Asakawa mang cac web site den voi nguoi khiem thi

"Phép l?" Asakawa mang các website d?n v?i ngu?i khi?m th?

11:42' 11/10/2004 (GMT+7)

M?t l?p trình viên mù dang tìm cách giúp cho nh?ng ngu?i b? suy gi?m th? l?c 
hay khi?m th? có th? lu?t web - s? ngu?i dùng d?c bi?t này dang ngày m?t tang
do s? già nua c?a dân s? Nh?t B?n.

Nh?... lu?t hóa!

Can phòng khiêm t?n n?m t?n cùng trong dãy các phòng thí nghi?m c?a hãng máy 
tính IBM chi nhánh Nh?t B?n, d?t t?i phía Nam Tokyo (Nh?t B?n), vang d?ng b?i
m?t gi?ng n? du?c t?o ra b?i máy tính: "Công vi?c", r?i nó d?c ti?p: "Cá nhân. 
B?t d?ng s?n. Cho thuê mu?n. Xe c?"... Dó là k?t qu? c?a cô Chieko Asakawa,
45 tu?i, nhà nghiên c?u hàng d?u c?a hãng IBM trong linh v?c giúp ngu?i mù ti?p 
c?n du?c v?i Internet.

So?n: AM 167783 g?i d?n 996 d? nh?n ?nh này qua MMS

Bàn phím ch? Braille c?a IBM.

Hình nhu cô dang di nh?m vào m?t m?c tin mà cô không mong mu?n khi lu?t Web. 
"D?n rìa r?i", máy tính thông báo b?ng m?t gi?ng nam. "Ra d?n rìa r?i", nó
l?p l?i. Cô Asakawa gõ nhanh trên bàn phím Braille (h? th?ng ch? n?i dành cho 
ngu?i mù) m?t cách b?c b?i, r?i cô b? qua r?t nhi?u t? khi nó chua k?p phát
âm xong. M?t cách kiên trì, cô ti?p t?c di xu?ng các hàng van b?n bên du?i. 
Nhung th?t ra m?c tin mà cô mu?n d?c ch? n?m cách dó vài cen-ti-mét v? phía
bên ph?i - v?i ngu?i sáng m?t thì ch? c?n m?t cái nh?p chu?t don gi?n ch? không 
c?n ph?i l?n mò nhu v?y.

Cu?i cùng, cô cung t?m ng?ng và m?m cu?i. "Nh?ng thông tin v?a r?i d?i v?i b?n 
có th? ch?ng là gì nhung v?i ngu?i mù chúng tôi, nó dã là m?t lu?ng thông
tin r?t dáng k?." - cô nói. Asakawa dã tr?i qua tám nam làm vi?c trong linh v?c 
nghiên c?u và làm cho Internet tr? nên thân thi?n và d? ti?p c?n hon cho
nh?ng ngu?i khi?m th?. Vào nam 1997, nhóm nghiên c?u c?a cô t?i IBM chi nhánh 
Nh?t B?n dã l?n d?u tiên trên th? gi?i dua ra m?t trình duy?t web du?c thi?t
k? d?c bi?t có kh? nang phát âm n?i dung c?a các trang web. Và vào tháng 7 v?a 
qua, nhóm c?a cô dã phát hành m?t ph?n m?m giúp cho nh?ng ngu?i thi?t k?
trang web chuy?n d?i d?nh d?ng các trang web c?a mình sao cho phù h?p và "d? 
d?c" d?i v?i nh?ng ngu?i m?t kém, khi?m th? hay m?t không còn nhìn th?y gì
n?a.

Dây là m?t v?n d? nghiêm túc và quan tr?ng. Internet dang ngày càng tr? thành 
m?t ngu?n tài nguyên thông tin và cung c?p nhi?u d?ch v? và ti?n ích h?t s?c
quan tr?ng, da d?ng và phong phú: T? b? phi?u cho các cu?c b?u c? hay di?n và 
n?p các b?n khai thu? hay th?m chí ng?i ? nhà mà v?n kêu du?c món an mà mình
ua thích t? m?t nhà hàng. D?i v?i ngu?i mù, dó v?a là m?t s? may m?n v?a là m?t 
s? nguy hi?m. Internet cho phép h? t? mình ch?n làm du?c nhi?u di?u mà
l? ra tru?c dây h? ph?i c?n r?t nhi?u d?n s? giúp d?, ví d? nhu di mua s?m. 
Nhung h? cung có th? hoàn toàn b? cô l?p ra kh?i kho d? li?u quan tr?ng này
n?u các thông tin trên Internet này quá khó khan d? h? có th? ti?p c?n du?c.

Bên c?nh dó là v?n d? tu?i tác già nua c?a dân s? Nh?t B?n dã khi?n cho s? 
ngu?i khi?m th? tang v?t.

T?i m?t s? qu?c gia, trong dó có c? M? và Anh, dã có lu?t quy d?nh c? th? v? 
tính d? truy c?p và s? d?ng c?a m?t s? lo?i trang web cho m?t s? d?i tu?ng
c? th?. Tháng 6 v?a qua, chính ph? Nh?t dã dua ra các quy d?nh c? th? v? tính 
d? s? d?ng và b?t bu?c các trang web c?a chính ph? ph?i áp d?ng. Nhung nhi?u
kh?o sát cho th?y r?ng các công ty Nh?t - vì s? s?ng còn c?a mình - th?m chí dã 
ti?n xa hon c? chính ph? trong vi?c t?o ra các trang web mang tính d? s?
d?ng. "V?i s? ngu?i già dang gia tang nhanh chóng t?i Nh?t, n?u công ty nào 
không t?o ra du?c các trang web mang tính d? s? d?ng cho riêng mình thì s?
ngu?i truy c?p vào dó s? gi?m r?t nhi?u." - Nobuaki Arima - ngu?i giám sát các 
v?n d? v? truy c?p t?i B? Vi?n thông c?a Nh?t cho bi?t.

Chuy?n Asakawa: "Khó không có nghia là không th?"

D?i v?i cô Asakawa, con du?ng d?n cô d?n v?i vi?c phát tri?n các trình duy?t 
web cho ngu?i mù th?t s? là m?t bu?c ngo?t. Cho d?n nh?ng nam d?u ? tru?ng
trung h?c, m?t c?a cô v?n bình thu?ng. Lúc dó, Asakawwa là m?t cô gái tr? trung 
r?t yêu thích th? thao - không thích h?c t?p m?y mà c? mo u?c tr? thành
m?t v?n d?ng viên. Vào nam l?p 11, cô g?p tai n?n trong khi boi l?i, d?u cô b? 
d?p vào mép h? boi dã làm t?n thuong d?n th?n kinh th? giác c?a cô. Ba nam
sau thì cô hoàn toàn b? mù. M?t Asakawa quá tr? vào lúc dó dã ph?i suy tính l?i 
cho cu?c d?i c?a mình. Con du?ng th? thao dã dóng; cô ch? còn duy nh?t
m?t l?a ch?n là sách v?. Nhung cô cung g?p r?t nhi?u tr? ng?i vì cô không bao 
gi? có th? d?c ch? n?i Braille nhanh nhu nh?ng ngu?i b? mù b?m sinh và ph?i
h?t s?c n? l?c trong m?t h? th?ng trì tr? c?a nu?c Nh?t khi dó. Vì th?, ? 
tru?ng d?i h?c, cô dã ch?n chuyên ngành Anh van, vì dù sao thì vi?c d?c và phát
âm cung còn d? dàng hon và hi v?ng th? ti?ng này s? giúp cô d? tìm du?c m?t 
vi?c làm.

Tr?i qua m?t vài nam t?i tru?ng ngôn ng? dành cho ngu?i mù, h?c l?p trình v?i 
nhi?u ngôn ng? l?p trình c? l? khác nhau cho h? máy tính ch? ki?u cu s? d?ng
các bang t? và phi?u d?c l?. D? d?c du?c các d? li?u in ra t? máy tính du?i 
d?ng l? này, cô ph?i dùng m?t thi?t b? d? chuy?n các l? thành các g? n?i d?
tay cô có th? s? th?y du?c. Dó th?t s? là m?t cu?c v?t l?n. "Lúc dó, th?t h?t 
s?c khó khan d? m?t ngu?i mù có th? tr? thành m?t l?p trình viên máy tính.
Khó ch? không có nghia là không th?!" - cô Asakawa h?i tu?ng.

So?n: AM 167787 g?i d?n 996 d? nh?n ?nh này qua MMS

N? l?p trình viên Chieko Asakawa, ngu?i t?o nên "phép l?" mang các website vào 
d?i s?ng ngu?i khi?m th?.

Vào nam 1985, Asakawa gia nh?p vào hãng IBM và khi dó v?i cô: "Th? gi?i c?a tôi 
dã hoàn toàn thay d?i". Lúc dó, IBM dã là ngu?i d?n d?u trong vi?c phát
tri?n các k? thu?t nh?m giúp ích nh?ng ngu?i tàn t?t. H? dang t?p trung hu?ng 
t?i m?t trong nh?ng ph?n m?m d?u tiên có kh? nang phát âm các n?i dung du?c
hi?n th? trên màn hình máy tính. Khi cô Asakawa gia nh?p vào IBM, các nhà 
nghiên c?u c?a hãng này dang tìm cách chuy?n các n?i dung in t? máy tính thành
ch? Braille ra máy in cho ngu?i khi?m th?. Cô dã b?t d?u b?ng vi?c phát tri?n 
m?t ph?n m?m cho phép nh?ng ngu?i tình nguy?n v?n v?n thu?ng dùng tay d?
d?c ch? Braille có th? b?t máy tính làm thay cho h? vi?c này.

Kho?ng gi?a th?p niên 1990, cô b?t d?u t?p tành lu?t Internet khi dó v?n còn 
r?t so khai, s? d?ng k?t h?p hai ph?n m?m; Netscape d? lu?t Web và ph?n m?m
c?a IBM d? d?c lên nh?ng gì có trên màn hình. Cô Asakawa r?t thích thú v?i các 
thông tin có du?c t? các trang web, tuy nhiên cô cung v?p ph?i nhi?u khó
khan. Ph?n m?m d?c màn hình lúc dó ch? d?c du?c ti?ng Anh. H? th?ng khi dó dang 
du?c chu?n hoá nên r?t r?i r?m - s? tuong h?p gi?a các chuong trình máy
tính và h? di?u hành - d?u r?t khó thi?t l?p. Các d?ng màn hình có n?i dung d?y 
tràn hay vu?t quá trang màn hình làm cho ph?n m?m phát âm ho?t d?ng thi?u
chính xác. Và do ph?n m?m du?c v?n hành và d?c van b?n theo ki?u t? trái qua 
ph?i và t? trên xu?ng du?i nên khi d?ng các b?ng bi?u v?i các c?t d?c là nó
l?i b? l?i, c? l?p ba l?p b?p.

Asakawa quy?t d?nh ph?i phát tri?n m?t ph?n m?m du?c thi?t k? chuyên bi?t d? có 
th? hi?u du?c các do?n mã di?u khi?n và d?nh d?ng ?n trong các trang web.
Cô thêm vào dó các âm báo giúp cho trình duy?t ho?t d?ng t?t hon, nhu vi?c s? 
d?ng gi?ng nam d? phát âm van b?n và gi?ng n? cho các liên k?t. Vào nam 1997,
cô giúp dua ra ph?n m?m l?n d?u tiên d?c du?c n?i dung c?a trang web ti?ng Nh?t 
cho IBM. R?i phiên b?n ti?ng Anh - và ti?p theo sau là b?ng chín ngôn ng?
khác.

Cùng lúc dó, Asakawa dã nh?n th?y m?t v?n d? khác: M?c dù s? lu?ng các trang 
web dã tang lên r?t nhi?u, nhung s? các trang web mà ph?n m?m c?a cô có th?
d?c du?c ngày càng gi?m thi?u. Dó là vì nh?ng nhà thi?t k? web ngày càng l?ng 
vào dó nhi?u hình ?nh, chuy?n d?ng và các thi?t k? bay b?ng làm cho ph?n
m?m ch? y?u dùng d? d?c van b?n c?a cô không tài nào "d?c" ra các hình ?nh và 
chuy?n t?i d?n cho ngu?i nghe các hình tu?ng bay b?ng dó du?c.

Cô u?c tính r?ng ph?n m?m d?c trang web do mình t?o ra có th? giúp hi?u du?c 
h?u h?t t?t c? các trang web mà cô t?ng th? nghi?m trong nh?ng nam 1996, song
nay thì t? l? các trang web cho phép cô d?c và hi?u du?c dã gi?m xu?ng ch? còn 
kho?ng m?t n?a. N?u c? ti?p t?c v?i chi?u hu?ng này, ph?n m?m d?c trang
web c?a cô d?n nam 2010 ch? còn có th? d?c và hi?u du?c... 5% các trang web mà 
thôi, do: "H? dang quá chú tr?ng d?n v? b? ngoài và hi?u ?ng hình ?nh gây
ra c?a các trang web, nên trình duy?t phát âm c?a tôi không th? nào di?n d?t 
n?i".

D? minh ho?, b?n hãy th? tinh ngh?ch b?t ph?n m?m phát âm này d?c th? trang web 
c?a Công viên Gi?i trí kh?ng l? Paramount's Great America. Ph?n m?m s? cham
chú d?c h?t các d? m?c du?c s?p x?p theo trình t? th?i gian nhung l?i b? qua 
ph?n gi?i thi?u màn trình di?n h?t s?c sôi d?ng c?a Crocodile Dundee (b? phim
"Cá s?u Dundee" v?i di?n viên ngu?i Úc n?i ti?ng) vì nó du?c qu?ng cáo v?i 
m?t... hình ?nh d?y màu s?c ch? không ph?i là van b?n.

M?t khó khan g?n dây còn là các bi?n pháp ch?ng thu rác. M?t ngu?i mù c? g?ng 
d? dang ký s? d?ng d?ch v? thu di?n t? mi?n phí c?a Yahoo! s? b? lúng túng
và m?c k?t ? ph?n cu?i khi vi?c dang ký yêu c?u h? "Nh?p vào mã du?c th? hi?n 
trong khung bên du?i" - ti?p theo dó là m?t s? im l?ng và không có hu?ng
d?n nào du?c dua ra thêm. Ngu?i bình thu?ng s? th?y m?t hình ?nh c?a van b?n b? 
làm cho méo mó và c? theo dó mà nh?p vào ô theo yêu c?u. K? thu?t này hi?n
nay dang du?c s? d?ng d? ch?ng l?i các công c? tìm ki?m và dang ký d?ch v? m?t 
cách t? d?ng, sau dó xâm nh?p và dùng danh b? c?a chính d?ch v? dó d? g?i
thu rác d?n cho các khách hàng, ông Judy Brewer - giám d?c c?a Sáng ki?n Truy 
c?p Web thu?c Công ty Chuyên viên Thi?t k? Internet - tiêu chu?n World Wide
Web Consortium, cho bi?t.

Câu tr? l?i t? Asakawa là: Chuong trình du?c phát hành trong tháng 7 qua cho 
phép nh?ng nhà thi?t k? web th?y du?c m?t cách sinh d?ng m?c d? d? dàng truy
c?p c?a các trang web c?a h? ra sao d?i v?i ngu?i khi?m th?. C? ch?y th? chuong 
trình và nó s? cho h? bi?t: Nh?ng khu v?c c?a trang web có n?n màu sáng
có nghia là ngu?i khi?m th? s? truy c?p t?t d?n dó, nh?ng khu v?c có thông tin 
khó truy c?p tu? theo m?c d? s? có màu s?m d?n cho d?n t?i den, làm cho
ngu?i thi?t k? trang web cung không th? d?c du?c - nh? v?y mà h? s? c?i ti?n 
l?i trang web c?a mình cho phù h?p v?i ngu?i khi?m th? hon. Chuong trình này
cung tính toán và cho bi?t m?t bao nhiêu th?i gian d? ph?n m?m d?c trang web 
d?c xong các thông tin có trong trang dó.

Cô Asakawa cho bi?t: Ph?n l?n các khó khan trên d?u có th? du?c gi?i quy?t m?t 
cách h?t s?c don gi?n. Các hình ?nh có th? du?c k?t h?p hay di kèm cùng v?i
van b?n chú thích di?n gi?i, ngoài ra các di?m dánh d?u phát ra âm thanh n?u 
du?c b? trí t?t trong trang web cung có th? giúp ngu?i s? d?ng khi?m th? xác
d?nh và di chuy?n nhanh chóng d?n ph?n mà h? mu?n truy c?p d?n c?a trang web. 
Cô cung dang th?c hi?n m?t nghiên c?u so b? trong vi?c s? d?ng xúc giác d?
thu hút s? chú ý c?a ngu?i mù, cung gi?ng v?i vi?c các màu s?c ?nh hu?ng d?n s? 
chú ý c?a ngu?i sáng m?t.

Asakawa hy v?ng các nghiên c?u thu?c lo?i này cung s? h?u ích d?i v?i nh?ng 
ngu?i sáng m?t - nh?t là khi mà m?t c?a h? dang b?n cham chú làm vi?c khác -
ví d? nhu khi h? dang lái xe.

"Ngu?i bình thu?ng ch? dùng m?t và r?t ít khi dùng d?n xúc giác c?a mình, th?t 
là phung phí bi?t bao!" - Asakawa cu?i và nói.


Name: Nguyen Hoang Bao Vu
Office: Sao Mai Computer Center for the Blind
12B/C7 Hoang Hoa Tham street, Tan Binh district Ho Chi Minh City Viet Nam
tel: 84 8 849 5069.
Fax: 84 8 293 8300.
Email:
info@xxxxxxxxxxxxxxxx
Website:
www.saomaicenter.org

Home: 210C Hiep Binh Chanh tenement. Thu Duc district Ho Chi Minh City Viet Nam
Cell-phone: 0989350014
Yahoo ID: nguyenhoangbaovu
Skype ID: nguyenhoangbaovu
Blog: 
360.yahoo.com/nguyenhoangbaovu

Other related posts: