Bai Tho Khai But Xuan Nham Tuat 1982 Cua Nt Vu Dinh Lien
- From: "Nguyen Khanh Quoc" <khanhquoc78@xxxxxxxxx>
- To: "SMCC" <smcc@xxxxxxxxxxxxx>
- Date: Mon, 30 Jan 2006 03:41:25 +0700
Bài tho khai bút Xuân Nhâm Tu?t 1982 c?a "Ông d?" Vu Dình Liên
Ông D? c?a Vu Dình Liên
Tháng 11-1975, "Ông d?" Vu Dình Liên vào B?n Tre g?p bà Tám Ph?ng - cháu n?i
cu?i cùng c?a "C? d?" Nguy?n Dình Chi?u, d? t?ng cho bà cu?n L?c Vân Tiên v?a
du?c tái b?n t?i Hà N?i vào tháng 7-1975.
Bà Tám Ph?ng dã nh?n nhà tho là con và g?i nhà tho là C?u Mu?i. Bà qua d?i
tháng 5-1976.
C? m?i d? Xuân v? là chúng ta l?i nh? d?n nhà tho-nhà giáo Vu Dình Liên, nhu
chính ông dã t?ng tu?ng nh? d?n hình bóng Ông d? vào m?i nam T?t d?n, hoa dào
n?.
Có l? không c?n ph?i nói nhi?u v? thân th? và s? nghi?p c?a ông, hay bình lu?n
dài dòng v? bài tho b?t h? Ông d?, vì qua bao nam, k? t? khi thi ph?m Ông
d? l?n d?u tiên xu?t hi?n trên Báo Tinh Hoa vào nam 1936, cho d?n hôm nay,
ngu?i d?i dã t?n bi?t bao gi?y m?c d? t?m t?c ng?i khen bài tho trác tuy?t này,
cung nhu nghiêng mình ca t?ng ngu?i dã trút h?t tâm h?n và tinh túy ra mà vi?t
nên nó.
Hôm nay, du?c s? cho phép c?a ngu?i luu gi? bút tích nhà tho-nhà giáo Vu Dình
Liên d? t?ng, tôi xin gi?i thi?u bài tho Bóng ông D?, xem nhu là Ông d? 2
- m?t s? ti?p n?i hoàn h?o-mà nhà tho dã âm th?m nhu m?t con t?m nh? to trong
nh?ng nam tháng cu?i c?a cu?c d?i. Nhung tru?c tiên, tu?ng cung c?n nói qua
v? m?i quan h? gi?a nhà tho và ngu?i du?c nhà tho d? t?ng bài tho Bóng ông D?
chua h? du?c công b?.
Kho?ng cu?i nam 1944, nhà tho "Ông d?" Vu Dình Liên cùng Ban k?ch Tinh Hoa n?i
ti?ng (thu?c S? Nhà doan) ? Hà N?i du?c l?nh di t?n tránh bom vào d?n Quy
Nhon -vùng d?t c?a "T? tinh - Bàn thành t? h?u" (Hàn M?c T? - Long, Y?n Lan -
Lân, Quách T?n - Quy, và Ch? Lan Viên - Ph?ng)- tình c? d?c du?c t?p tho
Choi hè c?a nhóm van thi si g?m: Tr?n Thanh D?ch, Lê Dình Ngân, T? Trai, Hoàng
Dình Ngâm, B.D. Ái M?, Trinh Tiên và m?t s? thi h?u khác... Trong t?p tho
này, bài tho Nh?ng gi?t huy?t ngà c?a Trinh Tiên dã gây ?n tu?ng sâu d?m cho
ông, r?i nhà tho dã t? tìm d?n nhà c?a n? si và ch?ng c?a bà là B.D Ái M?
d? k?t tình thi h?u. Sau khi t? gi?i thi?u v? mình, ông dã chân tình nói: Tôi
v?a d?c xong t?p tho van này t?i quán cà phê Nam Xuân, tìm th?y d?a ch? c?a
anh ch? ghi trong ?y là tôi di th?ng d?n dây ngay. Bài tho c?a ch? hay và d?c
dáo quá, tôi dã d?c kim c? Dông Tây mà chua th?y bài tho nào do m?t ngu?i
m? l?y ngu?n c?m xúc t? con cái mà sáng tác l?i th?n tình d?n th?!". V?y là sau
dó, nh?ng ngu?i c?a van chuong thi phú v?n chua h? thân quen, ? cách xa
nhau hàng m?y tram cây s?, ch? t?ng nghe danh và m?n m? tài nhau qua báo chí -
van thi dàn dã tr? thành b?n tri âm c?a nhau.
Trong th?i gian ? l?i Quy Nhon, nhà tho Vu Dình Liên dã cùng nh?ng ngh? si
trong Ban k?ch Tinh Hoa thu?ng xuyên lui t?i tham h?i gia dình n? si, trông thân
thi?t c? nhu là nh?ng ngu?i b?n c? c?u chi giao v?y. D?n khi v? k?ch tho Bóng
giai nhân du?c Ban k?ch dàn d?ng do chính "Ông d?" làm d?o di?n, ông dã khang
khang m?i n? si Trinh Tiên th? vai giai nhân mà không ch?u m?t ai khác, vì m?t
l? don gi?n: N? si r?t d?p và quý phái, r?t phù h?p v?i vai giai nhân trong
v? k?ch, m?c dù bà dã có hai con. Nhà tho Y?n Lan-tác gi? k?ch b?n - sau này
khi xem di?n t?p cung ph?i d?c ý g?t gù khen: "Cái ông Liên này qu? có con
m?t tinh thông ch?n ngu?i!". Nhung, sau khi v? k?ch dã du?c giao vai t?p xong
nhu?n nhuy?n, ch? còn m?t tu?n l? n?a là ra m?t công chúng thì du?c tin Hoàng
thái h?u - m? c?a vua B?o D?i - qua d?i, nên có l?nh c?m xu?ng ca vui choi
trong vòng m?t tháng, cu?c trình di?n ph?i h?y b?. Trong th?i gian ch? d?i,
ch? trong vòng 10 ngày, nhà tho Vu Dình Liên dã vi?t xong v? k?ch tho Nàng My Ê
và dua ra cho m?i ngu?i góp ý, ch?n vai d? di?n t?p. Vai nàng My Ê - vuong
phi nu?c Chiêm Thành - l?i giao cho n? si Trinh Tiên, m?c dù tru?c dó chính n?
si dã gi?i thi?u 2 di?n viên ngu?i B?c còn tr? d?p d? ban k?ch ch?n th?
vai này, nhung tác gi? k?ch b?n và m?i ngu?i d?u không d?ng ý. V?y là n? si
Trinh Tiên nh?n vai My Ê trong lúc dang còn cho con gái m?i 5 tháng tu?i bú.
Dang say sua hào h?ng t?p v? k?ch này, thì dùng m?t cái có l?nh c?a Chính ph?
g?i c? S? Nhà doan tr? v? B?c g?p, c? Ban k?ch Tinh Hoa ph?i chia tay bè
b?n, giã t? vùng d?t Quy Nhon trong luy?n ti?c...
Không ai ng? du?c l?n chia tay ?y l?i kéo dài d?n 30 nam d?ng d?ng, b?n bè t?
tán m?i ngu?i m?t phuong, m?t liên l?c nhau cho d?n khi d?t nu?c th?ng nh?t.
Cu?i nam 1975, nhà tho vu Dình Liên dã không qu?n du?ng xa t? B?c vào Nam, l?n
l?i tham h?i tìm ki?m và g?p du?c l?i gia dình n? si Trinh Tiên ? thành
ph? bi?n Nha Trang v?i nu?c m?t m?ng vui khôn xi?t. Trong l?n trùng phùng tái
ng? này, khi du?c nh?c h?i v? v? k?ch tho Nàng My Ê, nhà tho "Ông d?" dã
cho bi?t: "Tôi so?n v? k?ch ?y là vì nhân v?t My Ê, mà nhân v?t My Ê là nhân
v?t du?c d?ng lên cho dáng vóc c?a Trinh Tiên, nhung bi?n bi?t tháng nam nhu
th? thì còn d? làm gì, cho nên tôi dã thiêu h?y k?ch b?n này r?i!". B?y nam
sau, nhân Xuân v? T?t d?n, v?i dôi tay dã run run và dôi m?t dã m? kém, nhà
tho "Ông d?" khai bút d?u Xuân bài tho Bóng ông D? lên m?t m?nh gi?y c?t t?
gi?y l?ch treo tu?ng, không quên dán thêm m?t d?i gi?y di?u d? "dúng di?u ông
d? c?a h?n xua phách cu", r?i d? t?ng g?i vào cho hai b?n B.D.Ái M? và Trinh
Tiên thay cho m?t thi?p chúc T?t nam Nhâm Tu?t 1982 (trong bút tích luu l?i,
nhà tho dã vi?t nh?m là Nhâm Tý 1982 - chú thích c?a ngu?i vi?t). Tháng 8 cùng
nam, nhà tho Vu Dình Liên trong chuy?n Nam du l?i ghé Nha Trang tham gia
dình n? si Trinh Tiên l?n th? hai, ? l?i choi r?t lâu cùng v?i các con các cháu
c?a v? ch?ng n? si. Bút tích bài tho Bóng ông D? c?a nhà tho du?c n? si
Trinh Tiên gìn gi? c?n th?n cùng v?i nh?ng thu t? và thi ph?m chép tay khác c?a
ông, nhu m?t b?o v?t c?a gia dình trong nhi?u nam qua. Xin gi?i thi?u l?i
nguyên van nhu sau:
Khai bút Xuân Nhâm Tý 1-1982
Thân g?i anh ch? Ái M? Trinh Tiên và các cháu thân m?n
Bóng ông D?
M?i nam hoa dào n?
L?i th?y bóng ông d?
Bút nghiên và gi?y d?
Ng?i dúng ch? ng?i xua
Ôi! Cái nghi?p nghiên bút
Tô di?m cho cu?c d?i
Ngu?i ch?t nghi?p không ch?t
No ti?n ki?p luân h?i
Tr?i tram ngàn dâu b?
Gi?y m?c màu không thay
Ch? Nhân và ch? Nghia
V?n nh?ng nét th?ng ngay
Ông D? v?n ng?i d?y
Khan áo b?c màu dua
Nh?c cho ngu?i qua th?y
L? Nhân d?o, Thiên co
Cách M?ng là nhân nghia
Ông D? là thi thu
Ch? tuôn dòng Thi?n M?
T? ngón tay ông D?.
- Chúc m?ng nam m?i -
Vu Dình Liên
V?y là bài tho Bóng ông D? sáng tác vào Xuân Nhâm Tu?t d?n Xuân Bính Tu?t hôm
nay v?a tròn hai con giáp, 24 nam r?i mà r?t ít ngu?i du?c bi?t d?n... Ngoài
bút tích bài tho Bóng ông D? ra, n? si Trinh Tiên còn luu gi? c?n th?n nh?ng
b?n chép tay các bài tho ngu ngôn khác c?a nhà tho Vu Dình Liên, nhu: Thêm
b?n dêm ngày ? Nha Trang vi?t ngày 14-8-1988; C?m tác nhân Ngày Nhà giáo và dón
tu?i 75 vi?t vào tháng 11-1986; Cùng Liên Nam d?n tham Quách T?n vi?t ngày
14-8-1988; M?ng T?t Tân Mùi 1991 làm t?ng c? h?a si Bùi Xuân Phái nhân d?p k?
ni?m 5 nam Tri?n lãm h?i h?a d?u tiên c?a h?a si tru?ng phái tranh Ph?
(22.12.1984
- 22.12.1990); bài th?t ngôn t? cú Th?p huong bàn th? b?n vi?t t?ng B.D. Ái M?
và c? m?t t?p tho Tình nghia chép tay g?m 23 bài tho ng?n du?c vi?t trong
kho?ng th?i gian vào tham Nha Trang l?n th? hai vào nam 1982...
Nam 1987, trên du?ng vào TPHCM tham con cháu tr? v?, "Ông d?" l?i ghé d?n Nha
Trang, th?p nén huong tu?ng nh? d?n ngu?i b?n B.D Ái M? khi ?y qua d?i dã
1 nam, r?i ? l?i c? tu?n l? d? chia s? n?i bu?n m?t mát v?i gia dình n? si
Trinh Tiên, nhu m?t ngu?i anh, ngu?i bác cùng huy?t th?ng. Nam sau, nhà tho
l?i d?ng chân ? Nha Trang trên du?ng vào Nam, ? l?i b?n ngày dêm (t? ngày 11
d?n 14-8) d? tham h?i các con c?a b?n và thi si Quách T?n. Nam 1992, tru?c
khi vào TPHCM tham con cháu, nhà tho l?i n?ng lòng v?i mi?n thùy duong cát
tr?ng nên l?i ghé d?n m?t l?n n?a trong m?y ngày, lúc này s?c kh?e c?a ông dã
suy y?u nhi?u, dôi m?t dã r?t kém. Th?i gian sau dó, nhà tho v?n thu?ng xuyên
vi?t thu tham h?i b?n tho, các cháu kh?p noi, cho d?n khi thanh th?n ra di
v? cõi xa xam d?y ?p thi ca và nh?c du duong réo r?t (18-1-1996) trong ni?m
thuong ti?c c?a b?n bè, c?a dông d?o h?c trò và c?a muôn ngu?i yêu tho bao
th? h?... *.
Theo Ki?n th?c Ngày nay
Nguyen Khanh Quoc
Home:
543 / 21 Cach Mang Thang Tam Street, district 10 Ho Chi Minh City.
Tel:
84-8-8625-846
Mobile:
84-907-999-012
e-mail:
khanhquoc78@xxxxxxxxx
Skype name:
nguyenkhanhquoc
Yahoo ID:
khanhquoc78
Other related posts:
- » Bai Tho Khai But Xuan Nham Tuat 1982 Cua Nt Vu Dinh Lien