[SMCC] Cuu nhung gi con sot lai
- From: "Nguyen Hong Van" <hongvan72@xxxxxxxxx>
- To: <smcc@xxxxxxxxxxxxx>
- Date: Sun, 22 May 2011 11:00:54 +0700
Làng c? C? Dà:
C?u nh?ng gì còn sót l?i
> C? Dà - tân hóa vì nhi?u ti?n
TP - "N?u không nhanh chóng thì chúng ta s? m?t h?n C? Dà và ngôi làng c? d?c
nh?t vô nh? này r?i cung s? ch? còn t?n t?i trong h?i ?c", ông Ph?m D?c Hân,
Giám d?c Công ty c? ph?n B?o t?n di s?n van hóa Vi?t, m?t ngu?i t? nh?n mình
"có duyên" v?i di s?n làng c? C? Dà c?nh báo.
M?t ngôi nhà c? còn sót l?i ? C? Dà.
D?ng nói suông n?a!"
D? án T?ng di?u tra các di tích ki?n trúc c? truy?n c?a ngu?i Vi?t ? vùng Châu
th? B?c B? do Vi?n B?o t?n di tích th?c hi?n dã ti?n hành kh?o sát ? C? Dà t?
nam 2007.
Là ngu?i tr?c ti?p tham gia, ông Ph?m D?c Hân nói, C? Dà có r?t nhi?u công
trình d?p, ? nhi?u khía c?nh còn hon c? làng c? Du?ng Lâm. Tru?c dây, trong quá
trình kh?o sát, nghiên c?u, ông Hân cùng các c?ng s? dã s?m c?nh báo nguy co
mai m?t và có th? m?t di b?t c? lúc nào ngôi làng c? này.
KTS Ngô Doãn D?c, Phó Ch? t?ch H?i Ki?n trúc su Vi?t Nam nh?n d?nh, n?u không
có d? án l?y d?t canh tác ? xã C? Khê d? xây khu dô th? thì ngôi làng c? này s?
ch?ng bao gi? m?t di. M?i h? dân nh?n du?c s? ti?n d?n bù không nh?, d? d? xây
d?n m?y can nhà. M?t làng quê dáng l? s? tr? thành di s?n b?n v?ng, b?ng ch?c
tiêu tan. "Ch?ng ph?i là cho ti?n d? C? Dà "t? sát" hay sao. Chua xót quá" -
KTS Ngô Doãn D?c nói.
Là ngu?i th?c hi?n d? tài nghiên c?u khoa h?c duy nh?t v? làng c? C? Dà, bà
Hu?nh Phuong Lan, Vi?n B?o t?n di tích không kh?i xót xa. Bà Lan cho bi?t, nam
2005, t?i th?i di?m th?c hi?n d? tài nghiên c?u, ngôi làng này v?n còn b?o t?n
khá d? hình thái c?a m?t làng c? ven sông.
Nhà t?ng thay nhà c?.
Bên c?nh nh?ng y?u t? truy?n th?ng c?a m?t làng Vi?t c?, các y?u t? ?nh hu?ng
c?a van minh phuong Tây t?i làng cung dã làm cho C? Dà có nh?ng d?c trung riêng
bi?t so v?i nhi?u làng Vi?t khác.
T?i th?i di?m th?c hi?n d? tài, quá trình m? r?ng dô th? chua tác d?ng nhi?u
t?i C? Dà. Nhung ngày ?y cung dã lác dác xu?t hi?n hi?n tu?ng bi?n d?t nhà
thành xu?ng s?n xu?t. Công trình nghiên c?u này vì th? dã d? xu?t d?nh hu?ng
b?o t?n h? th?ng nhà c?, c?i t?o c?nh quan môi tru?ng và ki?n ngh? ph?i có
nh?ng bi?n pháp h? tr? v? kinh phí, k? thu?t d? ngu?i dân b?o t?n nhà c?.
Nhung cu?i cùng, t?t c? l?i roi vào im l?ng. Ông Ph?m D?c Hân nói, th?t ngh?ch
lý khi ngu?i nghiên c?u c? nghiên c?u, ngu?i phá c? phá. Có nh?ng d? tài ph?i
d? vào bi?t bao m? hôi, công s?c r?i ch? d? cho vào hòm khóa l?i.
"Chúng tôi dã nhi?u l?n c?nh báo. Trong m?t s? cu?c h?p và h?i th?o cung dã nêu
lên nh?ng gi?i pháp, phuong án d? gi? gìn lâu dài di s?n làng c? C? Dà d?i v?i
S? VHTTDL và Ban Qu?n lý Di tích - Danh th?ng t?nh Hà Tây (cu), nhung r?i có ai
nghe dâu!"- ông Hân b?c xúc.
B?i th?, chuyên gia trong linh v?c b?o t?n di s?n này cho r?ng, d?ng ch? nói
suông n?a. D? c?u l?y nh?ng gì còn sót l?i, không th? ch? ng?i im mà hô kh?u
hi?u.
Ông S?ng trong ngôi nhà c? c?a mình.
Ch? là d?u tích cung c?n ph?i gi?
"N?u không, chúng ta s? m?t vinh vi?n m?t ngôi làng c? d?p nh?t. Và th? h? hôm
nay s? k? l?i cho con cháu d?i sau nh?ng gì v? C? Dà n?u không gi? l?i m?t chút
thu?c v? d?u tích noi dây?"- ông Ph?m D?c Hân nh?n m?nh.
Cung d?ng quan di?m này, bà Hu?nh Phuong Lan cho r?ng, d? c?u vãn nh?ng di s?n
còn l?i c?a ngôi làng này, c?n d?t vi?c b?o v? C? Dà du?i s? h? tr? c?a pháp
lu?t. "Bên c?nh v?n d? nâng cao nh?n th?c, c?n có các h? tr? v? tài chính cung
nhu t?o ra ngu?n thu nh?p ?n d?nh cho ngu?i dân"- bà Lan ki?n ngh?.
"C?u C? Dà bây gi? khác gì c?u h?a. L?a cháy dùng dùng r?i, ph?i có nu?c mà
ph?t vào, may ra.". Theo ông Ph?m D?c Hân, vi?c ph?i làm ngay là c?n có m?t
kho?n kinh phí d? mua l?i nh?ng ngôi nhà c? dã b? phá d? d? tái t?o không gian
làng c? ? m?t noi khác. Bên c?nh dó, ph?i có co ch?, chính sách tài chính c?
th? d? nh?ng gia dình chua phá nhà c? kiên trì gi? l?i. Ch?ng h?n, không phá
nhà c? s? du?c thu?ng ti?n.
"D?u ch? là gi? l?i du?c m?t n?p nhà c? thôi cung dã là quý. D?ng ai nghi r?ng
n?p nhà ?y s? tr? nên l?c lõng.", ông Ph?m D?c Hân nói.
Ông Vu Van Chung, Phó Ch? t?ch UBND xã C? Khê cho bi?t, m?t vài nam tru?c, xã
dã d? ki?n l?p quy ho?ch qu? d?t d? giãn dân và phát tri?n làng ngh?, cung d?
gi? gìn b?n v?ng không gian c? kính cho C? Dà. Nhung cho d?n nay, khi C? Dà c?
dang g?n nhu dang bi?n m?t thì quy ho?ch trên v?n không th? tr? thành hi?n
th?c.
Cho d?n nay v?n chua có b?t c? s? lên ti?ng nào t? các s?, ngành ch?c nang, bên
c?nh ti?ng kêu c?u d?y b?t l?c c?a chính quy?n s? t?i.
S?n sàng d?i d?t l?y nhà c?
Trong khi con bão tàn phá di s?n dang ? ?t di qua C? Dà, v?n còn có nh?ng con
ngu?i tâm huy?t dang mong ch? chính quy?n d?a phuong s?m có gi?i pháp d? c?u
l?y nh?ng gì còn l?i c?a ngôi làng c? này.
Ông Tr?nh Th? S?ng (xóm D?ng Nhân Cát), ngu?i dàn ông mà cái tên dã tr? thành
"thuong hi?u" c?a C? Dà tran tr?, n?u xã cho d?t xây nhà ? noi khác, tôi s?n
sàng d?i d? gi? l?i ngôi nhà c? này.
Cung theo ông S?ng, n?u chính quy?n d?a phuong không s?m có gi?i pháp thì có
l?, ch? sang nam thôi, trên n?n d?t c?a ngôi nhà c? có niên d?i hon 130 nam mà
gia dình ông dang s?ng cung s? m?c lên m?t ngôi nhà 3-4 t?ng b? th?.
"Phá di tôi cung bu?n, cung ti?c. Nhung n?u không thì v?i t?c d? m?c lên chóng
m?t c?a các ngôi nhà t?ng xung quanh, cái nhà c? này s? nhanh chóng tr? thành
ao tù ch?a nu?c"- ông S?ng than th?.
Tâm Giang
Other related posts:
- » [SMCC] Cuu nhung gi con sot lai - Nguyen Hong Van