
c?a bà - khai hoang, m? r?ng thêm di?n tích nhung huê l?i không cao vì heo 
r?ng, chu?t b? qu?y phá. Th?i dó dân còn thua th?t, t?nh B?c Liêu h?o lánh,
nên vi?c do d?c ru?ng d?t d? l?p b? r?t ch?m. D?n nam 1911, ông n?i bà làm don 
xin kh?n chánh th?c 20 m?u và ch?u dóng thu? trên di?n tích này. Sáu nam
sau ông du?c c?p m?t biên lai t?m v?i di?n tích 68 m?u 45 (b?ng khoán s? 303 c?p

NSUT Kim Cuong tru?c hàng m? c?a gia dình bà Út Tr?ng

ngày 7-8-1916). Khi ông Luông m?t, Bi?n To?i là anh trai c?a bà, k? th?a b?ng 
khoán t?m ?y. Tu?ng công vi?c làm an ?n d?nh, dè dâu nam 1917 có m?t ngu?i
Hoa tên bang T?c (tên th?t là Mã Ngân) dã dùng muu chi?m do?t d?t c?a gia dình 
bà. Ông này mua d?t c?a bà Nguy?n Th? Duong, vùng d?t giáp ranh d?t c?a
gia dình bà. Vì bi?t d?t dai ? N?c N?n da s? d?u có biên lai t?m, nên bang T?c 
yêu c?u vi?t vào gi?y mua bán d?t n?i dung: "Bán luôn ph?n d?t mà anh em
nhà Hai Luông dang canh tác". L?p t?c bang T?c ham he dòi gia dình bà ph?i n?p 
thu? d?t, vì trên gi?y t? d?t dai này thu?c s? h?u c?a ông ta. Anh trai
bà dã c?t công lên huy?n r?i lên t?nh, th?m chí g?i don thua ki?n lên th?ng d?c 
Nam K?, nhung quan ph? dã không xét, l?i còn ép anh bà ch?p nh?n chia dôi
s? d?t, m?t n?a dua cho bang T?c, m?t n?a còn l?i thu?c gia dình bà. B?t công 
d?n m?c này, gia dình bà dã d?ng lên d?u tranh.

Cu?c chi?n d?u m?t m?t m?t còn

Ngày 16-2-1928, sau nhi?u l?n lính tây và quân c?a quan ph? d?n dòi gi?t s?p 
nhà, d?ng th?i xúc h?t s? lúa v?a g?t u?c tính g?n 500 gi? dang phoi c?a gia
dình bà ? cánh d?ng N?c N?n, anh em bà g?m: Bi?n To?i, Mu?i Ch?c, Li?u, Nh?n và 
dâu r?, con cháu dã làm l? t? s?ng m? c?a bà tru?c cu?c d?u tranh sinh
t?. K? n? Kim Cuong nói trong nu?c m?t: Tôi nghe bà Út k? d?n dây thì ngh?n 
ngào nhìn chi?c lu huong s?m màu th?i gian. Chính chi?c lu huong này ngày dó
anh em bà dã th?p huong kh?n nguy?n vong h?n ông n?i và cha v? ch?ng giám cho 
cu?c d?u tranh dòi quy?n du?c làm ch? trên m?nh d?t do t? tiên khai phá.
Bà Út rung rung k?: Sau khi th?p huong xong, anh em bà qu? l?y m? l?n cu?i r?i 
trích máu vào tô, pha v?i ru?u, th? quy?t s?ng ch?t v?i gi?c tây. D? thi
hành k? ho?ch, anh trai bà dua ra m?t ki?n ngh?: T?t c? các thành viên trong 
nhà tr? m?, m?i ngu?i ph?i rút m?t lá tham, lá tham dó là nh?ng t? gi?y có
qu?o d?u th?p b?ng máu. Ai b?c trúng s? là ngu?i c?m mác ra ch?t d?u b?n tây 
tru?c. C? hai l?n bà Út Tr?ng d?u rút trúng chi?c tham dó. L?n d?u anh bà
không ch?u, vì nói bà là con gái không th? d?i d?u v?i gi?c. Nhung l?n th? hai 
bà l?i là ngu?i du?c vong h?n ông n?i, cha ch?n l?a. Bà Út b?t khan tang,
qu? l?y m? trong ti?ng kêu khóc th?m thi?t c?a c? nhà.

H?ng sáng hôm dó, bà c?m cây mác ra b? lá d?ng ch? gi?c tây. Dúng 7 gi? sáng, 
hai tên cò tây là Tournier và Bouzou cùng 4 lính mã tà t? B?c Liêu d?n Phong
Th?nh d? ti?p tay v?i huong ch?c làng trong vi?c thi hành án c?a tòa. H? nhìn 
th?y bà d?ng bên b? lúa m?t l?nh nhu ti?n, tên quan Tournier du?i bà v? và
yêu c?u anh trai bà ra ch?ng ki?n c?nh dong lúa. Bà dõng d?c b?o: "S?ng ch?t gì 
cung ? dây". Tên quan Tournier dùng báng súng d?p vào d?u làm bà b?t t?nh.
Th?y em gái mình ngã xu?ng, anh em nhà Bi?n To?i xông ra chém 2 tên quan tây và 
lính mã tà (sau này d?o di?n Nguy?n Vinh Son dã dua câu chuy?n Máu th?m
d?ng N?c N?n vào phim D?t phuong Nam). Bà Út Tr?ng vì b? thuong nên s?ng sót. 
Sau khi t?nh d?y, bà nhìn th?y m? dang ng?i th?t th?n bên xác các con cháu,
bà hóa diên, hóa d?i nhi?u tháng li?n.

Gi? dây, bà Út không có ch?ng con, v?n s?ng bên c?nh ph?n m? nh?ng ngu?i thân 
yêu c?a mình. Dân làng N?c N?n k?, dêm dêm bà thu?ng ra nghia trang trò chuy?n
v?i anh em, con cháu. K? n? Kim Cuong t? hào: Tôi vinh h?nh du?c g?p bà - m?t 
nhân v?t tôi dã t?ng th? hi?n thành công trên sân kh?u. Khi nghe tôi k? v?
vai di?n dó, bà cu?i, n? cu?i nhân h?u: "Mày di?n vai tao trên sân kh?u h?? Tao 
h?ng có anh dung nhu v?y dâu. Vong h?n ông n?i tao xúi bi?u dó. Là con
cháu c?a nh?ng ngu?i kh?n hoang d?t này, n?u d? N?c N?n m?t là d?t nu?c mình 
tru?c sau cung m?t".

Ti?ng vang c?a v? Máu th?m d?ng N?c N?n

K?ch b?n Máu th?m d?ng N?c N?n c?a doàn C?i luong Nam Ph? dã di?n ra hon n?a 
th? k? tru?c, mà theo l?i NSUT Kim Cuong dó là nam 1955, lúc ch? 19 tu?i. Tác
gi? k?ch b?n là ông giáo Út, và chính cô Nam Ph? là ngu?i dàn d?ng v? di?n này. 
B?ng phân vai th?i dó g?m có: bà Nam Ph? (vai ngu?i m?), ngh? si Thanh
Tao (vai ngu?i anh c?), ngh? si B?y Thành (vai huong qu?n), cô Kim Tuy?n (vai 
ngu?i ch? th? ba), ngh? si Nam Son, Hoàng Du?ng... trong các vai khác.

Di?u dáng nói là h?u h?t các ngh? si tham gia v? di?n d?u dã qua d?i. M?t th?i, 
v? c?i luong này dã t?o làn sóng trong d?i s?ng nông dân các t?nh DBSCL.
NSUT Kim Cuong còn nh? c?nh di?n cu?i, lúc cô Út Tr?ng l?y m? d? d?i d?u v?i 
gi?c Pháp dã làm cho nhi?u khán gi? khóc ròng. Có su?t di?n, bà con nông dân
th?i dó dã lao lên sân kh?u ôm cô Út Tr?ng bày t? s? c?m kích. Su?t hát ph?i 
ngung di?n d? ?n d?nh tr?t t? vì khán gi? quá nh?p tâm v?i câu chuy?n. Có
su?t di?n t?i Trà Vinh, cò tây dã ra l?nh tr?c xu?t gánh Nam Ph?, c?m không cho 
hát tu?ng ch?ng d?i ngu?i Pháp.

Thanh Hi?p ghi

Other related posts: