Doi Xiec k5

D?i xi?c - k? 5

N?i lòng xi?c thú


Chúng tôi không bao gi? quên hình ?nh ngu?i và thú cùng an, cùng ng?, chu?ng 
thú n?m ngay c?nh sàn di?n, d? ngh?, d?o c? và ph?c trang c?a di?n viên
treo trong các phòng nuôi thú. "Trong th?i bu?i khó khan c?a xi?c, c? ngu?i và 
thú cùng nhau vu?t khó" - có ai dó dã nói bu?n nhu v?y...


Nhu?ng kh?u ph?n cho "b?n di?n b?n chân"

M?t quán nu?c nh? trong khuôn viên nhà b?t tr? thành "b?p an" chung ph?c v? 
thu?ng tr?c cho các di?n viên doàn xi?c. H?ng ngày, các d?i t?p chính th?c t?
9-12 gi? và 15-18 gi?. Nhi?u ngu?i an trua xong th? võng ngay du?i g?m r?p ngh? 
trua. B?a an c?a nh?ng di?n viên xi?c tài nang, dung c?m dêm qua ch? là
? bánh mì hay tô mì gói, "dinh du?ng n?ng ký nh?t" có l? là bánh mì ?pla ho?c 
cá h?p.

Bu?i t?p chi?u l?i b?t d?u, nh?ng gi?t m? hôi c?a nh?ng l?c si l?i tuôn trào, 
nh?ng cú u?n d?o g?p ngu?i l?i kéo cang c?t s?ng c?a nh?ng m? nhân m?t th?i
"v?a d?p, v?a siêu"... Dàn thú c?a r?p xi?c ?y v?y mà nh? nhàng hon ngu?i, có 
du?c th?i gian ngoi ngh?. "Thu?ng ngày voi an com v?i ít c?.

Ch? khi nào di?n xong nó m?i du?c thu?ng nh?ng cây mía, món khoái kh?u c?a voi" 
- anh C?m Minh v?a là "b?n di?n" v?a là ngu?i tr?c ti?p cham sóc và luy?n
t?p voi cho bi?t th?. Ông H? Van Thành, tru?ng Doàn xi?c TP.HCM, tâm s?: "Doàn 
xi?c  ph?i chi phí r?t l?n d? nuôi dàn thú, chúng "ng?n" kho?ng 20 tri?u
d?ng/tháng và chúng du?c nuôi du?ng b?ng chính t?m lòng c?a nh?ng di?n viên 
xi?c trong doàn".

B?ng kho?n catsê ít ?i, nhi?u di?n viên sau bu?i di?n dã ch?t chiu ít ti?n ch?y 
di mua thêm th?c an tuoi ho?c trái cây làm quà thu?ng cho "b?n di?n b?n
chân", nhi?u khi h? còn nhu?ng kh?u ph?n c?a mình cho thú m?i khi th?y chúng ?m 
ho?c bi?ng an...


Sân kh?u xi?c ph?i có d? hai ph?n: xi?c ngu?i - xi?c thú. Thú v?a là tài s?n 
l?n c?a c? doàn v?a là ph?n di?n quan tr?ng c?a chuong trình. M?t con thú b?
b?nh là c? doàn lo l?ng d?n m?t an m?t ng?. Các di?n viên d?u có chung tâm lý 
"cung thú hon c? b?n thân mình", b?i  thú b?nh là xem nhu h?ng ti?t m?c.

? Doàn xi?c TP.HCM t? lâu dã có phong trào "xã h?i hóa" các ti?t m?c xi?c thú. 
Sau chuy?n luu di?n t?i Dài Loan, dàn tran c?a doàn b? b?nh ch?t, không có
"b?n di?n", di?n viên Dình Nh?t quy?t d?nh t? b? ti?n túi ra mua ba con tran 
to. Anh không ch? là b?n di?n c?a lu tran mà còn là vú em - nuôi an h?ng ngày,
làm cô giáo - hu?n luy?n tran cho t?ng ti?t m?c và kiêm luôn bác si thú y m?i 
khi b?y tran dau ?m. D?u tu hon 30 tri?u d?ng mua tran, m?i su?t di?n c?a
Dình Nh?t và ba "b?n di?n" tran du?c tr? 150.000 d?ng v?a d? mua th?c an cho c? 
"nhóm b?n di?n viên".

Khi ch? ? c?a di?n viên còn chua du?c tuom t?t nhung doàn cung ph?i mua cho chú 
voi t?m b?t che n?ng, b?i d? voi b?nh là c? r?p nguy to vì mang danh doàn
xi?c l?n nh?t mi?n Nam mà ch? có m?t chú voi! T?ng s? "di?n viên thú" c? doàn 
hi?n có: 1 con voi, 2 con g?u, 2 con ng?a, 6 con kh?, 3 con tran và m?t dàn
chó.

D?i  ngh? thu?t c?a thú cung dòi h?i s? t?p luy?n không ng?ng, b? lo vài hôm 
không t?p, thú có th? quên ngay dù tu?i di?n bình quân c?a voi, kh?, g?u t?
10-20 nam. Dày công thu?n du?ng, luy?n thú nhung nhi?u ti?t m?c cung b? gãy do 
thú b?nh ho?c tr? v? b?n nang g?c. Nhu tru?ng h?p xi?c g?u, sau chuy?n luu
di?n t?i Dài Loan, hai chú g?u du?c dua v? dã quên h?t bài t?p và tr? nên hung 
d?. Hi?n hai "di?n viên" thú này du?c nh?t trong chu?ng ch? ngày... thanh
lý! Hai con ng?a, hai chú kh? c?a doàn cung t?ng giã t? ánh dèn sân kh?u khi 
lâm tr?ng b?nh.

Ti?n luong c?a di?n viên xi?c thu?ng không d? s?ng. Ch? d? dinh du?ng càng 
không d? ch?t và quan tr?ng hon h? không có du?c m?t ch? làm ?n d?nh. Cu?i tháng
chín t?i dây, kho?ng d?t d?ng nhà b?t c?a Doàn xi?c TP.HCM  ph?i tr? l?i m?t 
b?ng. Xi?c thành ph? l?i roi vào tình tr?ng "không bi?t di dâu". D?i ngu di?n
viên hi?n th?i cung r?t b?p bênh. 50% di?n viên h?p d?ng ngoài qui luong, không 
bi?t doàn cho ngh? khi nào. M?t nhà hát xi?c dã du?c phê duy?t v?i kinh
phí d?u tu g?n 10 t? d?ng nhung cu?i nam nay m?i du?c giao d?t, k? ho?ch hoàn 
t?t cung ph?i ch? nam nam n?a.
Nh?ng v?t thuong k? ni?m

M?t ngày ch? nh?t, chúng tôi theo chân di?n viên Lê Duy Hà cùng b?y chó c?a anh 
di... "ch?y show" ! Trên chi?c xe máy ch? d?y d?o c? nhu xe d?p, ?ng lan,
bàn gh? và dàn chó cung Na, Lu, Ly ,Tý... Ly và Tý còn nh? tu?i  nên b? nh?t 
trong l?ng, Lu ng?i trên cao nhu ôm l?y c? ngu?i ch? và Na d?ng tru?c tay
lái r?t t? tin.

Du?ng nhu chúng dã quen v?i l?ch di?n, v?a bu?c xu?ng xe các " di?n viên thú"  
ch?y ngay ra bãi c? "tè" tru?c khi nh?y tung tang các b?c thang lên cánh
gà ch? "b?n di?n". Duy Hà cho bi?t: "Ban ngày tôi và dàn chó di ch?y show kh?p 
noi, t?i v? doàn di?n trong nhà b?t m?i d? s?ng. M?i su?t di?n xi?c thú
t?i t? di?m, công viên tr? các chi phí di còn l?i v?a d? trang tr?i nên r?t 
ti?t ki?m, tôi an gì chó an n?y,  nh?ng khi ch?y show m?t m?i tang cu?ng ít
th?t bò, th?t gà cho m?y chú chó cung".

Trong di?u ki?n khó khan c?a Doàn xi?c TP.HCM, vi?c tìm ki?m nhi?u su?t di?n là 
di?u ki?n s?ng còn. Nhi?u show di?n ? nu?c ngoài, doàn không d? kinh phí,
vé máy bay ch? d? cho di?n viên ngu?i nên thu?ng là d?n noi ph?i di mu?n thú 
di?n. Di?n viên VN v?n nh? nh?n, quen di?n v?i các con thú v?a t?m vóc.

D?n x? ngu?i, mu?n thú ngo?i di?n, bài t?p v?i thú d?u ph?i thay d?i c? t?m 
v?i, chi?u cao, t?p làm quen dã khó, di?n càng khó hon. Di?n viên Vi?t H?i (huy
chuong b?c Liên hoan Xi?c toàn qu?c 2003) k?: "V?i thú, chuy?n làm quen sân 
kh?u, sàn di?n, ánh sáng r?t quan tr?ng. Thú và ngu?i t?p th? nào ph?i làm
ram r?p th? ?y, sai m?t tí là tiêu d?i".

Nhu l?n Vi?t H?i di?n g?u ? Cung van hóa H?u Ngh? (Hà N?i). Sân kh?u hoành 
tráng, ánh sáng hi?n d?i, dang di?n, di?n ph?t t?t làm con g?u gi?t mình tát
vào m?t H?i m?t cái tu?ng ch?t và d? l?i m?t v?t s?o dài ? c?. Còn khi bi?u 
di?n nhào l?n trên lung ng?a, nhi?u em bé thích quá lao t?i thu?ng bánh, bong
bóng làm ng?a s? qu?t ngã H?i xu?ng sàn d? s?o ? c? tay. H?i có c? "b? suu t?p" 
các v?t s?o "k? ni?m" ? lung, tay, chân...

Nguy?n Qu?c Công - di?n viên xi?c trên cao kiêm xi?c thú - tâm s?: "Di?n viên 
xi?c thú luôn chu?n b? tinh th?n d?i m?t v?i hi?m nghèo, h? có th? b? vang
ra kh?i sân kh?u b?t c? lúc nào, m?c d? n?ng nh? là do ph?n x? c?a t?ng ngu?i.  
V?i xi?c thú, có y?u t? nguy hi?m ngu?i xem m?i ph?n khích nên di?n viên
ph?i xem hi?m nguy là m?t ph?n ngh? nghi?p c?a mình".

NGUY?N BAY - KIM ANH

Other related posts: