[SMCC] Ha Noi trom tam tuong

Hà N?i trong tâm tu?ng
Hà N?i là m?t thành ph? gây ?n tu?ng. Tùy ngu?i, tùy c?nh, tùy tâm tr?ng, Hà 
N?i 
luu l?i hình ?nh c?a mình không gi?ng nhau, có th? d?m dà, sâu s?c, cung có th? 
nh? nhàng, tho?ng qua, riêng v?i tôi, ?n tu?ng Hà N?i trong l?n d?u g?p m?t mãi 
mãi h?n sâu trong ký ?c.
Mà ký ?c, v?i ai thì cung v?y, khi hi?n v? trong h?i tu?ng, bao gi? cung l?p 
lánh m?t qu?ng sáng hu huy?n, m?ng m? c?a chiêm bao. Nh?ng k? ni?m thi?u th?i, 
ch?p ch?n bi?n hi?n, qua lang kính th?i gian, qua nh?ng tr?m luân, du?c m?t c?a 
c? m?t d?i ngu?i, d?u m? m? hu ?o, nhung bao gi? cung d?p, v? d?p mê ho?c, 
quy?n 
ru v? nh?ng gì m?t di không tr? l?i.
Hà N?i mùa Xuân 1955 v?i tôi là th?.
Nam ?y, sau chi?n d?ch Diên Biên, don v? chúng tôi, D?i 40 TNXP Trung uong 
không 
rút v? xuôi mà du?c l?nh h?a t?c hành quân ngu?c lên phía B?c.
D?nh dèo Paháng, phân gi?i gi?a hai t?nh Son La, S?m Nua - noi chúng tôi dóng 
quân - dang vào cu?i Thu. Giã t? nh?ng tháng ngày s?ng trong mây mù ? d? cao 
1.500m trên biên gi?i Vi?t - Lào, giã t? nh?ng bình minh trong veo, nh?ng hoàng 
hôn l?ng l?y, giã t? nh?ng cung du?ng ngo?n ngoèo d?n sang nu?c b?n v?a du?c 
chúng tôi khai thông. 
T?m bi?t nhé, c?t m?c biên gi?i d?nh dèo, noi m?i sáng chúng tôi thu?ng di qua, 
d? d?c d? sang d?t Lào ? phía Tây. T?m bi?t nh?ng c?m dá lô xô bên khe núi, 
du?i 
g?c hàng cây sang l? thân tr?ng, vút th?ng lên tr?i cao, noi m?i chi?u, chúng 
tôi thu?ng ng?i nhìn v? phía bi?n, hát cho nhau nghe nh?ng bài ca v? Hà N?i, 
thu?c t? nh?ng ngày còn ng?i trên gh? nhà tru?ng:
".Dây h? Guom, H?ng Hà, h? Tây / Dây l?ng h?n núi sông ngàn nam / Dây Dông dô, 
dây Thang Long, dây Hà N?i." (1) k? cho nhau nghe v? m?t vùng d?t xua nhu c? 
tích: "Bên kia sông Du?ng / Có nh? t?ng khuôn m?t búp sen / Nh?ng cô hàng xén 
rang den / Cu?i nhu mùa Thu t?a n?ng..." (2)

      H? Guom - trái tim c?a Hà N?i - ?nh T.L.

Chuy?n Hà N?i không bao gi? chán, vì l?, ch?ng m?t ai trong chúng tôi là ngu?i 
Hà N?i. Còn Hà N?i trong chuy?n k?, ch? là s?n ph?m c?a tu?ng tu?ng. Trí tu?ng 
tu?ng ch?p n?i nh?ng ki?n th?c r?i r?c, cóp nh?t, c?a t?ng ngu?i, qua nh?ng 
trang sách th?i di h?c, v? m?t thành ph? dang n?m ? cu?i chân tr?i kia, nhu m?t 
u?c mo. Chính vì th? mà nó l?ng l?y. và quy?n ru.
Chúng tôi yêu m?t Hà N?i nghìn nam Dinh - Lê - Lý - Tr?n., m?t Hà N?i c? kính 
có 
h? Guom, tháp Rùa, chùa M?t C?t., m?t Hà N?i có qu?ng tru?ng Ba Dình l?ch s?, 
có 
Trung doàn Th? dô kiêu hùng. Chúng tôi yêu m?t Hà N?i khí phách, t? d?t cháy 
mình:
" .Nh? dêm ra di d?t tr?i b?c l?a / C? dô thành nghi ngút cháy sau lung." (3) 
càng yêu hon m?t Hà N?i hào hoa: ".Tây ti?n doàn binh không m?c tóc/ Quân xanh 
màu lá d? oai hùm/ M?t tr?ng g?i m?ng qua biên gi?i/ Dêm mo Hà N?i dáng ki?u 
thom." (4) Hà N?i! Hà N?i di?m ki?u! Noi t?t c? chúng tôi cùng mo m?t ngày du?c 
d?t chân, m?t ngày du?c g?p m?t.
V?y mà bây gi?, chi?n tranh k?t thúc, khi b? d?i rùng rùng v? xuôi thì chúng 
tôi 
ngu?c B?c.
Don v? h? son, d? v? du?ng 6, nh?m hu?ng Lai Châu, kh?i d?u cho m?t chuy?n di 
không bi?t ngày v?.
Tr? l?i con du?ng nam nào lên chi?n d?ch, dêm hành quân, ch? nghe ti?ng chân bì 
bõm trong bùn, ti?ng l?i ào ào qua su?i, ti?ng th? n?ng nh?c m?i l?n leo d?c. 
và 
ti?ng chim "b?t cô trói c?t" não nu?t c?m canh trong dêm mua r?ng già. Chúng 
tôi 
qua g?n nhu t?t c? nh?ng tên mu?ng, tên d?t mà nhà tho Quang Dung và doàn quân 
Tây Ti?n dã cùng anh di qua. Ngày di dêm ngh?, vu?t Yên Châu, Cò Nòi, Hát Lót. 
nh?ng chi?n tru?ng m?i dây trong dêm r?ng den th?m, th?nh tho?ng r?c lên nhoáng 
nhoàng trong ánh ch?p l?a bom, trong qu?ng sáng ma quái c?a pháo sáng.
Du?i ánh sáng ban ngày, Tây B?c khác h?n, th?m xanh, hùng vi. D?ng trên d?nh 
dèo, nhìn ra b?n phía, núi non trùng trùng, tít t?p. Nh?ng nuong lúa ?ng vàng 
nhu n?ng, chênh vênh lung tr?i. Nh?ng b?n làng cheo leo trong suong. Khói lam 
chi?u m?ng m?nh, u?n éo l?a m?m, d?p nhu tranh v?.
Dêm trú quân trong m?t b?n Thái g?n th? xã. Tr?i t?i d?n, anh nuôi dang n?i l?a 
n?u com thì không bi?t t? dâu, m?t doàn son n? ào ra máng nu?c, trút b? xiêm y, 
nõn nu?ng nhu tiên và. t?m. Quá b?t ng?, chúng tôi rút h?t vào nhà, nhìn qua 
khe 
vách, tim d?p r?n ràng. Khác v?i ngu?i Thái den ? Son La t?m su?i, các nàng 
Thái 
tr?ng ? Lai Châu t?m máng ngay d?u b?n sau m?i chi?u lên nuong.
Dêm ?y, chúng tôi d?t l?a tr?i, liên hoan don v?, so k?t d?t hành quân g?n 
400km 
t? Paháng d?n Lai Châu.
Và cung nhu bu?i chi?u, b?y son n?, váy áo r?c r?, khuy b?c lung linh, khan xòe 
quàng vai. l?i b?t ng? xu?t hi?n. Chính là các nàng m?i ào ra máng t?m chi?u 
nay. Gi?, trong xiêm y tiên n?, l? lu?t, bay lu?n quanh l?a h?ng, nh?ng d?i l?a 
màu ph?p ph?i trong m?t di?u múa mà sau này chúng tôi m?i bi?t là xòe Thái. M?t 
nàng, má ?ng d?, m?t den huy?n, lúng li?ng, dong dua, c?t ti?ng hát, c? doàn 
hòa 
theo, véo von, ríu rít nhu m?t b?y chim r?ng trong âm thanh n? non c?a cây dàn 
tính t?u.
Chúng tôi du?c ngh? m?t ngày, tham th? xã, tham dinh co vua Thái Dèo Van Long 
chênh vênh trên m?t ngã ba sông, chu?n b? nh?n d?a bàn, nh?n nhi?m v? m?i.
Nhung nh?ng ngày sung su?ng qua nhanh. Du?ng càng vuon xa v? phía Nam, c? ly 
v?n 
chuy?n luong th?c, th?c ph?m, v?t tu càng dài. R?ng mua, hàng tram mét ta-luy 
s?t l?, cu?i cùng thì t?c du?ng ti?p t?. G?o h?t, b?t d?u dói, b?a an hàng ngày 
thay b?ng l?c rang v?i mang r?ng lu?c, rau tàu bay ch?m mu?i! Hàng tháng v?y! 
D?n b?a, nhìn r? l?c, ru?t gan dã l?n lên d?u, b?ng c?n cào ch? mu?n ói.
Th?i gian c? th? trôi gi?a r?ng sâu, không báo chí, không tin t?c. Th? gi?i van 
minh lùi xa, r?t xa, nhu cu?c s?ng m?t hành tinh nào khác, ch? còn le lói trong 
ký ?c. cho d?n m?t ngày.
L?nh t? T?ng d?i: "M?t s? có tên trong danh sách kèm theo kh?n truong t?p 
trung, 
v? Hà N?i nh?n nhi?m v? m?i!". V?i chúng tôi, th?c s? là m?t ti?ng bom.
Hà N?i! Thành ph? du?c nuôi du?ng b?ng tu?ng tu?ng, b?ng u?c mo, gi? dây s?p 
du?c g?p r?i. Nh?ng nam dài chi?n tranh cho d?n ngày d?t chân lên Ma Lu Thàng, 
dôi chân tr?n c?a chúng tôi dã vu?t k? nhi?u nghìn cây s?, du?i bom d?n. Gi? 
dây, Hà N?i ch? còn cách 500km. Chúng tôi s?n sàng rong ru?i kh?p trái d?t này 
v?i di?u ki?n không mang súng và không deo kè kè chi?c bao g?o ngang lung. 
Lu?t Tây B?c th?i ?y, c?m mang g?o v? xuôi. Súng thì d? l?i don v?, nhung chi?c 
bao g?o hon mu?i ký ph?i mang theo an du?ng. Lu chúng tôi lúc này g?y còm, da 
b?ng dán xuong s?ng, mu?i m?y ký g?o ngang lung, ru?t th?t l?i, ngu?i nhu b? 
c?t 
dôi, m?i bu?c di là m?t c?c hình. Dù v?y, c?c hình cung nghi?n rang qua. Tru?c 
m?t dã là Hà N?i.
Ngày chia tay, b?n r?n cúi d?u tru?c nh?ng "n?m m? vi?n x? c?a d?ng d?i r?i rác 
ch?n biên cuong noi góc r?ng" (5). C?t qua nh?ng lòng ch?o, nh?ng vành thúng xe 
di, chúng tôi ham h? v? xuôi. Không có c?nh "trùng trùng quân di nhu sóng" (6). 
Qua Son La, suong mu?i ph? tr?ng cây c? ven du?ng, gót chân n?t n?, ru?m máu, 
nghi?n rang mà bu?c, Hà N?i dang v?y g?i.
Không bi?t di trong bao lâu. C? c?m d?u m?i mi?t, cho d?n m?t bu?i chi?u, làng 
thôn b?t d?u d? l?a, mùi rom r?, khói lam mo màng. C?nh s?c và huong v? làm 
tr?i 
d?y nh?ng c?m xúc du?ng nhu dã lãng quên! D?ng chân trên m?t cánh d?ng m?i g?t 
ven th? xã Hà Dông, ch?nh d?n quân trang, chu?n b? vào thành ph?.
Dèn giang hàng r?c r?. L?n d?u tiên trong d?i trông th?y chi?c tàu di?n. V?a 
yên 
v? thì tàu lan bánh. Nh?ng bu?c chân v?n d?m lâu r?i du?c d?p ngh? ngoi. Nhìn 
qua thành tàu, ngu?i xe nu?m nu?p, ph? xá r?c r?, dông vui, lu?t qua ngoài c?a 
s?. Tàu trôi nhu trong mo!
Doàn tàu c? trôi di, trôi mãi cho d?n khi d?ng l?i bên m?t c?nh h?. Gi?a h? là 
m?t tòa tháp, cây c?i la dà m?t nu?c, giang m?c dèn, hoa, ng? bóng lung linh 
xu?ng m?t h? mênh mông sáng r?c. H? Guom dây r?i. M?t doàn thi?u n?, m?t hoa da 
ph?n ùa lên, s?c s? nhu m?t dàn bu?m. 
Chua bao gi? chúng tôi th?y nhi?u ngu?i d?p d?n nhu v?y, thom tho d?n nhu v?y, 
d?ng g?n mình d?n nhu v?y, n?u b?o gan, dua tay ra, có th? s? d?n du?c. Áo dài 
nhi?u màu ph?p ph?i, áo len, áo d? ?m áp quàng vai, trên tay ai cung ôm hoa, 
nâng niu nh?ng cành dào, m?t mày r?ng r?, cu?i nói xôn xao. Là tiên hay là 
ngu?i? Sao có th? d?p d?n th?? Tai tôi ù di, nín th?, thu mình th?t nh?, nép 
vào 
góc tàu. Th?c hay mo? Tôi g?n nhu không tin vào m?t mình. 
M?i hôm qua, hôm kia thôi, còn c?m d?u lê bu?c trong b?i du?ng, m? m? d?n quên 
c? tháng ngày, th?m chí không bi?t mình dang di d?n dâu. V?y mà, dùng m?t cái, 
chúng tôi dã ? gi?a lòng Hà N?i, gi?a B? H?, gi?a trung tâm cái thành ph? mà 
chúng tôi h?ng mo u?c. T? bé d?n gi?, tôi chua bao gi? th?y m?t thành ph? to 
d?n 
th?, d?p d?n th?, r?c r? d?n th?! Và cung chua t?ng tu?ng tu?ng ra m?t noi nào 
nhi?u ngu?i d?p d?, sang tr?ng d?n th?. Nh?t là. con gái, tóc b?ng, da tr?ng, 
d?p còn hon tiên. Tàu ti?p t?c trôi trong ph? xá r?c r? nhu trôi trong m?t d?i 
ngân hà mà tiên d?ng, ng?c n?, m?i ngu?i là m?t vì sao.
Quanh h? Guom, ánh sáng lung linh, âm nh?c r?n ràng. Thôi ch?t tôi r?i: "Là là 
mí mí rê. Rê rê mí rê xì..." di?u xòe Thái mà chúng tôi nghe dêm nào ? Lai 
Châu. 
Ngu?i tôi n?i h?t gai ?c. L?nh run. Tôi dâm ra s?. S? th? gi?i này không th?t. 
S? nh?ng ngu?i kia không th?t. S? h? hi?n ra t? m?t gi?c mo, r?i s? bi?n m?t 
vào 
hu không tham th?m? Hà N?i hay ?o ?nh c?a trí tu?ng tu?ng?
Pháo dì dùng, râm ran n?, ch?p sáng liên h?i, khói pháo lùa vào thom n?c, tàu 
v?n lu?t nhanh trong dêm Hà N?i l?ng l?y, huy hoàng. Hoa c? m?t, tôi mê di, mê 
di trong ánh sáng và âm nh?c, trong m?t cõi b?ng lai trên thiên gi?i cho d?n 
khi 
d?ng d?i dánh th?c lúc tàu d?ng ? ga cu?i.
À ra v?y! Tôi dã g?p Hà N?i c?a tôi trong m?t gi?c mo! M?t gi?c mo có th?c vào 
cái dêm xuân ?y: Giao th?a Nguyên dán 1955.
Tôi ? l?i cái thành ph? dáng yêu này d?n hai muoi nam sau, nam 1975 l?ch s?. 
Mi?n Nam hoàn toàn gi?i phóng, D?t Nu?c th?ng nh?t, r?i Hà N?i, tôi v? quê. Quê 
tôi là m?t thành ph? nh?, yên bình, xinh d?p bên sông Huong l?ng l?, mo màng.
Nh?ng nam sau này tôi tr? l?i Hà N?i nhi?u l?n. Hà N?i không còn nhu xua. To 
hon 
nhung không d?p hon, th?m chí nh?ch nhác hon, và s? nh?t là dung t?c hon. B? 
m?t 
ki?n trúc Hà N?i dang t? minh ch?ng quá trình tr?c phú hóa m?t cách v?i vã, 
k?ch 
c?m. Hà N?i dang c? khoác nhanh cho mình v? ngoài c?a m?t dô th? hi?n d?i chung 
chung nào mà quên di mình dã t?ng là m?t thành ph? d?p.
B?ng nh? m?t chuy?n k? c?a L? T?n: "Xua, Ban Thi?n có m?t dáng di r?t d?p, có 
ngu?i th?y, mu?n b?t chu?c. Dáng di d?p là do m? d?, cha sinh, b?t chu?c không 
d?. Ngu?i ?y b?t chu?c không du?c, th?m chí quên c? cách di cu c?a mình. Rút 
cu?c ph?i bò!".
Theo NGUY?N TR?NG HU?N
Doanh nhân Sài Gòn Cu?i tu?n
(1) L?i trong m?t bài hát c?a Nguy?n Dình Thi
(2) Tho Hoàng C?m
(3) Tho Chính H?u
(4) Tho Quang Dung
(5) Ý tho Quang Dung (R?i rác biên cuong m? vi?n x?/ Chi?n tru?ng di ch?ng ti?c 
d?i xanh.)
(6) "Ti?n v? Hà N?i" - Nh?c và l?i Van Cao   Ý ki?n b?n d?c

Other related posts: