Da Nang pha thu vien va day bao tang Champa xuong gam cau
- From: "Tran Ba Thien" <tranbathien@xxxxxxxxx>
- To: <smcc@xxxxxxxxxxxxx>
- Date: Sun, 20 Nov 2005 11:56:10 +0700
Xem:
http://www.tuoitre.com.vn/Tianyon/Index.aspx?ArticleID=109076&ChannelID=3
Äà Náng: phà bá thÆ vián và Äáy Báo tÃng ChÄm
xuáng gám cáu?
TTCN - ÄÃ Náng Äang chuán bá cÃc phÆÆng Ãn thiát
ká Äá xÃy dáng thÃm
mát chiác cáu qua sÃng HÃn. ÄÆáng dán cáa chiác
cáu mái nÃy dá kián
sá cháy ngang trÆác mát Báo tÃng ÄiÃu khác Champa -
mát di tÃch vÃ
là Äiám tham quan Äáp nhát Äà Náng.
Äà Náng cÅng sá phà bá ThÆ vián Khoa hác táng
háp TP (mát kián trÃc
cá thái PhÃp) nám bÃn bá sÃng HÃn (ÄÆáng Bách
Äáng) Äá láy chá xÃy
dáng mát tÃa cao ác lÃm trung tÃm thÆÆng mái - dách
vá. Trao Äái vái
TTCN, KTS Phám Phà BÃnh - phà chá tách Hái KTS TP ÄÃ
Náng - bác xÃc:
- Hián nay, tá lá cÃy xanh cáa ÄÃ Náng so vái cÃc
ÄÃ thá trÃn cá
nÆác là quà tháp. Quà trÃnh chánh trang á Äà Náng
khÃng quan tÃm Äán
cÃc khÃng gian xanh, cÃc cÃng viÃn. BÃy giá, ÄÃ Náng
chá cÃn mát
chÃt khÃng gian xanh, yÃn tÄnh cáa ThÆ vián Khoa hác
táng háp, váa
là Äiám giao lÆu vÄn hÃa, là gách nái cáa cÃc giai
Äoán lách sá cÃn
lái trÃn trác ÄÆáng Bách Äáng. Náu chÃng ta xÃa
nà Äi thà cÃn gà mái
liÃn há giáa quà khá vái tÆÆng lai.
ThÆ vián ÄÃ Náng
* ÄÆác biát, tái ÄÃy sá mác lÃn mát tÃa cao ác
trung tÃm dách vá
thÆÆng mái?
- TÃi nghÄ nháng cÃng trÃnh cao táng nÃn Äát á phÃa
bÃn kia sÃng HÃn
- á ÄÆáng Bách Äáng ÄÃng. Bái vÃ ÄÆáng Bách
Äáng TÃy bÃn nÃy gán nhÆ
là khu phá cÅ. ChÃng ta Äà tÃn táo lái tÃa thá
chÃnh - nay là UBND
TP - Äá giá lái nguyÃn tráng kián trÃc cÅ cáa nÃ.
Thá thà phái giá
luÃn cÃi kián trÃc cá cáa thÆ vián.
ÄÆáng Bách Äáng lÃ ÄÆáng mát chiáu, náu Äát
trung tÃm dách vá thÆÆng
mái á ÄÃ sá phái xÃa sách hát tát cá, ká cá
cao Äá tá nhiÃn rát Äáp
cáa khu vác nÃy. Mà xÃa sách thà cÃn gà cÃi hán
cáa ÄÃ Náng trÃn
trác ÄÆáng nÃy náa. TÃi muán nÃi thÆ vián là cÃi
phán hán hiám hoi
cáa Äà Náng cÃn sÃt lái nÃn phái cá mà giá.
Báo tÃng ChÄm
* CÃn viác xÃy dáng chiác cáu mái qua sÃng HÃn nái
ÄÆáng Nguyán VÄn
Linh vái trác ÄÆáng SÆn Trà - Äián Ngác mÃ
ÄÆáng dán cáa chiác cáu
nÃy sá nám ngay trÆác mát Báo tÃng ChÄm?
- Cá vián ChÃm (hay cÃn gái là Báo tÃng ÄiÃu khác
Champa) nám á cuái
trác ÄÆáng Bách Äáng bÃn bá sÃng HÃn cÅng ÄÆác
ngÆái PhÃp chán Äá
xÃy dáng trÃn mát vÃng Äát rát án tÆáng. Cá
vián ChÃm và thÆ vián lÃ
hai khu vác rát Äác Äáa.
BÃy giá, TP qui hoách và xÃy dáng thÃm mát chiác
cáu bác qua sÃng
HÃn cháy ngang Cá vián ChÃm, tÃi tháy rát tiác.
Náu cÃy cáu qua sÃng
HÃn ÄÆác xÃy dáng trÆác Cá vián ChÃm thà nà sá
phà vá ngay khÃng
gian yÃn tÄnh và cánh quan chung. Và khi cÃy cáu ÄÆác
ÄÆa vÃo sá
dáng, cÃc phÆÆng tián giao thÃng qua lái trÃn cáu sá
táo tiáng án,
bái bám khián mÃi trÆáng di tÃch bá Ã nhiám.
Các trÆáng Các Di sán vÄn hÃa (Bá VH-TT) váa
cà cÃng vÄn yÃu
cáu Sá VH-TT ÄÃ Náng bÃo cÃo viác chuán bá
xÃy dáng chiác cáu
mái ánh hÆáng Äán cánh quan cáa di tÃch Báo
tÃng ÄiÃu khác
Champa.
CÃng vÄn nÃu rÃ: âBá VH -TT nhán ÄÆác thÃng
tin TP ÄÃ Náng
chuán bá xÃy dáng thÃm mát chiác cáu bác qua
sÃng HÃn.
ChÃng tÃi cÅng ÄÆác biát ráng vái phÆÆng Ãn
1, chiác cáu sá
cháy qua hai ÄÆáng Bách Äáng và Trán PhÃ,
Äáng thái ÄÆáng dán
lÃn cáu sá xÃy dáng sÃt cánh Báo tÃng ÄiÃu
khác Champa, Äáy
báo tÃng nÃy xuáng vá trà nám á gám cáu.
Báo tÃng ÄiÃu khác Champa là mát trong nháng
báo tÃng quác gia
ÄÆác thÃnh láp sám nhát cáa VN, ÄÃy là nÆi
trÆng bÃy cÃc di
sán vÄn hÃa vá nghá thuát Champa cà già trá
lán.
Äá nghá Sá VH -TT TP ÄÃ Náng nghiÃn cáu, tÃm
hiáu tÃnh hÃnh
thác tá. Náu cÃc nái dung thÃng tin trÃn lÃ
ÄÃng sá thát thÃ
vái chác nÄng là cÆ quan quán là nhà nÆác vá
vÄn hÃa - thÃng
tin, sá cán cà à kián tham mÆu UBND TP cà giái
phÃp xá là phÃ
háp Äá khÃng ánh hÆáng tái mÃi trÆáng cánh
quan cáa Báo tÃng
ÄiÃu khác Champaâ.
* Theo Ãng, viác xÃy thÃm mát chiác cáu qua sÃng HÃn
cà cán thiát
khÃng?
- Hián nay trÃn sÃng HÃn Äà cà bán chiác cáu. Náu
nhÃn vÃo bán Äá
sÃng HÃn hián nay, khoáng cÃch cáa bán chiác cáu
(tá cáu Thuán
PhÆác, Äán cáu SÃng HÃn, cáu Nguyán VÄn Trái vÃ
cáu TuyÃn SÆn)
khoáng 2km. Tá lá nÃy các ká háp là và Äáp.
Ai Äán Äà Náng cÅng Äáu cÃng nhán là sÃng HÃn
rát Äáp. VÃ cÃi Äáp ÄÃ
cáa sÃng HÃn Äán nay ván giá ÄÆác là nhá khoáng
cÃch giáa cÃc cÃy
cáu phà háp vái cánh quan tá nhiÃn chung quanh. CÃn
náu bÃy giá lái
cà thÃm mát cÃy cáu nám giáa cáu SÃng HÃn và cáu
Nguyán VÄn Trái thÃ
khÃng gian lÃu nay (ván ÄÆác tá chác lá hái, vÄn
hÃa du lách trÃn
sÃng nÆác, nÆi bán phÃo hoa vÃo cÃc dáp lá, tát)
sá bá phà vá ngay.
CÃi già phái trá trong tÆÆng lai là khÃng thá tÃnh
ÄÆác. Theo tÃi,
Äái vái giai Äoán hián nay, ÄÃ Náng chÆa cán
thiát phái xÃy thÃm
cáu, bái và nhu cáu Äà chÆa thát sá bác xÃc.
Chiác cáu mái nÃy, theo
tÃi biát, cÅng sá ÄÆa vÃo phác vá du lách, vái
tái tráng chá dÃnh
cho xe du lách.
* NhÆng Äà cà dá Ãn xÃy cáu và chÃnh quyán Äang
chán phÆÆng Ãn thiát
ká tái Æu?
- Theo tÃi, Äiáu bác xÃc nhát Äái vái ngÆái dÃn
ÄÃ Náng hián nay lÃ
cánh quan thiÃn nhiÃn và cÃy xanh chá khÃng phái lÃ
cáu. GS HoÃng
Äáo KÃnh cho ráng cánh quan thiÃn nhiÃn là mát tÃi
sán và già cáa ÄÃ
Náng, náu khÃng biát cÃn nhác, chán lác thà ÄÃ
Náng sá bá mát hát.
* Viác xÃy cÃy cáu mái nÃy cÃ ÄÆác bÃn bác vái
cÃc nhà chuyÃn mÃn?
- TP cÃ ÄÆa ra bÃn vái Hái Äáng qui hoách kián trÃc
và háu nhÆ rát
Ãt à kián phán bián. NhÆng bán thÃn tÃi, vái tÆ
cÃch là thÃnh viÃn
cáa hái Äáng, tÃi cà à kián khÃng áng há. ÄÃ
Äán lÃc chÃng ta phái
nghiÃm tÃc nÃi ráng: Hái Äáng qui hoách kián trÃc
chá Äái dián á gÃc
Äá chuyÃn mÃn chá khÃng thá thay thá cho tiáng nÃi
cáa toÃn dÃn.
TÃi mong muán nháng dá Ãn lán cà liÃn quan Äán ván
Äá khÃng gian,
vÄn hÃa và sá phÃt trián cáa TP Äà Náng nÃn cà sá
ÄÃng gÃp à kián
cáa ngÆái dÃn. ÄÃ Äán lÃc nÃn Äá ngÆái dÃn ÄÃ
Náng ÄÆác nÃi lÃn Ã
nghÄ thát cáa mÃnh.
Nhà vÄn NguyÃn Ngác:
Mát thÃnh phá vÄn minh luÃn biát dÃnh chá Äáp
nhát cho vÄn hÃa
TÃi ÄÆác sinh ra và lán lÃn tái Äà Náng. TÃi
yÃu TP cáa tÃi.
Tá mát TP khà nhách nhÃc, Äà Náng Äà thay hÃnh
Äái dáng thát
nhanh Äá bián thÃnh mát trong nháng thÃnh phá
khang trang nhát
nÆác. Song cÅng chÃnh và váy mà nháng ngÆái
yÃu ÄÃ Náng Äang
cà mát sá lo ngái vá ÄÃi viác ÄÃ, Äang vÃ
cà thá cÃn sáp dián
ra á ÄÃy.
Mong ÄÃ Náng thán tráng hÆn trong mát sá Ã
Äá qui hoách khÃ
hÄng hÃi và tÃo báo cáa mÃnh. Cháng hán con
ÄÆáng Thuán PhÆác
do chÆa nghÄ thát ká trÆác khi thác hián ÄÃ
lÃm mát bÃi bián
Thanh BÃnh; hoác thÃp truyán hÃnh ngay trÆác Báo
tÃng ChÄm
(chuyán nÃy lÃm sai ÄÃ lÃu), mát Äáa Äiám vÄn
hÃa Äáp và vÃ
giÃ, chá riÃng Äà Náng mái cà thá cà (khÃng
nÆi nÃo khÃc trÃn
thá giái nÃy cÃn cÃ ÄÆác...).
Và theo tÃi, viác phà bá ThÆ vián Khoa hác táng
háp ÄÃ Náng,
táa lác trÃn mát ngán Äái Äáp nhát bÃn bá
sÃng HÃn (Äá xÃy mát
cÃi siÃu thá hay mát cÃng trÃnh hián Äái khÃng
phái cho mác
ÄÃch vÄn hÃa), sá là mát thát thá lán rát
khà cháp nhán cáa TP
nÃy.
Äáa Äiám nÃy, tá hÃng trÄm nÄm nay, ván
ÄÆác dÃnh cho vÄn hÃa,
chá dÃnh cho vÄn hÃa. NghÄa là nháng ngÆái xÃy
dáng TP nÃy vÃ
nháng ngÆái ká tác há suát hÃng trÄm nÄm qua
là nháng ngÆái
rát cà vÄn hÃa, Äà biát dÃnh chá Äáp nhát
cáa TP, khÃng phái
cho kinh tá, cÅng khÃng phái cho chÃnh quyán, mÃ
là cho vÄn
hÃa.
XÃy siÃu thá thà bát cá chá nÃo cÅng ÄÆác,
nhÆng khÃng phái
bát cá chá nÃo cÅng thÃch háp Äá Äát thÆ
vián, nÆi gÃn giá
nháng tinh hoa trà tuá cáa loÃi ngÆái. ThÆ vián
Khoa hác táng
háp ÄÃ Náng Äang Äáng á chá xáng ÄÃng
nhát cáa nÃ.
KIM EM thác hián
Tran Ba Thien
Home: 26/11 Nguyen Van Dau street, ward 5 Phu Nhuan District
HCMC, Vietnam
tel: 84.8 8434905 mobile: 0918183835
e-mail: tranbathien@xxxxxxxxx
Other related posts:
- » Da Nang pha thu vien va day bao tang Champa xuong gam cau